131/1/530 · 131-1-530-001
Przywilej króla Zygmunta II Augusta dla Lwowa na inkorporację wsi Zubrza i Sichów
Król Zygmunt II August ponownie inkorporuje wsie Zubrza i Sichów do prawa magdeburskiego miasta Lwowa, potwierdzając ich status po weryfikacji na sejmie egzekucyjnym. Dokument uwalnia te dobra od jurysdykcji i podatków ziemskich oraz powinności wojennych, zobowiązując je jedynie do uiszczania podatku szosu wraz z miastem.
Opracowanie z pomocą AI. Odczyty należy sprawdzać z oryginałem.
W IMIĘ PAŃSKIE, AMEN. Ponieważ to, co ma być trwałe, zwykło być dzięki dobrodziejstwu pisma wyrywane z zapomnienia i przekazywane potomności. Przeto my, ZYGMUNT AUGUST, z Bożej łaski król Polski, wielki książę Litwy, Rusi, Prus, Mazowsza, Żmudzi etc. pan i dziedzic, czynimy wiadomym i zaświadczamy niniejszym pismem naszym wszystkim, których to dotyczy:
Gdy za zgodą wszystkich stanów Królestwa naszego, za uprzednią naszą wolą, doszło do tego i postanowiono, aby ludzie wszelkiego stanu, mieszkańcy naszego Królestwa, wszelkie prawa i przywileje do posiadania dóbr naszego stołu po śmierci, czy raczej po statucie króla Aleksandra, stryja naszego […], ustanowionym o darowiznach dóbr stołowych, jakie by posiadali, a także te, które zdawałyby się sprzeczne z prawem pospolitym i swobodami Królestwa, na sejmie walnym Królestwa w Warszawie w Roku Pańskim 1563 odprawionym, przed nami i doradcami Królestwa naszego w Senacie, w obecności posłów ziemskich, okazali. W ten bowiem sposób mniemaliśmy, że łatwo można dojść do egzekucji statutów.
Przedłożony został nam także list niegdyś pana Zygmunta Pierwszego, króla, najukochańszego rodzica naszego, przez posłów wysłanych na wspomniany sejm Królestwa w imieniu burmistrza, rajców i całej społeczności miasta Lwowa, w którym zawarta była inkorporacja wsi Zubrza i Sichów do tegoż miasta Lwowa, jak również przeniesienie tychże wsi z prawa ziemskiego na miejskie prawo magdeburskie. I chociaż przez pewnych naszych doradców, którym powierzyliśmy zbadanie takich przywilejów, inkorporacja tych wsi do miasta Lwowa, dokonana przez niegdyś Najjaśniejszego rodzica naszego, została uznana za nieważną i bezskuteczną, jako że wydawała się ze szkodą dla Rzeczypospolitej, to jednak – chociaż wahaliśmy się [?] zatwierdzić wyrok naszych doradców – my, skłonieni wieloma i słusznymi względami, po skasowaniu poprzedniej inkorporacji z tego powodu, że sama inkorporacja wspomnianych wsi dokonana przed statutem świętej pamięci rodzica naszego, króla Zygmunta, w Roku Pańskim 1538, nie mogła się ostać, przeto mocą i powagą tegoż sejmu, za zgodą naszych doradców i senatorów ziem Królestwa, uznaliśmy i postanowiliśmy, że obecnie na nowo po wspomnianym statucie wolno to i z prawa można zezwolić, a dokonanie tego odłożyliśmy na przyszły sejm Królestwa, który jako pierwszy po warszawskim miał być w Królestwie odprawiony [?].
Gdy więc obecny sejm piotrkowski jest pierwszym odprawianym po warszawskim, mając na względzie rozliczne przysługi i zasługi sławetnych burmistrza i rajców miasta naszego Lwowa, przez które z należytą wiernością i uległością w czasie pokoju i wojen gorliwie zalecali się nam i naszym poprzednikom oraz Rzeczypospolitej Królestwa naszego, a starają się jeszcze bardziej z dnia na dzień zalecać, i zważywszy, że rzeczeni burmistrz i rajcy tegoż miasta Lwowa ponieśli wielki uszczerbek w swoich majątkach, zarówno prywatnie, jak i publicznie, oraz znoszą liczne ciężary miejskie z powodu ufortyfikowania, obrony i zachowania rzeczonego miasta. Chcąc im w ponoszeniu tak wielkich ciężarów przyjść z pomocą naszą królewską łaską oraz uczynić ich sposobniejszymi i gorliwszymi do przyszłych posług dla nas i Rzeczypospolitej.
Mocą obecnego sejmu piotrkowskiego oraz tą władzą, którą sobie na ten sejm zastrzegliśmy, wspomniane wsie zwane Zubrza i Sichów, leżące w powiecie lwowskim, a w prawie ziemskim przy pierwszej swej lokacji założone, w których użytkowaniu i posiadaniu od wielu lat znajdują się burmistrz i rajcy miasta Lwowa, i które z prawa ziemskiego na miejskie prawo magdeburskie zostały przeniesione, teraz na nowo przenosimy i transponujemy, oraz je temuż prawu miejskiemu magdeburskiemu i jurysdykcji rzeczonych burmistrza i rajców miasta Lwowa, obecnych i na dany czas urzędujących, wieczyście przyłączamy, przypisujemy i wcielamy.
Wyjmując i uwalniając wspomnianych burmistrza i rajców oraz mieszkańców tychże wsi Zubrza i Sichów spod wszelkiej jurysdykcji i zwierzchności wszystkich razem i każdego z osobna wojewodów, kasztelanów, starostów, sędziów i podsędków oraz jakichkolwiek innych urzędników ziemskich i grodzkich, a także ich sług sądowych, oraz od pozwów i sądów ziemskich i grodzkich, tak aby odtąd nie przed nimi, lecz przed samym burmistrzem i rajcami lwowskimi, obecnymi i na dany czas urzędującymi, w jakichkolwiek sprawach, tak wielkich, jak i małych, a także wykroczeniach jakkolwiek ciężkich i potwornych, obowiązani byli odpowiadać.
Ponadto wspomnianych burmistrza i rajców lwowskich, obecnych i na dany czas urzędujących, wyjmujemy oraz czynimy wolnymi i zwolnionymi na mocy niniejszego pisma, z tytułu wspomnianych wsi Zubrza i Sichów, od wszelkiej wyprawy wojennej generalnej i partykularnej, od podatków publicznych na naszą i Rzeczypospolitej potrzebę ustanowionych i mających być ustanowionymi, oraz od wszelkiej innej posługi i ciężarów ziemskich, do pełnienia których inni posiadacze dóbr ziemskich z prawa i zwyczaju Królestwa naszego z racji takich dóbr są zobowiązani.
Tak iż odtąd te same wsie czyli dobra Zubrza i Sichów nie za ziemskie, lecz za czysto miejskie mają być uważane i taką wolnością oraz immunitetem niechaj władają, cieszą się i korzystają, jakimi inne dobra rzeczonego miasta naszego Lwowa władają i się cieszą. I z nich żadna wyprawa wojenna nie ma być pełniona, lecz jedynie pobór [miejski], pospolicie zwany szosem, ilekroć wypadnie go na potrzebę Rzeczypospolitej ustanowić, łącznie z tymże miastem Lwowem ma być płacony, po wieczne czasy na wieki. Na świadectwo czego pieczęć nasza do niniejszego została przywieszona.
Działo się i dano na sejmie walnym Królestwa w Piotrkowie, dnia trzeciego miesiąca marca Roku Pańskiego tysiąc pięćset sześćdziesiątego piątego, a panowania naszego roku trzydziestego szóstego.
W obecności najprzewielebniejszego, przewielebnych, wielmożnych i urodzonych: Jakuba Uchańskiego arcybiskupa gnieźnieńskiego, legata urodzonego i Prymasa Królestwa naszego, Filipa Padniewskiego krakowskiego, Mikołaja Wolskiego kujawskiego i pomorskiego, Adama Konarskiego poznańskiego, Alberta Staroszczelskiego chełmskiego, Dionizego Secygniowskiego kamienieckiego – biskupów; Spytka Jordana z Zakliczyna krakowskiego i przemyskiego starosty, Stanisława z Tarnowa sandomierskiego i sandomierskiego starosty, Mikołaja Sokołowskiego z Wrzący łęczyckiego, Jana ze Służewa brzeskiego i konińskiego starosty, Jana z Krotoszyna inowrocławskiego, Jana z Dąbrowicy lubelskiego i Królestwa naszego marszałka oraz rohatyńskiego, kazimierskiego, Arnolda Uchańskiego płockiego, Andrzeja Sierpskiego z Goleszyna rawskiego i płockiego – wojewodów i starostów; Piotra Zborowskiego poznańskiego, Baltazara Stanisława Myszkowskiego sandomierskiego i krakowskiego – starostów; Jerzego Konarskiego kaliskiego, Jana Tomickiego gnieźnieńskiego, Jana Lutomirskiego sieradzkiego i radomskiego, łęczyckiego, Floriana Zebrzydowskiego lubelskiego i sądeckiego, Tyburcego Mikołaja Jazłowieckiego kamienieckiego, nowogródzkiego, Stanisława Wolskiego rawskiego i dworu naszego marszałka, krzepickiego, Stanisława Sobka z Sulejowa sądeckiego i Królestwa naszego podskarbiego, Jana Sierakowskiego lądzkiego, dworu naszego referendarza i przedeckiego, Jana Tęczyńskiego [?] małogoskiego i pilzneńskiego, Stanisława Spławskiego krzywińskiego, Pawła Szczawińskiego sochaczewskiego – kasztelanów i starostów; Walentego Dembińskiego kanclerza Królestwa Polskiego i starosty lubomelskiego, Piotra Myszkowskiego tegoż Królestwa naszego podkanclerzego i dziekana krakowskiego, prepozyta gnieźnieńskiego, płockiego, łęczyckiego, warszawskiego, Stanisława Karnkowskiego dworu naszego referendarza, kantora gnieźnieńskiego i scholastyka łęczyckiego, Ścibora Krykowskiego kanonika krakowskiego – sekretarzy naszych, oraz wielu innych sekretarzy i dworzan naszych przy powyższym świadków.
[Po prawej u dołu:]
Na relację wielmożnego Walentego Dembińskiego z Dębian, kanclerza Królestwa Polskiego i starosty lubomelskiego.
[Po lewej u dołu podpisy kancelaryjne:]
Stanisław Dembiński
[Pieczęć:]
[Pieczęć wielka koronna Zygmunta Augusta z czerwonego wosku w misce z wosku naturalnego, zawieszona na jedwabnym, wielobarwnym sznurze]
[Verso:]
Przywilej nowej inkorporacji dóbr Zubrza i Sichów miastu Lwowu. 1565.
Przywilej nowej inkorporacji wsi Zubrza i Sichów. Z Roku Pańskiego 1565.
Zygmunt August 1565. 3 marca. Nr 501.
[oraz inne dawne sygnatury i znaki kancelaryjne: Kk 48, 501, orzełek – pieczątka archiwalna].
IN NOMINE DOMINI AMEN. Quia diuturna esse debent, literarum beneficio ab oblivione vindicata posteritati commendari solent. Proinde nos SIGISMUNDUS AUGUSTUS Dei gratia Rex Poloniae, Magnus Dux Lithuaniae, Russiae, Prussiae, Masoviae, Samogitiaeque etc. Dominus et haeres. Notum testatumque esse volumus praesentibus literis nostris universis ad quos pertinet. Cum omnium Regni nostri ordinum consensu, praemissa nostra voluntate, eo ventum et adductum esset, ut omnis conditionis homines Regni nostri incolae, iura et privilegia quaecunque ad possidenda bona mensae nostrae post mortem vel potius statutum Alexandri Regis patrui nostri desideratis[?] de donationibus bonorum mensae nostrae condito, haberent: Tum et ea quae in ei[s] communi et libertatibus regni contraria esse viderentur, in Conventione regni generali Varsaviae in Anno Domini Millesimo Quingentesimo Sexagesimo Tertio celebrata, coram nobis et Consiliariis regni nostri in Senatu, praesentibus ibidem Nuntiis Terrarum, exhiberent. Eo enim modo ad executionem Statutorum facile perveniri posse arbitrabamur. Oblata etiam fuerint coram nobis Sigismundi olim domini Sigismundi Primi Regis parentis nostri optatissimi literae, per Nuntios nomine Praeconsulis, Consulum totiusque Communitatis Civitatis Leopoliensis ad praedicta Comitia Regni missos, quibus Incorporatio villarum Zubrza et Siechow ipsi civitati Leopoliensi facta, tum et translatio earundem Villarum, de iure Terrestri in ius Civile Magdeburgense continebatur. Et quamvis per certos Consiliarios nostros, quibus examinatio eiusmodi privilegiorum a nobis demandata fuerat, Incorporatio earum villarum Civitati Leopoliensi per Serenissimum quondam parentem nostrum facta, nulla et irrita esse pronuntiata, quod detrimento esse Reipublicae videretur, veruntamen sententiam Consiliariorum nostrorum comprobasse[?] dubitemus, tamen nos multis et legitimis rationibus adducti, priore Incorporatione cassata, ex eo quia ipsa Incorporatio praedictarum Villarum ante statutum divae memoriae parentis nostri Sigismundi Regis Anno Domini Millesimo Quingentesimo Trigesimo Octavo facta subsistere non potuit, ideo vigore et autoritate ipsorum Comitiorum, de consensu Consiliariorum nostrorum et Senatores Terrarum Regni admovimus et decrevimus, nunc denuo post statutum praedictum, licere et de iure concedi posse, idque faciendum ad futura Regni Comitia, quae prima post Varsaviensia in Regno celebrerentur[?], distuleramus. Proinde cum Comitia Petricoviensia moderna post Varsaviensia prima celebrentur, Habentes in conspectu plurima obsequia et benemerita Famatorum Praeconsulis et Consulum Civitatis nostrae Leopoliensis, quibus se nobis et nostris praedecessoribus, ac Reipublicae Regni nostri, tempore pacis et bellorum, debita fide et subiectione officiose commendatos reddiderunt, et magis etiamnum in dies reddere student, considerantesque dictos Praeconsulem et Consules eiusdem civitatis Leopoliensis, magnam suarum facultatum, tam privatim quam publice, iacturam fecisse, eosque multa onera civilia, propter dicta Civitatis munitionem, defensionem ac conservationem sustinere. Volentes illis, in ferendis tantis oneribus gratia nostra regia succurrere, ac eos ad nostra et reipublicae futura servitia aptiores promptioresque reddere. Vigore moderni Conventus Petricoviensis, atque ea facultate, quam nobis ad hunc Conventum reservaveramus, villas praedictas Zubrza et Siechow appellatas, in districtu Leopoliense consistentes, in iureque terrestri in prima sui locatione fundatas, in quarum usu et possessione a plurimis annis Praeconsul et Consules civitatis Leopoliensis existunt, quaeque ex Iure Terrestri in ius Civile Magdeburgense translatae sunt. Nunc denuo transferimus et transponimus, easdemque ipsi iuri civili Magdeburgensi et iurisdictioni dictorum Praeconsulis et Consulum Civitatis Leopoliensis modernorum et pro tempore existentium, perpetuo annectimus, ascribimus et incorporamus. Eximentes et liberantes praedictos Praeconsulem ac Consules, atque incolas earundem Villarum Zubrza et Siechow ab omni iurisdictione et superioritate omnium et singulorum Regni nostri Palatinorum, Castellanorum, Capitaneorum, Iudicum et Subiudicum ac aliorum quorumvis Officialium Terrestrium et Castrensium Ministerialium eorundem, et a citationibus ac Iudiciis Terrestribus et Castrensibus, ut deinceps non coram illis, sed coram ipso Praeconsule, Consulibus Leopoliensibus modernis et pro tempore existentibus, pro quibuscunque, ut causis sive magnis seu parvis, ita excessibus quantumcunque gravibus et enormibus, respondere teneantur. Insuper, praedictos Praeconsulem et Consules Leopolienses modernos et pro tempore existentes, eximimus et liberos atque absolutos facimus, harum serie literarum, ratione praedictarum Villarum Zubrza et Siechow, ab omni expeditione bellica generali et particulari, a contributionibus publicis, pro nostra et Reipublicae necessitate institutis et instituendis, et ab omni alia servitute et oneribus Terrestribus, ad quae alii bonorum Terrestrium possessores, de Iure et Consuetudine Regni nostri, ratione huiusmodi bonorum, obeunda sunt astricti. Ita, quod deinceps eadem villa, seu bona Zubrza et Siechow, non Terrestria, sed mere civilia esse censeantur, ac ea libertate et immunitate potiantur, gaudeant et fruantur, qua alia bona praenominata civitatis nostrae Leopoliensis potiuntur et gaudent. Ex illisve nullum amplius bellum feriatur, sed duntaxat exactio caulis vulgo Schos mincupata, quotiescunque illam pro necessitate Reipublicae institui contigerit, simul cum eadem Civitate Leopoliensi pendatur, perpetuis temporibus in aevum. In cuius rei fidem, sigillum nostrum praesentibus est appensum. Actum et Datum in Conventu Regni generali Petricoviensi, die tertia mensis Martii Anno Domini Millesimo Quingentesimo Sexagesimo Quinto, Regni vero nostri Trigesimo sexto. Praesentibus: Reverendissimo, Reverendis, Magnificis et Generosis: Iacobo Uchański Archiepiscopo Gnesnensi Legato Nato et Regni nostri Primate, Philippo Padniewski Cracoviensi, Nicolao Wolski Cuiaviensi ac Pomeraniae, Adamo Konarski Posnaniensi, Alberto Starosczelski Chelmensi, Dionysio Seczygniowsky Camenecensi Episcopis; Szithkone Iordan de Zakliczin Cracoviensi, ac Premisliensi Capitaneo, Stanislao a Tarnow Sandomiriensi, ac Sandomiriensi Praefecto, Nicolao Sokolowski de Wrząca Lanciciensi, Ioanne de Sluschewo Brestensi, et Coninensi Praefecto, Ioanne de Krotoszyn Iunivladislaviensi, Ioanne de Dambrowicza Lublinensi et Regni nostri Marsalco ac Robatczensi, Casimiriensi, Arnoldo Uchański Plocensi, Andrea Sieprski de Goleszino Rawensi ac Plocensi Palatinis et Capitaneis; Petro Zborowski Posnaniensi, Balthesare Stanislao Myszkowski Sandomiriensi ac Cracoviensi Capitaneis; Georgio Konarski Calisiensi, Ioanne Thomeski Gnesnensi, Ioanne Luthomirski Siradiensi ac Radomiensi Lanciciensi, Floriano Zebrzydowski Lublinensi, ac Sandecensi, Thyburtio Nicolao Iaslowieczki Camenecensi Nowogrodensi, Stanislao Wolski Ravensi ac Curiae nostrae Mareschalco Krzepicensi, Stanislao Sobek a Suleyow Sandecensi, ac Regni nostri Thesaurario, Ioanne Szyrakowski Landensi Curiae nostrae Referendario ac Przedecensi, Ioanne Tartho Malogostensi ac Pilsnensi, Stanislao Spławski Krzywinensi, Paulo Szczawinski Sochaczoviensi Castellanis et Capitaneis; Valentino Dambinski Regni Poloniae Cancellario ac Lubomliensi Capitaneo, Petro Myszkowski Regni eiusdem nostri Vicecancellario, ac Decano Cracoviensi, Gnesnensi, Plocensi, Lanciciensi, Varsaviensi Praeposito, Stanislao Karnkowsky Curiae nostrae Referendario, Cantore Gnesnensi et Scholastico Lanciciensi, Sliborio Kryykowski Canonico Cracoviensi Secretariis nostris, et aliis quamplurimis Secretariis et Aulicis nostris circa praemissa testibus.
[Po prawej u dołu:]
Ad relationem Magnifici Valentini Dambinski a Dambiany Regni Poloniae Cancellarii et Capitanei Lubomliensis.
[Po lewej u dołu podpisy kancelaryjne:]
Stanislaus Dambieski
[Pieczęć:]
[Pieczęć wielka koronna Zygmunta Augusta z czerwonego wosku w misce z wosku naturalnego, zawieszona na jedwabnym, wielobarwnym sznurze]
[Verso:]
Privilegium novae incorporationis bonorum Zubrza et Siechow civitati Leopoliensi. 1565.
Privilegium novae incorporationis villarum Zubrza et Sziechow. De anno Domini 1565.
Sigismundus Augustus 1565. 3 Martii. N 501.
[oraz inne dawne sygnatury i znaki kancelaryjne: Kk 48, 501, orzełek - pieczątka archiwalna].
Zgłoś błąd transkrypcji
Podaj fragment i proponowaną poprawkę. Zgłoszenie dotyczy tego pisma.









