131/1/535 · 131-1-535-001
Przywilej króla Zygmunta II Augusta rezerwujący ratusz lwowski wyłącznie dla jurysdykcji miejskiej
Król Zygmunt II August zwalnia budynek lwowskiego ratusza z obowiązku odbywania w nim roków ziemskich, wieców szlacheckich i sądów komisarskich, rezerwując go wyłącznie dla urzędu i sądownictwa prawa miejskiego. Decyzję uzasadniono ciasnotą pomieszczeń ratuszowych oraz koniecznością niezakłóconego sprawowania władzy przez rajców w wielokulturowym i obciążonym obowiązkami mieście.
Opracowanie z pomocą AI. Odczyty należy sprawdzać z oryginałem.
ZYGMUNT AUGUST
z Bożej łaski KRÓL Polski, wielki KSIĄŻĘ litewski, ruski, pruski, mazowiecki, żmudzki etc. pan i dziedzic. Oznajmiamy niniejszym pismem wszystkim i każdemu z osobna, kogo to dotyczy, do których niniejsze pismo nasze dotrze. Iż gdy zostało nam przedłożone przez pewnych naszych radców w imieniu sławetnych burmistrza i rajców miasta naszego lwowskiego, że toż miasto, graniczące z nieprzyjaciółmi, składa się z rozmaitych i różnych współmieszkańców różnej i rozmaitej religii oraz języka; a także iż do niego ustawicznie zjeżdżają i w nim przebywają rozmaici kupcy, a także obcy ludzie różnego stanu; z tego powodu wspomniani burmistrz i rajcy oraz urząd tego miasta nie tylko są wielce obciążeni rozpoznawaniem i sądzeniem sporów ludzkich, lecz także troskliwie dbają o pilny zarząd miastem i zapewnienie bezpieczeństwa publicznego; tak iż wydaje się wielce uciążliwe, aby wspomniany urząd miejski, a także ich sprawy i narady, były w jakikolwiek sposób krępowane lub zakłócane cudzymi sprawami innych; co więcej, nader pożyteczne i konieczne jest, aby to, co należy do ich urzędu, sprawowali i prowadzili w jak największym spokoju i swobodzie; z tej przyczyny upraszali nas w imieniu tychże sławetnych burmistrza i rajców lwowskich, abyśmy raczyli mieć łaskawe względne baczenie na nich i to miasto oraz ozdobić i wyposażyć to nasze miasto w ten przywilej, by poza urzędem rady miasta oraz sprawami publicznymi miasta i prywatnymi ludzi prywatnych, zgodnie z dawnym zwyczajem i prawem, w ratuszu publicznym zawsze swobodnie i spokojnie urzędowano, oraz aby to miejsce ratusza, które jest dość ciasne, było całkowicie wolne od wszelkich innych sądów, spraw i zgromadzeń ludzi jakiejkolwiek innej jurysdykcji niż miejska, tak jak to zawsze dotychczas bywało. My przeto, zważywszy na taki stan i położenie wspomnianego miasta naszego, rozważywszy też trudną w różnych sprawach ludzkich pracę wspomnianej rady i tegoż urzędu oraz troskę o czuwanie [...] w sprawach uciemiężonego miasta, a także przychylając się łaskawie do prośby tychże burmistrza i rajców jako w zupełności słusznej, uznaliśmy za stosowne nadać i przyznać wspomnianemu miastu naszemu lwowskiemu ten przywilej: i niniejszym dajemy oraz przyznajemy po wieczne czasy, mianowicie aby w ratuszu lwowskim nigdy żadne sądy ani sprawy ludzi innej niż tylko miejskiej jurysdykcji nie mogły i nie powinny być sprawowane; ani nie mogły odbywać się roki ziemskie lub wiece, ani być sądzone jakiekolwiek komisje; lecz aby jedynie urząd radziecki miasta i urząd miejski swe powinności i sprawy spokojnie oraz swobodnie tam sprawowały, i w żaden sposób w swoich sądach i naradach nie były niepokojone ani krępowane, po wieczne czasy i na zawsze. Na świadectwo czego do niniejszego przywieszona została nasza pieczęć. Dan w Lublinie w czwartek przed świętem świętego Bartłomieja, roku Pańskiego tysiąc pięćset sześćdziesiątego szóstego, panowania naszego roku trzydziestego siódmego.
[Podpis z lewej:] Piotr Myszkowski, podkanclerzy Królestwa Polskiego, podpisał
[Formuła relacji z prawej:] Relacja czcigodnego Piotra Myszkowskiego, podkanclerzego Królestwa Polskiego, dziekana krakowskiego, prepozyta gnieźnieńskiego, płockiego, łęczyckiego.
[Verso:]
[Nota regestowa z epoki:] Przywilej wyłączenia ratusza od sądów i innych jurysdykcji ludzkich. Od odprawiania tamże roków ziemskich, wieców oraz komisji.
1566
[Noty archiwalne z różnych okresów:]
ad Fasc[iculum] 261 / 1566 Fasc: 261.
Arca 7ma N[um]e[ro] 17
Rubrica Quarta / L[itt]era D. N[umer]o 15
A D 15
N[umer]o 71
[Okrągła pieczęć tuszowa:] ARCHIWUM AKT DAWNYCH MIASTA LWOWA
[Pieczęć:]
[Na pasku pergaminowym zawieszona pieczęć koronna Zygmunta II Augusta odciśnięta w czerwonym wosku w misce z ciemnego wosku naturalnego].
SIGISMVNDVS AVGVSTVS
Dei gratia REX Poloniae, magnus DVX Lithuaniae, Russiae, Prussiae, Masoviae, Samogitiae etc. dominus et haeres. Significamus per praesentes literas universis et singulis quorum interest, ad quos praesentes literae nostrae pervenerint. Quia cum expositum esset nobis per quosdam consiliarios nostros ex parte famatorum Proconsulis et consulum Civitatis nostrae Leopolien[sis], quod eadem Civitas finibus hostium vicina ex diversis et variis, diversae et variae religionis ac linguae cohabitantoribus constat; et quod ad eam varii negotiatores ac rursus etiam conditionis homines extermi assidue confluant ac in ea versentur; ea propter, dictos Proconsulem et Consules officiumque civitatis illius non solum in cognoscendis iudicandisque hominum motis plurimum occupatas esse, sed etiam ad diligentem Civitatis administrationem ac publicae securitatis provisionem sollicite intendere solere; ut valde incommodum esse videatur dictum officium Civitatis, illorumque negotia ac consultationes, quoque modo alijs aliorum negotiis impediri perturbariue; quin imo valde utile ac necessarium sit, eos, quae illorum officij sunt, quam maxime quiete et libere tractare peragereq[ue]; ac ideo supplicatum esset nobis pro parte eorundem Famatorum Proconsulis et Consulum Leopolien[sium] ut nos illorum et Civitatis illius benignam rationem habere, eandem Civitatem nostram ea praerogativa ornare et dotare dignaremur, ut praeter Civitatis Consulatus officiumque, et publica Civitatis, et privata hominum privatorum negotia pro vetere consuetudine et iure in praetorio Publico, libere semper et quiete peragat, utq[ue] dictus praetorij locus, qui est satis angustus ab omnibus alijs iudicijs, negotijs, conventibus hominum cuiusuis alterius Jurisdictionis, quam civilis liber omnino sit, quemadmodum semper adhuc fuit. Nos igitur talem statum et conditionem dictae Civitatis nostrae attenden[tes], tum Consulatus praedicti Officijque eiusdem difficilem in variis hominum negotiis laborem ac in rebus Civitatis afflictarum [...] vigiliarum sollicitudinem perpenden[tes], supplicationique ipsorum Proconsulis et Consulum tanquam satis iustae, benigne annuen[tes], dictae Civitati nostrae Leopolien[si] hanc praerogativam dandam et conceden[dam] duximus: damusq[ue] et concedimus in perpetuum per praesen[tes], ut scilicet in praetorio Leopolien[si] nulla unquam Judicia aut negotia hominum alterius quam civilis iurisdictionis tantum exerceri; nec termini terrestres aut colloquia celebrari, nec commissiones aliquae iudicari possint ac debeant; sed ut tantum Consularis Civitatis et officium Civile sua illic officia et negotia quiete ac libere peragant, nec quocumq[ue] modo in suis Judiciis et consultationibus perturbentur impedianturve, perpetuis temporibus et in aevum. In cuius rei testimonium sigillum nostrum praesen[tibus] est appensum. Dat[um] Lublini feria quinta ante festum sancti Bartholomaei. Anno Domini millesimo quingentesimo sexagesimo sexto. Regni nostri trigesimo septimo.
[Podpis z lewej:] Petrus Myszkowsky R[egni] P[oloniae] Vicec[ancellarius] s[ubscripsit]
[Formuła relacji z prawej:] Relatio Venerabilis Petri Miszkowski Regni Poloniae Vicecancellarii, Decani Cracovien[sis], Gneznen[sis], Plocen[sis], Lancicien[sis] praepositi.
[Verso:]
[Nota regestowa z epoki:] Privilegium exemtionis Praetorij A iudicijs aliisve jurisdictionibus homi[num]. A celebratione ibidem Terminorum Terrestrium colloquiorum Atque Commissionum.
1566
[Noty archiwalne z różnych okresów:]
ad Fasc[iculum] 261 / 1566 Fasc: 261.
Arca 7ma N[um]e[ro] 17
Rubrica Quarta / L[itt]era D. N[umer]o 15
A D 15
N[umer]o 71
[Okrągła pieczęć tuszowa:] ARCHIWUM AKT DAWNYCH MIASTA LWOWA
[Pieczęć:]
[Na pasku pergaminowym zawieszona pieczęć koronna Zygmunta II Augusta odciśnięta w czerwonym wosku w misce z ciemnego wosku naturalnego].
Dokument pergaminowy zachowany w bardzo dobrym stanie, z zachowaną pieczęcią koronną na pasku pergaminowym. Na verso liczne dawne sygnatury i noty archiwalne archiwum miejskiego we Lwowie.
Zgłoś błąd transkrypcji
Podaj fragment i proponowaną poprawkę. Zgłoszenie dotyczy tego pisma.





