Katalog źródeł

Król Ludwik Węgierski nakazuje urzędnikom oraz celnikom w Polsce i na Węgrzech umożliwienie kupcom i mieszkańcom Rusi swobodnego przejazdu po uiszczeniu należnych ceł. Zabrania przy tym wyrządzania im jakichkolwiek bezprawnych przeszkód czy szkód.

Książę Władysław Opolczyk dziękuje mieszkańcom oraz urzędnikom ziemi ruskiej za dotychczasową wierność i zwalnia ich ze złożonego mu hołdu oraz przysięgi. Jednocześnie przekazuje ich ponownie pod bezpośrednie panowanie króla Ludwika Węgierskiego.

Wojewoda wołoski Mircza zezwala kupcom ze Lwowa, Polski i Litwy na swobodny handel w swoich włościach po uiszczeniu należnych ceł. Zezwolenie obejmuje obrót towarami z bezwzględnym zakazem wywozu srebra.

Król Władysław Jagiełło nadaje mieszczaninowi lwowskiemu i poborcy podymnego Janszkowi Tołmaczowi oraz jego sukcesorom komorę sukienniczą we Lwowie z prawem handlu i postrzygania sukna. Kram zostaje zwolniony z opłacania corocznego czynszu do skarbu królewskiego.

Marszałek Królestwa Polskiego Jan z Oleśnicy rozstrzyga spór o dochody celne we wsi Werbiż, zatwierdzając uprawnienia lwowskiego celnika Wolczka i przywracając go w ich posiadanie. Nakazuje zarazem Teodorykowi Buczackiemu, jego krewnym oraz miejscowym kmieciom zaniechanie dalszych przeszkód w pobieraniu myta.

Król Władysław III Warneńczyk zezwala rajcom i pospólstwu miasta Lwowa na przedkładanie praw, immunitetów i przywilejów miejskich wyłącznie przed swoim królewskim obliczem. Zwalnia tym samym miasto z obowiązku okazywania tych dokumentów wojewodom, kasztelanom, starostom bądź innym urzędnikom Królestwa Polskiego aż do czasu swego osobistego przybycia do Lwowa.

Papież Mikołaj V, przychylając się do prośby króla Kazimierza Jagiellończyka, wydaje dyspozycje dla arcybiskupa lwowskiego oraz innych hierarchów polskich w obliczu zagrożenia ze strony Tatarów. Dokument łączy się z nadaniem odpustów i zarządzeń kościelnych w związku ze zmaganiami z najeźdźcami.

Król Kazimierz IV Jagiellończyk potwierdza, że uchwalona przez władze i mieszkańców Lwowa danina (cyza) na pilne potrzeby państwa i wojny pruskiej ma charakter dobrowolny i ograniczony do jednego roku. Władca zobowiązuje się słowem królewskim, że pobór ten nie przekształci się w stałą powinność ani nie naruszy w żaden sposób przywilejów i wolności miasta.

Papież Juliusz II informuje króla Aleksandra Jagiellończyka o mianowaniu Bernarda Wilczka arcybiskupem lwowskim na miejsce przeniesionego do Gniezna arcybiskupa Andrzeja. Wzywa monarchę do otoczenia nowego pasterza i jego archidiecezji królewską opieką oraz życzliwym wsparciem.

Papież Leon X wydaje zarządzenia w sprawie dyscypliny duchowieństwa, reformy obyczajów oraz zwalczania błędów i herezji w Królestwie Polskim, Czechach i na Węgrzech. Wykonanie i uprawnienia jurysdykcyjne powierza arcybiskupowi gnieźnieńskiemu Janowi Łaskiemu.

Król Zygmunt I Stary na sejmie walnym w Piotrkowie rozstrzyga spór między mieszczanami lwowskimi a Żydami, wprowadzając ordynację ograniczającą działalność handlową Żydów lwowskich i przedmiejskich. Dokument zakazuje im m.in. handlu domowego i domokrążnego, zakazuje sprzedaży korzeni oraz jedwabiu, a także ściśle reguluje obrót suknem, woskiem, skórami i wołami.

Król Zygmunt I zezwala władzom Lwowa na pobieranie opłaty w wysokości pół grosza od każdego wozu uchodźców chroniących się w mieście przed najazdami wroga. Uzyskane środki mają pokryć koszty oczyszczania miasta z błota i nieczystości oraz naprawy murów, wałów i fos miejskich.

Król Zygmunt I Stary zakazuje władzom Lwowa otwierania bram miejskich w porze nocnej na prośby szlachty i możnych z powodu zagrożeń wojennych na pograniczu, dopuszczając wyjątek jedynie w przypadkach nagłej i najwyższej potrzeby państwowej. Jednocześnie zabrania komukolwiek wywierania nacisków na rajców pod groźbą surowych kar królewskich.

Arcybiskup lwowski Piotr Starzechowski dokonuje oblaty i transsumpcji dokumentu prymasa Jana Latalskiego z brewe papieża Pawła III z 1538 roku. Akt potwierdza wyjęcie braci zakonów żebraczych w Królestwie Polskim spod jurysdykcji biskupów diecezjalnych i zakazuje naruszania ich przywilejów.

Wójt i ławnicy krakowscy na prośbę pisarza lwowskiego Pawła Szczerbica zaświadczają o obowiązującym w Krakowie zwyczaju wyboru kolegium czterdziestu mężów, do którego odwoływał się dekret królewski dla Lwowa. Zgodnie z krakowską praktyką dwudziestu członków wybierają starsi cechów spośród kupców, a kolejnych dwudziestu wyznaczają kupcy spośród starszyzny cechowej, z udziałem jedenastu ławników.

Król Zygmunt III Waza wciela prepozyturę w Busku do odnowionego przy katedrze lwowskiej urzędu archidiakona w celu zapewnienia mu należytego uposażenia. Jednocześnie monarcha zrzeka się królewskiego prawa patronatu nad tą prepozyturą na rzecz arcybiskupa i kapituły lwowskiej.

Król Zygmunt III Waza zatwierdza przedłożone mu artykuły cechowe bractwa kotlarzy z Przedmieścia Halickiego we Lwowie, regulujące zasady organizacji cechu, powinności religijne, przyjmowanie uczniów i towarzyszy, prawa wdów, standardy rzemieślnicze oraz kary porządkowe. Zapiski na odwrocie wskazują na oblatę dokumentu w aktach grodzkich lwowskich, a następnie na jego unieważnienie z powodu uzyskania go bez wiedzy magistratu wbrew dekretowi królewskiemu.

Papież Urban VIII poleca nuncjuszowi apostolskiemu w Polsce zatwierdzić i nadać moc wieczystej trwałości fundacji, uposażeniu oraz miejskiemu zarządowi nad szpitalem św. Elżbiety we Lwowie z uwagi na spór toczący się z arcybiskupem lwowskim. Zastrzega jednocześnie, że duchowni wyznaczani do udzielania sakramentów chorym w szpitalu muszą każdorazowo uzyskać uprzednią aprobatę ordynariusza.

Król Zygmunt III Waza nadaje miastu Lwowowi na wieczne czasy prawo poboru opłat od towarów (tzw. sztukowego lub węzłowego), a także od zbóż, piwa i miodu. Dochody z tych opłat zostają podzielone: dwie trzecie przeznaczono na potrzeby i fortyfikacje miejskie, a jedną trzecią na wynagrodzenie trudów urzędu radzieckiego.

Dokument poświadcza przyjęcie Mikołaja Bajdułowicza, Ormianina rodem z Suczawy, do prawa miejskiego Lwowa po złożeniu przysięgi wierności królowi i miastu. Rajcy miejscy zwracają się do urzędników celnych o respektowanie jego statusu mieszczańskiego oraz o zwolnienie go wraz z towarami ze wszelkich ceł, myt i opłat.

Audytor Pałacu Apostolskiego Krzysztof Widman wydaje dekret w sporze pomiędzy kapitułą katedralną lwowską a zakonem dominikanów o zarząd nad majątkiem szpitala św. Łazarza we Lwowie. Akt formalnie notyfikuje stronom postanowienie o uchyleniu dotychczasowej inhibicji w oparciu o procedurę apelacyjną.

Papież Innocenty X informuje króla Władysława IV o translacji biskupa wendeńskiego Mikołaja na arcybiskupstwo lwowskie, osierocone po śmierci arcybiskupa Stanisława. Wzywa monarchę do otoczenia nowego metropolity oraz powierzonego mu Kościoła lwowskiego królewską życzliwością i opieką.

Arcybiskup lwowski Konstanty Lipski potwierdza i ponawia erekcję Bractwa Najświętszego Sakramentu przy katedrze lwowskiej, transumując aprobacyjny dokument nuncjusza apostolskiego Opicjusza Pallaviciniego z 1681 roku. Nadaje bractwu statuty, uprawnienia jurysdykcyjne dla jego spowiedników oraz czterdziestodniowy odpust za wypełnianie określonych praktyk pobożnych.

Papież Pius XI, przychylając się do prośby arcybiskupa Józefa Bilczewskiego, nadaje prałatom i kanonikom Kapituły Metropolitalnej Lwowskiej obrządku łacińskiego prawo do noszenia stroju prałackiego z rubinowymi dystynkcjami, fioletowego manteletu oraz pierścienia poza celebracją mszy świętej.