Katalog źródeł

Uwięzieni w Kamieńcu Podolskim zakładnicy lwowscy skarżą się na brak środków do życia oraz obojętność władz miejskich. W obliczu gróźb tortur i najazdu nieprzyjaciela błagają o pilne przysłanie pieniędzy i dopełnienie warunków wykupu.

Szymon Szymonowic podtrzymuje darowiznę placu na rzecz lwowskiego szpitala św. Stanisława, postulując odzyskanie bezprawnie zajętych zabudowań oraz ufundowanie cotygodniowej mszy dla ubogich. Chwali także władze miejskie za zaangażowanie profesora Akademii Zamojskiej do służby miejskiej.

Andrzej Szymonowicz dziękuje krakowskiemu kupcowi Arthurowi Forbesowi za pamięć, troskę o zdrowie oraz przysłane nasiona i karczochy. Deklaruje zwrot poniesionych kosztów, odwzajemnienie przysługi i przesyła pozdrowienia od siebie oraz małżonki.

Andrzej Szymonowicz dziękuje Arthurowi Forbesowi za nadesłane karczochy, dając wyraz wdzięczności i przyjaźni. Informuje również o kirach bielskich, które w Jarosławiu ma odebrać i opłacić wracający z Gdańska czeladnik.

Franciszek Chwałkowski informuje wojewodę ruskiego o oczekiwaniu pana Stamirowskiego na spotkanie, wieściach z sejmiku, ruchach wojsk szwedzkich oraz pismach dyplomatycznych z Torunia. Donosi również o stanie zdrowia starosty lwowskiego i kwestiach finansowych dotyczących królewiczów.

Tomasz Sakowski prosi pisarza lwowskiego Wojciecha Zimnickiego o wyjednanie u księdza legata listu zezwalającego na przyjęcie święceń kapłańskich poza zwyczajnym czasem oraz o zwolnienie z przeszkód kanonicznych. Podaje przy tym swoje dane personalne, w tym wiek oraz przynależność diecezjalną, zapewniając o uregulowaniu wszelkich kosztów.

Dokument stanowi wypis z Metryki Stanów Królestw Galicji i Lodomerii potwierdzający legitymację szlachecką braci Szymona, Teodora, Romana i Grzegorza Tuczapskich. Zaświadczenie zostało sporządzone i poświadczone we Lwowie w 1784 roku.

Szymon Płoński, susceptant grodzki trembowelski, poświadcza odbiór i wpisanie do akt grodzkich konstytucji konfederacji generalnej warszawskiej nadesłanej przez prezydenta Lwowa Jana Pawła Gordona. Dokument został wydany posłańcowi Andrzejowi Kurenkowskiemu.

Papież Benedykt XIV poleca komisarzom apostolskim wprowadzenie Jana Alojzego z Witoldów Aleksandrowicza w posiadanie kanclerstwa i kanonikatu katedry lwowskiej. Nakazuje zapewnić nowemu kanclerzowi pobieranie wszelkich przynależnych godności dochodów oraz oddalić ewentualnych nieprawnych posiadaczy.

J. Peverelli, przebywający w warszawskim szpitalu bonifratrów, kieruje do władz Lwowa pismo z pretensjami o doznane zniewagi, krzywdy majątkowe oraz próby otrucia ze strony lwowskich mieszczan. W chaotycznym wywodzie wspomina o doznanej przemocy i zabiega o pomoc oraz interwencję u biskupa lwowskiego.

Andrzej Pawłowski relacjonuje pisarzowi lwowskiemu Wojciechowi Zimnickiemu rozmowy ze sługami i rzemieślnikami, w tym próby nakłonienia Szymona do powrotu na służbę. Donosi również o zakupionych przez pana Łukasza futrach oraz prosi o zabezpieczenie matki na wypadek nieprzewidzianych okoliczności.

Król August II potwierdza przywilej króla Jana III Sobieskiego z 1690 roku, transumujący dyplom Władysława IV z nadaniem gruntów, wolności i praw dla monasteru bazyliańskiego w Borze Domaszewskim. Zapewnia zakonnikom posiadanie majątku oraz prawo corocznego wyboru ihumena i wolnego handlu podczas świąt.

Król August II potwierdza i ratyfikuje na prośbę starszyzny i cechu piekarzy miasta Lwowa przywileje oraz artykuły cechowe nadane przez poprzednich królów polskich (m.in. Michała Korybuta Wiśniowieckiego, Jana III Sobieskiego, Jana Kazimierza, Władysława IV, Zygmunta III, Stefana Batorego, Zygmunta Augusta, Zygmunta I i Kazimierza Jagiellończyka) wraz z uchwałami rady miejskiej Lwowa, regulującymi m.in. zasady wypieku, skupu zboża i wyłączności sprzedaży chleba.

Starszyzna cechu krawców w Krakowie poświadcza, że Szymon Kubiszowski z Żabna ukończył czteroletnią naukę krawiectwa u krakowskiego mistrza Tomasza Rybalskiego i zadośćuczynił wszystkim obowiązkom cechowym. Wystawcy polecają go innym mistrzom i cechom jako wyuczonego i prawego rzemieślnika.

Król August II podczas sejmu koronacyjnego potwierdza i uroczyście odnawia wszelkie dawne oraz nowe prawa, przywileje, immunitety i posiadłości miasta Lwowa, nadane przez jego poprzedników. Zobowiązuje się również do obrony mieszczan i dóbr miejskich przed uciskiem urzędników oraz do nienaruszalności jurysdykcji miejskiej.

Arcybiskup lwowski Konstanty Lipski zatwierdza i eryguje fundację Zofii z Wydżgów Kłuńskiej w wysokości 10 000 złotych polskich, zabezpieczoną na dobrach Andrzeja Szymonowicza. Dochód z tego kapitału przeznaczono na odprawianie mszy o Męce Pańskiej z udziałem kapeli muzycznej oraz na oświetlenie ołtarza Świętej Trójcy i krucyfiksu w katedrze lwowskiej.

Król Jan III Sobieski zatwierdza ordynację magistratu lwowskiego z 1687 roku dla miejscowego cechu chirurgów. Dokument określa zasady przyjmowania mistrzów, ustala ich stałą liczbę na szesnastu oraz zakazuje żydowskim chirurgom leczenia chrześcijan.

Król Jan III Sobieski zatwierdza przywilej Zygmunta III Wazy z 1612 roku, zawierający potwierdzenie statutu cechu chirurgów lwowskich z 1611 roku. Dokument reguluje kwestie przyjmowania i egzaminowania nowych mistrzów, praw wdów, obowiązków czeladników i uczniów oraz zakazu nieuprawnionej konkurencji ze strony partaczy.

Król Jan III Sobieski potwierdza przywilej Władysława IV z 1638 roku, zabezpieczający uposażenie, granice posiadłości i wolności monasteru św. Mikołaja w Borze Domaszowskim. Dodatkowo monarcha przyznaje bazylianom prawo do corocznego, swobodnego wyboru ihumena na ruski Nowy Rok.

Król Jan III Sobieski obejmuje kupców greckich protekcją królewską, chroniąc ich przed uciskiem i bezprawnymi roszczeniami tłumacza lwowskiego Wartana Szymonowicza, który posługiwał się podstępnie uzyskanym przywilejem. Monarcha nakazuje wstrzymanie wszelkich uciążliwości wobec kupców na jarmarkach do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy przed sądem królewskim.

Król Jan III Sobieski transumuje i zatwierdza wcześniejsze przywileje królów Jana Kazimierza i Władysława IV oraz wilkierz Rady Miasta Lwowa z 1621 roku regulujący ustrój wspólnego cechu piwowarów, słodowników i miodowarów lwowskich. Dokument wprowadza zarazem surowy zakaz niecechowego wyrobu piwa, słodu i miodu na przedmieściach oraz w jurysdykach otaczających Lwów pod rygorem konfiskaty i aresztu.

Dokument upamiętnia przywrócenie na wieżę lwowskiego ratusza blaszanego wiatrowskazu w postaci lwa, herbu miasta, zrzuconego podczas burzy w okresie wojennych zawieruch. Przedstawia zarys dramatycznych oblężeń i klęsk Lwowa, dziękczynienie za ocalenie oraz szczegółowy spis ówczesnych władz miejskich, cechów i duchowieństwa.

Król Michał Korybut Wiśniowiecki potwierdza dokument króla Jana Kazimierza aprobujący darowiznę folwarku na Podzamczu lwowskim, uczynioną przez mieszczanina Szymona Onufryjewicza. Zapis ten przeznaczony został na wzniesienie cerkwi i monasteru św. Jana Ewangelisty obrządku wschodniego wraz z drukarnią.

Tomasz Misiewski zawiadamia władze Lwowa o prawach spadkowych swojej żony Anny z Borgoniów do majątku po zmarłej Annie Szumerowej. Wnosi o wstrzymanie wydania sukcesji Wacławowi Słowikowskiemu lub innym osobom do czasu przedstawienia własnych dowodów pochodzenia w linii prostej.

Jakub Mieszkowski informuje burmistrza i rajców lwowskich o najeździe ludzi panów Dzieduszyckich na Zubrzę, zrabowaniu bydła oraz pobiciu poddanych. Prosi o niezwłoczne skierowanie poszkodowanych do grodu w celu obdukcji ran oraz o zbadanie, czy strona przeciwna nie złożyła na zamku protestacji.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski zatwierdza zapisy fundacyjne braci Marcina i Macieja Rzechowskich oraz uroczyście eryguje i uposaża prebendę przy kościele i szpitalu św. Barbary na przedmieściu Rohatyna. Dokument szczegółowo reguluje obowiązki liturgiczne prebendarza, zarząd funduszami ubogich oraz prawo patronatu przysługujące fundatorom, ich katolickim sukcesorom w dobrach Kutcze i magistratowi rohatyńskiemu.

Król Jan Kazimierz zatwierdza akt starosty lwowskiego Jana Mniszka potwierdzający zapis testamentowy mieszczanina Semena Onufrijowicza, który ofiarował folwark na Podzamczu we Lwowie na budowę cerkwi, monasteru św. Jana Ewangelisty oraz drukarni. Dokument zwalnia planowaną fundację z podatków i jurysdykcji miejskiej oraz powierza jej zarząd bazylianom pod zwierzchnictwem ojca Symeona Siemionowicza.

Rektor Akademii Krakowskiej Antoni Marciszowski odwołuje ze Lwowa bakałarza Leydmana, który popadł w konflikt z arcybiskupem, i prosi magistrat lwowski o podjęcie decyzji w sprawie obsady stanowiska rektora szkoły katedralnej. Dziękuje także za wsparcie w procesie prawnym oraz wspomina o planach nuncjusza apostolskiego dotyczących reedycji dzieł lwowianina Szymona Szymonowica.

Król Jan Kazimierz zatwierdza przywilej swego brata Władysława IV transumujący statut nadany w 1621 roku przez władze miejskie Lwowa cechowi słodowników, piwowarów i miodowarów. Dokument reguluje organizację bractwa, zasady rzemiosła, kary porządkowe, powinności obronne wobec miasta oraz obowiązki religijne członków cechu.

Król Jan Kazimierz na sejmie koronacyjnym potwierdza konwentowi dominikanów przy kościele Bożego Ciała we Lwowie przywilej króla Władysława IV, transumujący wcześniejsze nadania Zygmunta I, Kazimierza Jagiellończyka, Władysława Jagiełły oraz księcia Władysława Opolczyka dotyczące dóbr ziemskich, placu klasztornego, jurysdykcji i ceł.

Rajcy miasta Lwowa zatwierdzają ugodę i ordynację zawartą za pośrednictwem delegatów radzieckich między mistrzami a towarzyszami lwowskiego cechu ciesielskiego, regulującą m.in. płace, warunki pracy, wspólne schadzki oraz opiekę nad ołtarzem w kościele farnym.

Hetman Hieronim Lubomirski wstawia się u władz miasta Lwowa za swoim poddanym Hrebinką Fajfrem. Prosi o zezwolenie na dalsze prowadzenie przez niego szynku przynajmniej do czasu zapowiedzianej komisji i hetmańskiego przyjazdu do Lwowa.

Hetman Hieronim Lubomirski wyraża oburzenie z powodu zignorowania przez magistrat lwowski jego wcześniejszych próśb o wstrzymanie kroków sądowych wobec jego sługi Szymona Hrebenki. Ostrzega władze miasta, że w razie odrzucenia tej ostatniej prośby użyje swoich wpływów do obrony podwładnego i odwzajemnienia okazanej niechęci.

Król Władysław IV wydaje autentyczny wypis dekretu z 1634 roku w sporze pomiędzy lwowskim magistratem a reprezentującym pospólstwo Kolegium Czterdziestu Mężów. Sprawa dotyczyła zaniechania składania sprawozdań finansowych z dochodów i wydatków miejskich oraz zaniedbania naprawy murów obronnych.

Król Władysław IV zatwierdza posiadaczom łanów na lwowskim przedmieściu Kleparów ich dotychczasowe prawa, koncesje oraz nabyte grunta. W zamian nakłada na nich obowiązek uiszczania dawnych czynszów na rzecz lonżerii miejskiej, odbywania szarwarku w wymiarze jednego dnia w miesiącu, zwożenia materiałów na naprawę murów oraz opłacania żołnierszczyzny.

Król Władysław IV Waza potwierdza i aprobuje dokument erekcji oraz nadania prawa patronatu nad szpitalem św. Łazarza na lwowskim przedmieściu, wystawiony przez prowizorów i starszych Bractwa Różańca Najświętszej Maryi Panny.

Rada miasta Lwowa, pod przewodnictwem burmistrza Erazma Syxta, zatwierdza i odnawia zbiór czternastu artykułów porządkowych dla cechu szewców lwowskich, opierając się na dawnych przywilejach królewskich i prawie krakowskim. Statut reguluje m.in. wymogi mistrzowskie, zakaz partactwa, relacje z garbarzami i kordybanikami, kwestie jatek oraz obowiązki religijno-cechowe braci cechowych.

Ks. Jan Baranowski, archidiakon lwowski, sprzedaje połowę swojego nowo wybudowanego domu we Lwowie Fabianowi Gryglewiczowi i jego żonie za 150 złotych polskich. Dokument określa warunki korzystania z parceli oraz nakłada na nabywców obowiązek corocznego uiszczania 5 złotych czynszu na nabożeństwo rocznicowe za duszę wystawcy.

Rajcy miasta Lwowa zatwierdzają zreformowane artykuły i ustrój cechu słodowników, piwowarów oraz miodowarów, regulujące prawa i obowiązki mistrzów, czeladzi oraz uczniów. Dokument określa zasady prowadzenia wspólnej gospody, ordynacji cechowej, opłat wpisowych oraz wspólnych nabożeństw religijnych.

Rajca lwowski Jerzy Boim wraz z żoną Jadwigą i rodziną przeznacza sumę 2100 florenów ulokowaną na kamienicach lwowskich na uposażenie ufundowanej przez siebie kaplicy Trójcy Świętej i Męki Pańskiej przy cmentarzu katedralnym we Lwowie. Dokument określa prawo patronatu, zasady zarządzania funduszem, obowiązki czterech kapłanów z seniorem na czele, porządek nabożeństw oraz prawo pochówku.

Król Zygmunt III Waza potwierdza ugodę zawartą między radą miejską a gminą Lwowa w sprawach zarządu finansami, dochodów miejskich, trybu wyboru i wakatów rajców oraz praw handlowych. Monarcha wprowadza przy tym zastrzeżenia dotyczące częstotliwości zebrań pospólstwa, kontroli wwożonych towarów oraz praw ustępujących rajców.

Dokument króla Zygmunta III Wazy ustala i zatwierdza jednolite stawki opłat pobieranych przez magistrat lwowski od przywożonych win greckich, małmazyjskich, węgierskich, morawskich i dalmatyńskich. Wzorując się na przywilejach krakowskich, monarcha przeznacza te dochody na utrzymanie urzędu miejskiego oraz określa kary za nieprzestrzeganie przepisów.

Król Zygmunt III Waza potwierdza wyrok arcybiskupa Jana Dymitra Solikowskiego oraz ugodę zawartą między kapitułą metropolitalną lwowską a magistratem miasta Lwowa w sporze o patronat nad prepozyturą szpitala św. Ducha. Na mocy zatwierdzonego układu rajcy lwowscy zachowują prawo prezenty na prepozyturę, wybierając kandydata z grona kanoników, a kapituła zobowiązuje się poprzeć nadanie magistratowi prawa prezenty na drugą kanonię dla wykształconego duchownego.

Jacob Koller relacjonuje Peterowi Forbesowi odprawę celną i rewizję transportu sukna w Toruniu, przedstawiając szczegółowe rozliczenie opłat i doszacowań dokonanych przez pisarza celnego. Informuje o pomyślnym przepuszczeniu części ładunku bez cła oraz przesyła przekaz pieniężny na 390 złotych i 24 grosze.

Arcybiskup lwowski Jan Dymitr Solikowski wraz z kapitułą katedralną nadaje swemu bratu Wojciechowi Solikowskiemu w dożywotnie użytkowanie wieś Siemikowce oraz oddaje mu w dwunastoletnią dzierżawę wieś Marków. W zamian odbiorca zobowiązuje się do uiszczania rocznych opłat, utrzymania obiektów gospodarczych oraz naprawy i utrzymania zniszczonego przez powódź stawu rybnego.

Król Stefan Batory potwierdza mieszczaninowi lwowskiemu Szymonowi Hannelowi wcześniejsze przywileje królów Zygmunta I i Władysława Jagiełły na majątek Hołosko oraz nadania nad rzeką Brzuchowice. Dokument sankcjonuje prawa dziedziczne i własnościowe do wspomnianych dóbr pod Lwowem.

Antoni, syn Mikołaja z Carzano, sprzedaje Janowi Chrzcicielowi Buffie z Telve di Sotto ogród oraz łąkę położone w Carzano. Transakcja zostaje opłacona i poświadczona notarialnie w obecności świadków.

Król Stefan Batory rozstrzyga wieloaspektowy spór pomiędzy pospólstwem a magistratem Lwowa, regulując m.in. kwestie dochodów z dóbr miejskich, składania rachunków, wyboru rajców i kolegium czterdziestu mężów oraz przestrzegania prawa składu. Nakazuje obu stronom zachowanie zgody i posłuszeństwa pod rygorem kary tysiąca grzywien.

Giovanni Rambaldo sprzedaje Battiście Buffie i jego bratu Pietro roczny czynsz w zbożu z gruntu w Carzano za sumę 27 reńskich. Ze względu na swój wiek sprzedający składa uroczystą przysięgę potwierdzającą ważność zbycia praw.

Szymon Zboiński wraz z synowcem Jakubem interweniują u Franciszka Głogowskiego w sprawie bezprawnego zaboru konia z rzędem ich słudze przez podstarościego i ludzi z Rudy. Autorzy proszą o ukaranie winnego zuchwalstwa oraz o natychmiastowy zwrot zwierzęcia.