Przekład / tekst współczesny
Jan Kazimierz, z Bożej łaski król Polski, wielki książę Litwy, Rusi, Prus, Mazowsza, Żmudzi, Inflant, Smoleńska i Czernihowa oraz dziedziczny król Szwecji, Gotów i Wandalów.
Szlachetnie urodzeni i dostojni, nasi wierni i umiłowani!
Sam skutek jasno pokazuje, jak źle się stało, że nie posłuchaliście naszej rady i występowaliście z upartymi żądaniami, przez co nie pozostało Wam żadne [...] [wyraz niepewny]. Swoim zaniedbaniem podważyliście powagę naszego majestatu i pokój publiczny, otworzyliście drogę samowoli oraz obciążyliście się winą za przelanie tak wielkiej ilości niewinnej krwi, ponieważ nie zapobiegliście tym okrutnym zabójstwom.
Zaszkodziliście także handlowi swojego miasta: przez rabunek tak wielu ludzi poniosło straty w majątkach i zastawach. Kto będzie chciał przybywać do miasta, w którym publicznie dopuszcza się rabunków? Za to odpowiecie przed Bogiem i naszym sądem.
Aby zapobiec dalszej samowoli, stanowczo nakazujemy przeprowadzić surowe śledztwo przeciw sprawcom i wspólnikom. Wszystkich, którzy splamili się tą krwią, każcie ująć i trzymajcie w dobrze strzeżonym więzieniu do przyjazdu naszych komisarzy. Wkrótce wyślemy ich, aby osądzili tę sprawę.
Także Żydom i osobom niewierzącym nie wolno wyrządzać krzywdy według prawa Bożego i ludzkiego, tym bardziej ich zabijać ani przelewać niewinnej krwi. Aby zapobiec dalszym skutkom tych wydarzeń, należy ukarać winnych dla przykładu. Żądamy, abyście przyczynili się do tego wszelkimi staraniami i pilnością, dla naszej łaski.
Życzymy Wam dobrego zdrowia od Pana Boga.
Dano w Wilnie, 24 maja 1664 roku, w siedemnastym roku naszego panowania w Polsce i Szwecji.
Jan Kazimierz, król.
Adres: Do szlachetnie urodzonych i dostojnych burmistrzów, rajców i całego magistratu naszego miasta Lwowa, naszych wiernych i umiłowanych.
Oryginalne brzmienie — transkrypcja
Jan Kazimierz z Bożey łaski Krol Polski, Wielkie X[iążę] Lit[ewskie], Ruskie, Pruskie, Mazowieckie, Żmudzkie, Inflantskie, Smolenskie, Czerniechowskie, a Szwedzki, Gotski, Wandalski dziedziczny Krol.
Nobiles et Spectabiles Fideles Nobis dilecti.
Skutek sam iasny pokazuje, iako się źle stało, żeście Wier[ności] W[asze] rady Naszey niesłuchali y upornemi przynieśli instantiami, iż żadne [wyraz niepewny] Wier[nościom] W[aszym] nieiest zostawione, przez co zaniedbliwie powagę Maiestatu Naszego zgubiliście, pokoy pospolity, pokazaliście drogę do swawoli, wzięliście na swoię winę tak wiele krwi niewinney, gdyście zaboiom tak tyranskim wstrętu niedali, obciążyliście naostatek Commercia Miastu swemu, gdy przez rabunek tak wiele ludzi w substanti[ach] y zastawach szkoduie; y ktoż się więcey do takiego Miasta cisnąć będzie, w ktorym publica latrocinia exerce[n]tur, za to y Bogu y Sądowi Naszemu odpowiadać będziecie. Zabiegaiąc zaś dalszey swawoli, mieć chcemy y rozkazuiemy, abyście surową Inquisitią in Authores et complices uczynili, wszystkich, ktorzykolwiek się tą krwią zmazali, abyście imać kazali y w więzieniu ostróżnym do ziechania Commissarzow Naszych dotrzymali, ktorych prędko na sądzenie tey sprawy ześlemy. Albowiem y Żydom albo Niewiernym z prawa Bożego y ludzkiego krzywdy się czynić niegodzi, nierzkąc zabiiac y krwi lać niewinney. Zabiegaiąc tedy dalszym, ktore z tego urosnąć mogą, consequentiom, należy y exemplum karania statuere, do czego abyście Wier[ności] W[asze] wszelkim staraniem y pilnością przyczynili się, mieć chcemy, czyniąc to dla Łaski Naszey. Ktorym dobrego od Pana Boga zdrowia życzemy.
Dan w Wilnie XXIV M[iesią]ca Maia Roku Pańskiego M.D.C.LXIV, Panowania Naszego Polskiego y Szwedzkiego XVII Roku.
[Podpis:] Jan Kazimierz Krol.
[Adres:] Nobilibus et Spectabilibus Proconsulibus, Consulibus totiq[ue] Magistratui Civitatis Nostrae Leopoliensis, Fidelibus Nobis dilectis.
[Adnotacja:] Jan Kazimierz. Wilno 24/5 1664.
[Odpis s.4–5 powtarza list i adres; podpis m.p.]
Uwagi do odczytu
Wszystkie pięć stron przejrzane. Oryginał porównano z późniejszym odpisem s.4–5. Data i miejsce potwierdzone datownikiem oraz odwrociem; okładka ma wcześniejsze przekreślone miejsce Lwów, lecz treść wskazuje Wilno. Zachowano miejscową niepewność w pierwszym zdaniu po słowie »żadne«, zamiast dopowiadać nieczytelny wyraz. Inquisitio to śledztwo, authores et complices — sprawcy i wspólnicy, publica latrocinia — publiczne rabunki, exemplum karania statuere — ustanowić przykład przez karę. »Substancje« to majątki. Relacja i ocena zajść należą do autora listu; nie dodano własnego ustalenia liczby ofiar, daty przemocy ani nazwisk sprawców. Łaciński adres ma Proconsulibus w liczbie mnogiej; zachowano tę formę w przekładzie. Transkrypcja częściowo uporządkowana, nie dyplomatyczna.
Lokalizacja w skanie: 132/1/84, PDF s.2: list; s.3: adres i pieczęć; s.4–5: późniejszy odpis; s.1: okładka.
Lokalizacja w skanie: 132/1/84, PDF s.2: list; s.3: adres i pieczęć; s.4–5: późniejszy odpis; s.1: okładka.
