Digital SourcesAI-assisted archival digitisation project

132/1/177 · 177-02

Kraków asks Lwów for news about plagues and the control of travelers and goods

The magistrate of Kraków sends its citizen for detailed news about contagious diseases spreading in Ruthenia, Ukraine, and Podolia. It asks Lwów to inform the envoy, detain travelers and merchants from the affected areas, check passports, and verify certificates of healthy origin for travelers and goods. It demands the authentication of the documents' good origin with an official signature and the city seal before allowing further passage.

AI-assisted edition. [Polish; translation pending] Odczyt całego listu i adresu; przekład łaciny oraz uwspółcześnienie polszczyzny. Niepewne nazwisko wysłannika i datę dopisku na odwrociu oznaczono. Readings must be checked against the original.

Translation / modern text

[Polish; translation pending] Szlachetni i dostojni Panowie, wielce szanowni Przyjaciele i Sąsiedzi! Otrzymując częste wiadomości o zaraźliwych chorobach szerzących się na Rusi, Ukrainie i Podolu, powinniśmy błagać Boga, aby raczył oddalić od nas srogą i straszną karę. Powinniśmy też pilnie zważać na wszelkie okoliczności, przez które taka zaraza mogłaby do nas wtargnąć. Z obowiązku naszego urzędu wysyłamy więc, dla uzyskania dokładnych wiadomości o tych zarazach, [wyraz przed nazwiskiem nieodczytany] Prałowskiego [?], mieszczanina krakowskiego. Prosimy Was i zwracamy się z urzędowym żądaniem, abyście należycie poinformowali go, gdzie i w jakich miejscach zarazy te dotychczas panują i się pojawiają. Prosimy również, abyście na drogach podlegających Waszemu miastu zatrzymywali ludzi wszelkiego stanu, chrześcijan i Żydów, kupców i innych, w szczególności przejeżdżających i przechodzących ze stron dotkniętych zarazą. Dokładnie ich wypytujcie, sprawdzajcie ich paszporty i świadectwa stwierdzające, że przybyli oraz sprowadzili towary ze zdrowych miejsc. Jeżeli dokumenty te okażą się dobre i wiarygodne [oryginalna konstrukcja tego warunku jest niejasna], potwierdzajcie je urzędowym podpisem i pieczęcią miasta. Dopiero wtedy dopuszczajcie jadących do dalszego przejazdu na podstawie takich rzetelnych i prawidłowych paszportów. Usilnie prosimy, abyście pilnie zachowywali te zasady i czuwali nad ich przestrzeganiem dla publicznego bezpieczeństwa i własnego dobra. Pozostajemy z wszelkim uznaniem Waszych szlachetnych i dostojnych Panów, wielce szanownych Braci i Przyjaciół, szczerzy przyjaciele i najbardziej oddani sąsiedzi, burmistrz i rajcy miasta Krakowa, stolicy Królestwa Polskiego. Dan w Krakowie, 26 listopada 1770 roku. [Adres:] Szlachetnym i dostojnym panom burmistrzowi, rajcom i całemu magistratowi królewskiego miasta Lwowa, stolicy Rusi, wielce szanownym Panom, Przyjaciołom i Sąsiadom. [Dopisek na odwrociu:] Z Krakowa, 2 [listopada lub grudnia?] 1770, w sprawie zarazy powietrznej [data dopisku odczytana niepewnie].

Original wording — transcription

Nobiles et Spectabiles Domini Amici et vicini observandissimi. Maiąc częste wiadomości o szerzących się zaraźliwych chorobach na Rusi, Ukrainie y Podolu należy nam błagać Maiestat Boski aby srogą y okropną karę od Nas oddalać raczył, niemniey mieć pilną baczność na wszelkie okazye, przez ktoreby takowa zaraza do Nas wtargnąć się mogła. Przeto gdy z obligacyi Urzędu Naszego dla powzięcia należytey o tychże zarazach wiadomości wysyłamy [wyraz przed nazwiskiem nieodczytany] [Prałowskiego?; nazwisko niepewne] Mieszczanina Krakowskiego, Upraszamy WMPanow, Rekwirowiemy abyście Jegoż należycie gdzie y w ktorym mieyscu takowe zarazy dotychczas panuią y potkażuią się raczyli uwiadomić. Oraz Żebyście wszelkiey Kondycyi Ludzi tak Chrześcian iako y Żydow Kupcow y innych mianowicie od tamtych Stron Zarazom podległych przeieżdżaiących y przechodzących na Traktach do Miasta swego należących zatrzymywali, należycie onychże examinowali, Paszporty y Attestata iako z mieysc zdrowych przybyli y Towary sprowadzili rewidowali. A takowe gdy by postać oyść dobre, y wiary godne podpisem Urzędowym y Pieczęcią Miasta utwierdzili, y dopiero dalszego przeiazdu za temiż rzetelnemi y doskonałemi Paszportami iadającym dopuscili. To wszystko dla publicznego bezpieczeństwa y własnego dobra raczcie WPanowie pilnie zachować y przestrzegać usilnie upraszamy zostaiąc z wszelką rekognicyą. Nobilium ac Spectabilium Dominorum Fratrum Amicorum Observandissimorum Amici Sinceri et Vicini addictissimi. Proconsul et Consules Urbis Cracoviæ Metropolis Regni Poloniæ. Datt[um] Cracov[iæ] d[ie] 26. 9bris A[nn]o 1770. [Parafa/oznaczenie XLVII.] [Adres, PDF s. 3:] Nobilibus et Spectabilibus Dominis Præconsuli, Consulibus Totiq[ue] Magistratui Civitatis Sacræ Regiæ M[aies]t[a]tis Leopoliensis Metropolis Russiæ Dominis Amicis et Vicinis observandissimis. [Dopisek na odwrociu:] z Krakowa d[ie?] 2da [9br/Xbr?] 1770 względem zarazy powietrzney. [Adnotacja archiwalna u góry listu: ex fasc. 642 a.a.]

Reading notes

[Polish; translation pending] Obejrzano wszystkie trzy strony PDF. Data właściwego listu „26. 9bris” oznacza 26 listopada 1770 i zgadza się z okładką. Niejednoznaczny dopisek na odwrociu nie został użyty do datowania listu: widoczna forma „2da” i skrót miesiąca są niepewne, może chodzić o grudzień. Wyraz przed nazwiskiem wysłannika pozostaje nieodczytany, a nazwisko zapisano jako „Prałowskiego?” z wyraźnym zastrzeżeniem; nie przypisano mu ustalonej zewnętrznie tożsamości. Należy powrócić do tego miejscowego odczytu przy konsultacji paleograficznej. „Potkażuią się” zachowano jako wariant źródłowy. „Gdy by postać oyść dobre” jest nietypową, nie w pełni wyjaśnioną konstrukcją; dalsze „wiary godne” i polecenie uwierzytelnienia dokumentów są czytelne. Chrześcijanie i Żydzi są w źródle wymienieni równolegle wśród kontrolowanych podróżnych; nie pominięto tej informacji. „Rewidować” paszporty i attestata oznacza sprawdzać je, nie współczesną rewizję osobistą. Polecenia kontroli i uwierzytelnienia dokumentów nie dowodzą, że magistrat Lwowa już je wykonał. Źródło mówi o zaraźliwych chorobach i zarazach, bez jednoznacznej diagnozy konkretnego patogenu. Podpis urzędowy, bez nazwisk jego sygnatariuszy. Osobnego czytelnego otoku pieczęci brak.

Lokalizacja w skanie: 132/1/177, PDF s. 2: list; s. 3: adres i dopisek; s. 1: okładka.
Report a transcription error

Quote the passage and suggest a correction. Your report concerns this document.

Original scan

132/1/177 · preview starts at PDF page 2

If the preview does not load or is too small on your phone, open the PDF directly.