Przekład / tekst współczesny
ZYGMUNT
[Z]ygmunt Trzeci, z Bożej łaski król Polski, wielki książę litewski, ruski, pruski, mazowiecki, żmudzki, inflancki etc., a także z tejże łaski mianowany król Szwecji, książę Wielkiego Księstwa Finlandii etc. Oznajmiamy niniejszym naszym listem wszystkim i każdemu z osobna, kogo to dotyczy, iż przedłożono nam pismo papierowe wypisane z akt ziemskich lwowskich, zawierające w sobie zapis przeniesiony z akt grodzkich lwowskich dotyczący darowizny pewnego placu z zabudowaniami wraz z ogrodem, łąką i innymi przynależnościami, uczynionej przez [szlachetną Annę Kunowską? przez ...] zaś szlachetnego Wawrzyńca Rosnowskiego drugich zaślubin małżonkę, na rzecz uczciwych Mikołaja, niegdyś sługi urodzonego Kazimierza Hynka, oraz Anny, małżonków, i ich potomków. I uproszono nas, abyśmy raczyli je naszą powagą królewską zaaprobować, potwierdzić i ratyfikować; których to osnowa jest następująca:
Działo się to we Lwowie na roczkach ziemskich w czwartek po święcie Świętego Wojciecha Biskupa i Męczennika najbliższy, Roku Pańskiego tysiąc pięćset osiemdziesiątego piątego. Stając osobiście przed sądem i niniejszymi aktami ziemskimi lwowskimi, szlachetna Anna, córka niegdyś szlachetnego Adama Molfki, wdowa zaś po niegdyś szlachetnym Łukaszu Kunowskim z pierwszego małżeństwa, a obecnie szlachetnego Wawrzyńca Rosnowskiego z drugiego małżeństwa prawna małżonka, w obecności i za zgodą tegoż męża swego jako swego opiekuna osobiście asystującego, do niżej opisanych spraw w niniejszych aktach zawartych, ustępując ze swej ziemi, powiatu, prawa, forum i jakichkolwiek jurysdykcji właściwych i kompetentnych i zrzekając się ich w tej mierze, temu zaś prawu i jurysdykcji ziemskiej lwowskiej siebie wraz z dobrami i wszystkimi swymi następcami w całości, o ile dotyczy i przynależy do aktu i skutku niniejszego zapisu, inkorporując i przenosząc. Przenosząc wpis grodzki lwowski z akt tegoż grodu lwowskiego do niniejszych akt ziemskich lwowskich, będąc zdrowa na umyśle i ciele, korzystając i polegając na zbawiennej radzie swych przyjaciół, po uprzednim rozważeniu w sobie, nie będąc pod wpływem żadnego podstępu ani błędu zwiedziona, jawnie, publicznie i wyraźnymi słowy wyznała i zeznała:
Że ona całkowite i nienaruszone dobra swe dziedziczne, to jest dom z placem i ogrodem oraz wszystkimi zabudowaniami i sadami na wyższym podzamczu lwowskim, położone i leżące między placami cerkwi obrządku greckiego pod wezwaniem Świętej Paraskewy z jednej, a niegdyś zwanego Bogdanowskim lub Niekraszowskim z drugiej strony, wraz z łąką także dziedziczną przy wsi Biłohorszcze [należącej do] Miasta w błocie, leżącą między łąkami biskupa ormiańskiego lwowskiego z jednej a urodzonego Klemensa Klussa z drugiej strony; a także inną łąkę pod Olchowym Młynem, leżącą między Kotkowskimi z jednej a Sieńkiem Siodlarzem z drugiej strony, nabyte przez siebie w jakikolwiek sposób od niegdyś swego męża szlachetnego Łukasza Kunowskiego i jego następców, ze wszelkim prawem, zwierzchnością, własnością i tytułami dziedzicznymi, tudzież ze wszystkimi tychże dóbr przynależnościami, przyległościami, spójnościami, owocami, dochodami, pożytkami, czynszami, przychodami oraz pożytkami i korzyściami w ogóle wszystkimi i poszczególnymi, do tychże samych dóbr jakimkolwiek sposobem spoglądającymi i przynależącymi, niczego z tego wszystkiego dla siebie i swoich następców nie zastrzegając ani nie wyłączając, tak iżby ogół szczegółowi, a szczegół ogółowi w niczym nie uchybiał ani uchybić nie miał, a jak je sama trzymała, miała i posiadała oraz z nich pożytki czerpała — uczciwym Mikołajowi, słudze niegdyś urodzonego Kazimierza Hynka, i Annie, małżonkom, obojgu wspólnie, i ich potomkom, prawem i tytułem wieczystej i nieodwołalnej darowizny bez możliwości obalenia daje, darowuje, zapisuje i rezygnuje w skutku, dając i dopuszczając już odtąd tu przed sądem i niniejszymi aktami ziemskimi lwowskimi tymże małżonkom i ich potomkom do tychże darowanych i zrezygnowanych dóbr realną intromisję i aktualne, spokojne wraz z wolnym użytkowaniem tychże dóbr posiadanie przez woźnego ziemskiego lub generalnego Królestwa oraz dwóch szlachciców, kogo i jakich zechcą mieć, którzy wraz ze swymi następcami już odtąd do tej intromisji i objęcia posiadania dóbr na miejscu dóbr zgodnie z prawem i przez sąd rzeczony zostali przeznaczeni i wyznaczeni, aby przez tychże małżonków i ich następców dobra te, w wyżej wymieniony sposób im zapisane i zrezygnowane, były trzymane, miane, użytkowane, posiadane prawem i tytułem dziedzicznym, a także dawane, darowywane, sprzedawane, zbywane, zamieniane, rezygnowane i na swoje oraz swoich następców jakiekolwiek upodobane pożytki swobodnie obracane po wieczne czasy.
I nie powinna sama zeznająca Anna Rosnowska ani jej następcy tymże małżonkom lub ich potomkom do tychże darowanych i zrezygnowanych dóbr realnej intromisji i aktualnego, spokojnego wraz z wolnym użytkowaniem tychże dóbr posiadania w jakikolwiek sposób odmawiać lub sprzeciwiać się, ani po dopuszczeniu i daniu intromisji oraz posiadania, im bądź przez siebie, bądź przez jakiekolwiek inne podstawione i podległe sobie osoby w tychże dobrach czynić krzywdy, lub w spokojnym posiadaniu przeszkadzać. Owszem, powinna i będzie zobowiązana, jak i niniejszym ze wszystkich dóbr swych gdziekolwiek położonych wraz ze swymi następcami tymże małżonkom i ich potomkom zaręcza i poddaje się, po daniu i dopuszczeniu i w żaden sposób nieprzeszkodzeniu rzeczonej intromisji i posiadania, tychże małżonków i ich następców w tychże dobrach i ich spokojnym użytkowaniu od wszelkich jakichkolwiek szkód i przeszkód ze strony wszystkich osób jakiejkolwiek płci, stanu i kondycji będących, bądź ich praw i zapisów jakichkolwiek wcześniejszych i późniejszych, długów, ciężarów, opraw posagu i wiana, dożywotnictw, sprzedaży, zamian, rezygnacji i innych jakichkolwiek wieczystych i doczesnych, uczynionych i mających być uczynionymi, pozwów, współpozwów, przypozwań, [...] ramienia królewskiego, w te dobra [...] i wnoszonych, procesów oraz zysków uzyskanych i mających być uzyskanymi, i wszelkich procesów sądowych w jakimkolwiek punkcie i stopniu prawa zawieszonych. Podobnie zaś od wszelkiego poszczególnych osób prawnopodobnego nagabywania, we wszystkich sądach i urzędach Królestwa, we wszystkich instancjach prawnych zawsze i wszędzie, ilekroć zajdzie potrzeba, poprzez wszelkie przedawnienia ziemskie strzec, bronić, ewinkować, uwalniać, wstawiać się i wolnymi od szkody wraz z ich następcami czynić, a dobra te czystymi i wolnymi czynić i uwalniać, bez przeszkody jakiegokolwiek przedawnienia ziemskiego, a to pod karą Trzech [grzywien?] szkód na proste słowa twierdzenie, bez jakiejkolwiek przysięgi cielesnej przez tychże małżonków i ich potomków taksowanych, a te w razie niedotrzymania powyższego, odmowy rzeczywistej intromisji i posiadania, lub w jakikolwiek sposób przeszkodzenia, tudzież niewykonania obrony i ewincji, do nieodwołalnego zapłacenia, ilekroć zajdzie potrzeba, poddając się; od obrony takich Trzech szkód w żaden sposób, ani przez kary ziemskie opisane w Statucie, ani przez przedawnienie nie uchodząc.
Na wypadek zaś niedopełnienia wszystkich i poszczególnych powyższych rzeczy zawartych w niniejszym zapisie i zasądzenia do zapłaty owych Trzech szkód z tytułu przekroczenia i ulegania, o które rzeczona zeznająca lub jej następcy pozwolą się tymże małżonkom lub ich potomkom pozwać, na nowo ustępując ze swej ziemi, powiatu, prawa, sądu i jurysdykcji jakichkolwiek własnych i właściwych, w urzędzie grodzkim lwowskim na pierwszym terminie pozwu jako zawitym stanąć, prawu zadośćuczynić, bezpośrednio i sądownie odpowiedzieć, i niniejszemu zapisowi zawitemu zadośćuczynić, oraz wyrokowi się poddać powinna będzie i zobowiązana, i siebie oraz swych następców ze wszystkich dóbr swoich wraz ze swymi następcami poddała i poddaje. Sam ten pierwszy termin i inne następne terminy sprawy, bez żadnych w ogóle sądowych i pozasądowych wyszukanych i mogących być wyszukanymi odwłok, prawdziwych lub zwykłych chorób, nieobecności z powodu spraw wyższych, dla jakichkolwiek obron, dla kolejnego wojska, dla lat małoletności, dla kwitacji skądkolwiek na nowo przedkładanej, żądania odtąd. Podobnie bez żadnych prawnych przeszkód: wojny, sejmu walnego i partykularnego, morowego powietrza, wylewu wód, zerwania mostów, najazdu nieprzyjaciół na granice Królestwa, lub czasów – co nie daj Boże – bezkrólewia, nieobecności w Królestwie i innych jakichkolwiek edyktów, postanowień i zwyczajów wprowadzonych, które by nastąpiły. Ponadto sprawami i służbami Rzeczypospolitej, brakami jakichkolwiek i zarzutami niewiedzy, protestacjami, [...] przedawnieniami zawitymi [...], nie unikając niczego, co prawnie powinno być dopełnione, ani relacji w tym imieniu sporządzonej z przedkładanych, bez uciekania się do niewłaściwych i przedwczesnych ewokacji, pozwań, współpozwań, a także obwieszczeń stąd wynikłych, nienależytych wydań i przedłożeń, wniosków, apelacji, zaskarżeń wyroków, lub ich dochodzenia przez jakiekolwiek przypozwania, w żaden sposób nie broniąc siebie wraz ze swymi następcami, z czego już odtąd wraz ze swymi następcami przez dobrowolny zapis i poddanie się rezygnuje i zrzeka się. W ogólności zaś bez żadnych obmyślonych i mogących być obmyślonymi, jakie umysł i rozum lub przemyślność ludzka mogłaby wynaleźć, odwłok, zwłok, ucieczek, wybiegów i środków prawnych i faktycznych, pozorów przedłużania, którymi by w powyższym wraz ze swym potomstwem się chroniła, pod karą utraty całej sprawy przez siebie i swoich następców. Co po uiszczeniu opłaty pamiętnego sądu zostało utwierdzone.
My przeto, ZYGMUNT, król wyżej mianowany, przychylając się łaskawie do rzeczonej prośby, wyżej spisany list i całą jego treść powagą naszą królewską zaaprobować, potwierdzić i ratyfikować uznaliśmy za słuszne, jako też aprobujemy, potwierdzamy i ratyfikujemy niniejszym, stanowiąc, iż o ile nie sprzeciwia się prawu, należytą i wieczystą moc oraz trwałość mieć i zachować powinien. I na tego wiarę i świadectwo niniejszy [list] ręką naszą podpisaliśmy i pieczęcią Królestwa naszego umocnić nakazaliśmy. Dan w Krakowie dnia dwudziestego piątego miesiąca marca Roku Pańskiego tysiąc pięćset osiemdziesiątego ósmego, a panowania naszego roku pierwszego.
Zygmunt król
[Nota po prawej:] P. Szczerbicz
[Na odwrocie:]
[Nota:] Na grunt i plac zwany Łassanowskie
[Nota:] 1588
[Nota:] Nr 1
[Noty archiwalne / sygnatury:] Nro 910; 751; 1588 / 25 m[artii]; pieczęć tuszowa okrągła
Oryginalne brzmienie — transkrypcja
S I G I S M V N D V S
[S]igismundus Tertius Dei gratia Rex Poloniae, Magnus Dux Lithuaniae, Russiae, Prussiae, Masoviae, Samogitiae, Livoniaeque etc. necnon eadem gratia designatus Rex Sueciae, Magnus Ducatus Finlandiae Princeps etc. Significamus praesentibus litteris nostris quorum interest universis et singulis. Exhibitas esse nobis litteras papireas ex Actis Terrestribus Leopoliensibus descriptas, continentes in se inscriptionem transportatoriam ex Actis Castrensibus Leopoliensibus donationis certae areae cum aedificiis, una cum horto, prato, aliisque attinentiis, per [Nobilem Annam Kunowska? per ...] vero Nobilis Laurentii Rosnowski secundarum nuptiarum consortem, Honestis Nicolao olim Generosi Casimiri Hynek familiari et Annae coniugibus, eorumque posteris factae. Supplicatumque est nobis, ut eas authoritate nostra Regia approbare, confirmare et ratificare dignaremur, quarum tenor sequitur: Acta sunt haec Leopoli in terminis Terribus Feria quinta post festum Sancti Adalberti Episcopi et Martyris proxima Anno Domini Millesimo, Quingentesimo, Octogesimo Quinto. Comparens personaliter coram Iudicio Actisque praesentibus Terribus Leopoliensibus Nobilis Anna filia olim Nobilis Adami Molfki, relicta vero olim Nobilis Lucae Kunowski primaerum et ad praesens Nobilis Laurentii Rosnowski secundarum nuptiarum consors legitima, cum eiusdem mariti sui uti tutoris sui praesentia et consensu personaliter assistente, ad infrascripta Acta praesentia contenta, a terra, districtu, iure, foro, iurisdictionibusque suis quibusvis propensiis et competentibus recedendo, eisdemque hac in parte renunciando, Huic autem iuri et iurisdictioni Terrestri Leopoliensi se cum bonis successoribusque suis omnibus, in toto, quoad actum et effectum inscriptionis praesentis spectat et pertinet incorporando ac transferendo. Transportando inscriptionem Castrensem Leopoliensium ex Actis eiusdem Castrensibus Leopoliensibus ad Acta praesentia Terrestria Leopoliensia, mente et corpore existens sana, amicorum suorum salubri usa et freta consilio, de liberationeque intra se praehabita, nec aliquo ductu errore seducta, palam, publice, expressisque verbis fassa est et recognovit: Quia ipsa totalia et integra bona sua haereditaria, videlicet domum cum area et horto, ac aedificiis omnibus, pomariisque in subcastro superiori Leopoliensi inter areas Ecclesiae ritus Graeci dedicationis Divae Parasceviae ab una, et olim Bogdanowski seu Niekraszowski nuncupati partibus ab altera sita et iacentia, una cum prato etiam haereditario penes Bielohoszcza villae Civitatis in luto, inter prata Episcopi Armeniaci Leopoliensis ex una et generosi Clementis Kluss partibus ab altera sita. Nec non et alio prato pod Olchowym Młynem inter Kotkowskie ab una, et Sienko Siodlarz ab altera partibus iacenti, per se modo quovis ab olim marito suo Nobili Luca Kunowski et eius successoribus acquisitis cum omni iure, dominio, proprietate, titulisque haereditariis, nec non cum omnibus eorundem bonorum attinentiis, pertinentiis, cohaerentiis, fructibus, redditibus, proventibus, censibus, obventionibus, ac emolumentis et utilitatibus generaliter universis et singulis, ad eadem ipsa bona, modo quovis spectantibus et pertinentibus, nihil praemissorum omnium pro se successoribusque suis reservando, seu excipiendo, ita ut generalitas specialitati et specialitas generalitati in nullo deroget, nec derogatura sit, proutque eadem sola tenuit, habuit et possidebat, illisque usufructuatur, Honestis Nicolao familiari olim Generosi Casimiri Hynek et Annae coniugibus ambobus in solidum, eorumque posteris, iure et titulo perpetuae et irrevocabilis donationis citra eversionem, dat, donat, inscribit, et resignat in effectu, dan[do] et admittendo iam exnunc hic coram Iudicio et Actis praesentia Terrestria Leopoliensia eisdem coniugibus et eorum posteris in eadem donata et resignata bona realem intromissionem et actualem pacificamque cum usufructu libero bonorum eorundem possessionem per Ministerialem Terrestrem sive generalem Regni ac Nobiles duos, quem et quos habere voluerit, illis cum eorum successoribus iam exnunc ad eam intromissionem et bonorum possessionem in loco bonorum apprehendendi de iure et a iudicio praedicto addictos et deputatos per eosdem coniuges eorumque successores, bona eadem illis modo praemisso inscripta et resignata tenendi, habendi, usufruendi, possidendi, iure et titulo haereditario, nec non dandi, donandi, vendendi, alienandi, commutandi, resignandi, et in suos ac suorum successorum usus quosvis beneplacitos libere convertendi, temporibus perpetuis. Nec debet ipsa recognoscens Anna Rosnowska et eius successores eisdem coniugibus vel eorum posteris, in eadem donata et resignata bona realem intromissionem, et actualem pacificamque cum usufructu libero bonorum eorundem possessionem, quovis modo denegare vel impugnare, nec admisso facto et data intromissione et possessione, ipsis tam per se quam per alias quasvis submissas et subordinatas personas suas in eisdem bonis iniuriari, vel pacificam possessionem praepedire. Quinimo debet et tenebitur prout se praesen[ti] de omnibus bonis suis ubivis locorum consisten[tibus], una cum suis successoribus eisdem coniugibus et eorum posteris inserere et submittit, data et admissa nulloque modo praepedita intromissione et possessione praefata, ipsos coniuges et eorum successores in eisdem bonis, ac eorum pacifico usufructu, ab omnibus qualiter damnis et impedimentis omnium personarum sexus, status, et conditionis cuiusvis existen[tium] earumve iuribus, et inscriptionibus quibusvis prioribus et posterioribus, debitis, ontulis, oneribus, reformationum dotis et dotaliciorum, advitalitatum, venditionum, commutationum, resignationum, et alius quibusvis perpetuis et temporalibus facto et facien[dis] Citatio[nibus], concitationibus, adcitationibus, mortis san[ctae?] brachi[i] Regalis, in ea bona opportan[?] et importan[dis], dum et lucris perlucris productis, et producendis, processibusque quibusvis iudiciariis in quocunque puncto et gradu iuris dependen[tibus]. Similiter vero ab omni singularium personarum impetitione iuridica, in omnibus Regni iudiciis et officiis, ing[ressu] omnibus iuridicis instantias semper et ubique totiens quotiens opus fuerit, per omnes Terrestres praescriptiones tueri, defendere, evincere, eliberare, intercedere, ac indemnes cum illorum successoribus reddere, bonaque eadem munda et libera facere et exonerare, nulla praescriptione Terrestri obstan[te] idque sub damnis Tribus ad simplicem verbi assertionem, absque quovis corporali iuramento per eosdem coniuges et illorum posteros taxan[dis] et eadem in casu conventionis praemissae, vere intromissionis et possessionis denegata, vel modo quovis praepedita tuitionisque et evictionis non praestitae, ad solvendum irremissibiliter, toties quoties opus fuerit succumben[dum] eiusmodi damnorum Trium tuitioni nullis modis, nec in Statuto descripto poenis Terrigis praescriptione evaden[dis]. Pro quibus quidem omnibus et singulis praemissis in praesenti inscriptione contentis non completis, damnisque Tribus de transgressis et succubitis ad solvendum decernendis, quos se praenominata recognoscens vel eius succesores eisdem coniugibus, vel eorum posteris citare permiserit sive permiserint, recens a terra, districtu iure, foro, iurisdictioneque suis quibusvis propriis et competen[tibus] receden[do] in officio Castrensi Leopoliensi in primo Citationis termino, tanquam peremptorio stare, iuri parere, directe iudicialiterque respondere, et inscriptioni praesenti peremptoriae satisfacere, adiudicatumque pati debebit et tenebitur, seque et succesores suos de omnibus bonis suis, una cum successoribus suis submisit et submittit. Terminum ipsum primum et alios subsequentes causae terminos, nullis omnino iudiciariis et extraiudiciariis exquisitis et exquirendis dilationibus, vera vel simplici infirmitatibus, a[b]senti[a] pro maiori, ad munimenta quavis ad exercitum successivum, ad annos discectionis, ad quietationem unde cunque reproducen[dam], affectationem deindo. Similiter nullis legalibus impedimentis, bello, conventione generali, particularique, aura pestifera, inundatione aquarum, fractione pontium, hostium in fines Regni incursione, temporumve quod absit interregni, absentia a Regno et aliis quotquot elictis, positione et consuetudine introducta obsequentur. Praeterea Reipublicae negotiis et servitiis, defectibus quibusvis ignorantia[e?]que excep[ti]onibus, protexationibus, contritiis, viribus praescriptionibus fatalis viden[tibus] Nobilis affectationi quidpiam iuridice peragen[dum] sive eius relatione eo nomine conficien[dum] reproducendorum minime subterfugien[do], evocatione, citatione, concitatione inordinat[a] intempestivis, ac etiam innotescentia inde emanat[a] indebite editione et positione, motione, apellationi, sententiarum reclamationi, carumve per adcitationes quasvis prosequutioni, nullis se cum successoribus suis tutan[do] et defenden[do], quibus se iam exnunc cum suis successoribus benevola inscriptione et submissione abdicat et abrenuntiat. Generaliter autem nullis excogitatis et excogitandis quae mens et ratio industriave humana adinvenire possit dilationi procrastinationi, evasioni, subterfugiis iurisque et facti remediis, coloribus prolongandi se se in praemissis cum sua posteritate protegen[do] sub sua et suorum successorum totius causae amissione. Quod memoriali iudicio soluto firmatum est. Nos itaque SIGISMVNDVS Rex praenominatus, supplicati[oni] praedictae benigne annuen[tes], suprascriptas litteras earumque omnia contenta, autoritate nostra Regia approban[dum], confirman[dum], et ratifican[dum] esse duximus, approbamusque, confirmamus et ratificamus praesentibus, decernentes eas quatenus non sint iuri contraria, vim debitae et perpetuae firmitatis habere et obtinere debere. Atque in eius rei fidem et testimonium praesentes manu nostra subscripsimus et Sigillo Regni nostri communiri mandavimus. Datum Cracoviae die Vigesima Quinta Mensis Martii Anno Domini Millesimo, Quingentesimo, Octogesimo, Octavo, Regni vero nostri Anno Primo.
Sigismundus Rex
[Nota kancelaryjna po prawej:] P. Szczerbicz
[Verso:]
[Nota:] Pro fundo et area Lassanowskie dicto
[Nota:] 1588
[Nota:] No 1mo
[Nota z archiwum / sygnatury:] Nro 910; 751; 1588 / 25 m[artii]; pieczęć tuszowa okrągła
Uwagi do odczytu
Dokument pergaminowy w dobrym stanie zachowania, z dużą majuskułową kaligrafią imienia królewskiego 'SIGISMVNDVS' w nagłówku. Zachowana pieczęć koronna (majestatyczna/mniejsza) w misce woskowej na sznurze/pasku podwieszonym przez zakładkę (plika). Pod tekstem autograf króla Sigismundus Rex oraz podpis pisarza/sekretarza P. Szczerbicz (Paweł Szczerbic). Dokument transumuje i potwierdza zapis z ksiąg ziemskich lwowskich z 1585 r. (Feria quinta post festum S. Adalberti = 25 kwietnia 1585 r.), w którym Anna Molfkówna, wdowa po Łukaszu Kunowskim, żona Wawrzyńca Rosnowskiego, darowuje Mikołajowi i Annie majątek we Lwowie (Podzamcze wyższe) i łąki (Biełohoszcza).







