Katalog źródeł

Król Jan Kazimierz zatwierdza klasztorowi dominikanów we Lwowie prawo do własnego wodociągu, transumując przywilej Zygmunta III z 1628 roku oraz dokument magistratu lwowskiego z 1613 roku. Monarcha podkreśla zasługi zakonników, którzy utrzymali ujęcie wody i zaopatrywali mieszkańców podczas najazdów nieprzyjacielskich.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski na prośbę miejscowego proboszcza eryguje i zatwierdza Bractwo Najświętszego Ciała Chrystusowego przy kościele parafialnym w Komarnie. Dokument określa odpusty papieskie oraz ustawy i obowiązki członków bractwa wzorowane na regułach rzymskich i lwowskich.

Notariusz Stolicy Apostolskiej Innocenty de Laurentiis dokonuje urzędowego transumptu bulli papieża Aleksandra VII z 1663 roku, zezwalającej elektowi nikopolskiemu Jerzemu Giedzińskiemu na sprawowanie posługi sufragana lwowskiego oraz zachowanie godności kanclerza tamtejszej katedry.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski zatwierdza zapisy fundacyjne braci Marcina i Macieja Rzechowskich oraz uroczyście eryguje i uposaża prebendę przy kościele i szpitalu św. Barbary na przedmieściu Rohatyna. Dokument szczegółowo reguluje obowiązki liturgiczne prebendarza, zarząd funduszami ubogich oraz prawo patronatu przysługujące fundatorom, ich katolickim sukcesorom w dobrach Kutcze i magistratowi rohatyńskiemu.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski dokonuje erekcji, dotacji i prawnego zatwierdzenia prepozytury przy kaplicy Najświętszej Maryi Panny (Domagaliczowskiej) przy katedrze lwowskiej, scalając fundacje i legaty pieniężne na łączną kwotę 10 200 złotych polskich. Dokument określa obowiązki mszalne prepozyta i dwóch kapłanów, podział dochodów z czynszów oraz ustanawia naprzemienne prawo patronatu między arcybiskupem a magistratem lwowskim.

Administrator sede vacante archidiecezji lwowskiej Adam Piaskowski potwierdza i włącza do majątku kościelnego zapisy oraz legaty pieniężne poczynione przez różnych ofiarodawców na rzecz kaplicy Najświętszej Maryi Panny przy katedrze we Lwowie. Dokument szczegółowo określa także obowiązki odprawiania mszy świętych nałożone z tego tytułu na prepozyta i kapelanów kaplicy.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski potwierdza i aprobuje fundację Jana Sobieskiego zabezpieczoną na dobrach Błudów, erygując konwent oraz szpital bonifratrów przy kościele św. Wawrzyńca we Lwowie. Dokument inkorporuje kościół do uposażenia zakonników oraz reguluje kwestie immunitetu kościelnego i nienaruszalności praw miejscowej parafii.

Król Michał Korybut Wiśniowiecki zatwierdza konwentowi dominikanów we Lwowie dawniejszy przywilej Zygmunta III Wazy dotyczący nabycia gruntu zwanego Sykstowskim od doktora medycyny Erazma Syksta. Na dokumencie zachowały się podpisy wystawcy i notariusza oraz późniejsza nota wpisu do lwowskich ksiąg miejskich z 1790 roku.

Papież Klemens X informuje wiernych miasta i diecezji lwowskiej o przeniesieniu biskupa kamienieckiego Alberta na urząd arcybiskupa lwowskiego, wakujący po śmierci arcybiskupa Jana. Nakazuje wiernym przyjęcie nowego pasterza z należnym szacunkiem oraz posłuszeństwo jego poleceniom.

Arcybiskup lwowski Wojciech Koryciński zatwierdza przeniesienie zniszczonego w wyniku najazdów konwentu augustianów z Przedmieścia Halickiego na Przedmieście Krakowskie we Lwowie. Na mocy dokumentu kościół św. Anny zostaje wraz z gruntami inkorporowany do zakonu z pozwoleniem na budowę klasztoru, przy zachowaniu praw miejscowej parafii.

Król Michał Korybut Wiśniowiecki potwierdza kapitule katedralnej lwowskiej prawo do poboru czterech wozów soli z żup w Drohobyczu, nadane pierwotnie przez Władysława Jagiełłę i potwierdzone przez króla Aleksandra.

Kajetan Młodecki wyraża wdzięczność magistratowi lwowskiemu za poparcie jego kandydatury na godność prepozyta katedry lwowskiej na wypadek wakatu. Prosi rajców o urzędowe wpisanie przychylnych mu głosów do ksiąg radzieckich.

Król Michał Korybut Wiśniowiecki potwierdza dokument króla Jana Kazimierza aprobujący darowiznę folwarku na Podzamczu lwowskim, uczynioną przez mieszczanina Szymona Onufryjewicza. Zapis ten przeznaczony został na wzniesienie cerkwi i monasteru św. Jana Ewangelisty obrządku wschodniego wraz z drukarnią.

Józef Wandalin Mniszech zwraca się do władz Lwowa z żądaniem przymuszenia gdańskiego kupca Jakuba Watsona do uregulowania długu wobec jaworowskiego kupca Moszka Michlewicza przed opuszczeniem miasta. Ostrzega, że w razie zaniechania działań magistrat sam zostanie obarczony odpowiedzialnością finansową.

Józef Wandalin Mniszech prosi władze Lwowa o powierzenie wakującego probostwa miejskiego sufraganowi lwowskiemu ks. Jełowickiemu. Zapewnia przy tym o swojej wdzięczności i gotowości do wyświadczenia magistratowi przysługi w przyszłości.

Arcybiskup lwowski Wojciech Koryciński zatwierdza i eryguje fundację prałatury kanclerza oraz kanonii giedzińskiej przy katedrze lwowskiej, ustanowioną przez sufragana Jerzego Giedzińskiego. Beneficjum zostało uposażone rocznym czynszem zabezpieczonym na dobrach Bolechów, Zawadka i innych posiadłościach fundatora.

Konstancja Mądrawiczówna szczegółowo przypomina historię sporów sądowych i korzystnych dekretów królewskich gwarantujących dominikankom prawa do majątku po Kampianach. Domaga się od adresata rychłego uregulowania szkód na spornych gruntach pod groźbą wniesienia oficjalnej protestacji.

Administrator sede vacante archidiecezji lwowskiej Adam Piaskowski przysądził szpitalowi św. Stanisława na Przedmieściu Lwowskim sporny staw i grunt pod młyn na rzece Ostróżance koło Maleczkowic, zakazując Bernardowi Wieniawskiemu roszczeń i naruszania własności. Dokument zawiera także relację z komisarskiego wprowadzenia prowizora szpitala w posiadanie spornego stawu.

Kapituła metropolitalna lwowska oddaje młynarzowi Józefowi Hryzlowi, jego żonie Ewie oraz jednemu wyznaczonemu potomkowi w dożywotnią dzierżawę młyn Stachirowski na Przedmieściu Krakowskim we Lwowie. W zamian dzierżawcy zobowiązują się do opłacania rocznego czynszu w wysokości 200 złotych polskich oraz bieżącego utrzymywania i naprawiania zabudowań i urządzeń młyńskich na własny koszt.

Wojciech Miaskowski przesyła rajcom lwowskim sumę 1043 czerwonych złotych i drobne monety należące do podkanclerzego koronnego z prośbą o wystawienie kwitu. Zwraca się o pilne przekazanie tych pieniędzy wraz z korespondencją do rąk ks. Trzebińskiego w Warszawie.

Arcybiskup lwowski Konstanty Lipski potwierdza i ponawia erekcję Bractwa Najświętszego Sakramentu przy katedrze lwowskiej, transumując aprobacyjny dokument nuncjusza apostolskiego Opicjusza Pallaviciniego z 1681 roku. Nadaje bractwu statuty, uprawnienia jurysdykcyjne dla jego spowiedników oraz czterdziestodniowy odpust za wypełnianie określonych praktyk pobożnych.

Arcybiskup lwowski Konstanty Lipski potwierdza fundację Anny z Chodorowa Wiśniowieckiej, opiewającą na sumę 20 000 złotych polskich z rocznym czynszem wyderkowym, na utrzymanie prepozyta i czterech kapłanów odprawiających msze za duszę jej zmarłego męża Konstantego Wiśniowieckiego przy ołtarzu Trójcy Świętej w katedrze lwowskiej. Jednocześnie arcybiskup dokonuje kanonicznej erekcji tego beneficjum i instaluje ks. Stanisława Gołębiowskiego na urzędzie prepozyta.

Józef Dąbrowski, senior kapeli katedralnej we Lwowie, kwituje odbiór od prokuratora kapituły ks. Wittana kwoty 229 złotych tytułem wypłaty za kwartał św. Mateusza oraz dodatku na święto Wniebowzięcia.

Papież Innocenty XI nadaje kapitule i kanonikom kapitulnym kościoła metropolitalnego we Lwowie indult zezwalający na stałe noszenie fioletowej cappa magna z trenem i kapturem oraz rokiety podczas wszelkich publicznych i prywatnych funkcji liturgicznych oraz kapitulnych. Dokument został wpisany do akt kapitulnych za aprobatą arcybiskupa lwowskiego Konstantego Lipskiego.

Król Jan III Sobieski potwierdza przywilej Władysława IV z 1638 roku, zabezpieczający uposażenie, granice posiadłości i wolności monasteru św. Mikołaja w Borze Domaszowskim. Dodatkowo monarcha przyznaje bazylianom prawo do corocznego, swobodnego wyboru ihumena na ruski Nowy Rok.

Sufragan lwowski Zachariasz Nowoszycki opisuje uroczysty wjazd nowego arcybiskupa do Lwowa, liczne uczty dla rajców i Ormian, a także stan prac remontowych w arcybiskupiej kamienicy i spory w łonie kapituły. W liście prosi również przebywającego w Warszawie Zimnickiego o zakup indyjskiego sukna oraz donosi o stanie zdrowia jego żony.

Arcybiskup lwowski Konstanty Lipski eryguje i zatwierdza altarię przy kaplicy rajców (literatów) w archikatedrze lwowskiej, ufundowaną z zapisu testamentowego rajcy Stanisława Majdeszewicza w kwocie 10 000 złotych polskich zabezpieczonych na kamienicy Jelonkowskiej. Dokument określa obowiązki liturgiczne beneficjenta, rozliczenie rocznego czynszu oraz nadaje prawo patronatu Tomaszowi Belli i Michałowi Boimowi, a po nich radzie miejskiej Lwowa.

Arcybiskup lwowski Konstanty Lipski zatwierdza i eryguje fundację Zofii z Wydżgów Kłuńskiej w wysokości 10 000 złotych polskich, zabezpieczoną na dobrach Andrzeja Szymonowicza. Dochód z tego kapitału przeznaczono na odprawianie mszy o Męce Pańskiej z udziałem kapeli muzycznej oraz na oświetlenie ołtarza Świętej Trójcy i krucyfiksu w katedrze lwowskiej.

Dokument potwierdza przyłączenie lwowskiego bractwa Najświętszej Trójcy do rzymskiego Arcybractwa Najświętszej Trójcy Pielgrzymów i Rekonwalescentów oraz udziela mu związanych z tym odpustów i przywilejów papieskich. Warunkiem ważności agregacji jest przyjęcie czerwonego habitu, realizacja określonych dzieł miłosierdzia i uzupełnienie wezwania bractwa.

Konstanty Mrozowicki, administrator sede vacante archidiecezji lwowskiej, zatwierdza donację wsi Wołosów i Cucyłów dokonaną przez Aleksandra i Kazimierza Kuropatwów na rzecz kapituły metropolitalnej. Na uposażeniu tych dóbr eryguje nowy kanonikat fundacji Kuropatwów herbu Jastrzębiec, określając obowiązki mszalne kanonika oraz prawo patronatu dla rodziny fundatorów.

Papież Klemens XI powiadamia duchowieństwo diecezji lwowskiej o przeniesieniu biskupa Jana Skarbka na wakującą po zgonie Mikołaja Popławskiego stolicę arcybiskupią we Lwowie. Wzywa kler do uległości, szacunku oraz posłuszeństwa wobec nowego pasterza.

Papież Klemens XI udziela na okres dziesięciu lat odpustu zupełnego wszystkim wiernym, którzy w święto św. Wojciecha nawiedzą kościół parafialny pod jego wezwaniem za murami Lwowa, przystąpią do sakramentów i pomodlą się w intencjach Kościoła.

Ks. Tomasz Ormiński prosi prezydenta senatu lwowskiego Kirkora o poparcie jego kandydatury na wakujący po śmierci kanonika Krupińskiego kanonikat lwowski. Zapewnia o swojej dozgonnej wdzięczności i poleca się także życzliwości pozostałych członków senatu.

Król August II potwierdza przywilej króla Jana III Sobieskiego z 1690 roku, transumujący dyplom Władysława IV z nadaniem gruntów, wolności i praw dla monasteru bazyliańskiego w Borze Domaszewskim. Zapewnia zakonnikom posiadanie majątku oraz prawo corocznego wyboru ihumena i wolnego handlu podczas świąt.

Papież Klemens XII zleca prepozytowi krakowskiemu oraz kanonikom Walerianowi Sutkowskiemu i Janowi Humańskiemu rozpatrzenie i ostateczne rozstrzygnięcie sporu majątkowego między ks. Stanisławem Dochkiewiczem a adwokatem Wojciechem Borysławskim. Sprawa dotyczy apelacji od wyroku Nuncjatury Apostolskiej w przedmiocie niespłaconej pożyczki oraz wydania zastawionych sreber i klejnotów.

Arcybiskup Jan Skarbek zatwierdza zapis kwoty 6000 złotych polskich na dobrach Miłoszewice, dokonany przez cześnika Stanisława Wieniawskiego na rzecz fundacji ks. Antoniego Gomolińskiego, oraz eryguje nowy kanonikat ponadliczbowy przy katedrze lwowskiej. Ustala ponadto prawa patronatu dla fundatora, a po jego śmierci naprzemiennie dla arcybiskupów i kapituły, z pierwszeństwem dla członków rodu Gomolińskich.

Papież Klemens XII udziela odpustu zupełnego wiernym diecezji lwowskiej, którzy pod zwykłymi warunkami wezmą udział w pierwszych mszach pontyfikalnych odprawianych przez nowego arcybiskupa Mikołaja Gerarda Wyżyckiego i przyjmą jego uroczyste błogosławieństwo.

Rajcy lwowscy, po zatwierdzeniu rachunków zarządu szpitalem św. Ducha przez zmarłego rajcę Jana Meconiego i w uznaniu wyłożonych przezeń znacznych środków własnych, ustanawiają dwa wieczyste nabożeństwa rocznicowe za spokój jego duszy, zobowiązując prowizorów szpitala do ich stałego odprawiania.

Dokument reguluje spór między władzami Lwowa a kolegium wikariuszy katedry lwowskiej, ustalając zasady i wymiar corocznego uiszczania mesznego w ziarnie przez podmiejskie wsie miejskie oraz w pieniądzu z gruntów lonherii, a także spłatę zaległości. Ugoda została zatwierdzona przez arcybiskupa lwowskiego Mikołaja Ignacego Wyżyckiego.

Papież Benedykt XIV nadaje Józefowi Dąbrowskiemu prowizję na wakujący kanonikat oraz prebendę we Lwowie. Dokument potwierdza powierzenie beneficjum z uwzględnieniem cnót i zasług nominata.

Papież Benedykt XIV pochwala biskupa Samuela Głowińskiego za zamiar ufundowania i powierzenia pijarom kolegium dla młodzieży szlacheckiej we Lwowie oraz zapowiada interwencję u króla Augusta III w celu usunięcia trudności w realizacji dzieła. Dokument zawiera również zatwierdzenie i resygillację arcybiskupa lwowskiego Mikołaja Ignacego Wyżyckiego z 1751 roku.

Ihumenia chełmska Justyna Parteynowna zwraca się do wojewody ruskiego Jana Stanisława Jabłonowskiego z pokorną supliką o uwolnienie konwentu od ciężarów podatkowych i stacjonowania wojska. Przypomina o dawnych obietnicach opieki nad klasztorem i prosi o interwencję w obliczu wyczerpania sił zakonnic.

Papież Benedykt XIV udziela na okres dziesięciu lat odpustu zupełnego wiernym nawiedzającym kościół parafialny w Rychcicach w święto Znalezienia lub Podwyższenia Krzyża Świętego. Dokument zawiera również zatwierdzenie i zezwolenie na publikację wydane przez biskupa sufragana przemyskiego Andrzeja Pruskiego.

Arcybiskup marcjanopolitański Petar Parčević prosi magistrat i rajców Lwowa o udzielenie mu wsparcia finansowego lub wypłatę asygnowanych funduszy na pokrycie naglących potrzeb. Duchowny opisuje skrajne ubóstwo i uciążliwości, jakich doznał podczas ośmiomiesięcznej misji pokojowej do Bohdana Chmielnickiego, podjętej z polecenia cesarza Ferdynanda III na rzecz Rzeczypospolitej.

Papież Benedykt XIV poleca komisarzom apostolskim wprowadzenie Jana Alojzego z Witoldów Aleksandrowicza w posiadanie kanclerstwa i kanonikatu katedry lwowskiej. Nakazuje zapewnić nowemu kanclerzowi pobieranie wszelkich przynależnych godności dochodów oraz oddalić ewentualnych nieprawnych posiadaczy.

Audytor Kamery Apostolskiej Jan Konstanty Caracciolo rozstrzyga spór między lwowskimi zakonami a kapitułą metropolitalną, nakazując utrzymanie w mocy i egzekwowanie świadczeń zasiłku charytatywnego ustalonego na mocy traktatu warszawskiego z 1717 roku. Wyrok zarządza ściągnięcie należnych rat kontrybucji nieopłaconych od 1 kwietnia 1743 roku.

Audytor apostolski Mikołaj Serra nakazuje aktuariuszowi i archiwiście kurii lwowskiej bezwzględne wydanie zapieczętowanych akt procesowych w sporze magistratu Lwowa z kapitułą metropolitalną. Wyznacza ostateczny, czterodniowy termin na przekazanie dokumentów pod groźbą kar kościelnych lub konieczności osobistego stawiennictwa w Rzymie.

Ks. Tomasz Perkowicz donosi wojewodzie o rozczarowaniu ks. Mrozowickiego z powodu utraty beneficjum i radzi, jak nakłonić jego rywala do rezygnacji z urzędu. Przekazuje również pomyślne wieści o dobrym zdrowiu wojewodziny, jej energicznym nadzorze nad majątkiem oraz o poprawie stanu zdrowia starościca białocerkiewskiego.

Kardynał Ferdynand Maria de Rossi zezwala miastu Lwowu na dochodzenie praw przed Kongregacją Soboru w sprawie sporu o reskrypt z maja 1762 roku. Równocześnie nakazuje wstrzymanie przeniesienia obrazu Matki Boskiej z kaplicy Domagaliczów oraz zawieszenie likwidacji samej kaplicy.

Mikołaj Serra nakazuje promotorowi fiskalnemu arcybiskupa lwowskiego nienaruszanie praw magistratu Lwowa do zarządu szpitalem św. Antoniego oraz przestrzeganie ugody z 1514 roku pod rygorem kar pieniężnych, ekskomuniki i pozwu do Rzymu. Wprowadza inhibicję dalszych oszczerstw i nakazuje konsystorzowi lwowskiemu wydanie odnośnych akt obrońcom miasta.