Przywilej króla Jana Kazimierza zrównujący Lwów w prawach z Krakowem i Wilnem

[Karta 1r – wpis do akt grodzkich lwowskich z 1676 r.:] W najbliższą środę po Niedzieli Krzyżowej Roku Pańskiego tysiąc sześćset siedemdziesiątego szóstego. Na osobiste przedłożenie przez szlachetnych i znakomitych Wojciecha Rędzińskiego, wiceburmistrza, oraz Jana Stefana de Ryppa Ubaldiniego, rajcę miasta Jego Królewskiej Mości Lwowa na Rusi, niniejszego dyplomu Najjaśniejszego, świętej pamięci Jana Kazimierza, króla Polski itd., łaskawie nadanego temuż miastu celem zrównania go w wolnościach i prerogatywach z głównymi miastami w Małopolsce oraz z Wilnem w Wielkim Księstwie Litewskim, niniejszy Urząd Grodzki Starościński Lwowski niniejszy dyplom Najjaśniejszego, świętej pamięci Jana Kazimierza, króla Polski, udzielony temuż miastu Lwowu w sprawie wolności, przedłożył i do swoich akt wpisać nakazał. [Karta 1v:] [Rysunek piórkiem w owalnym kartuszu: Herb miasta Lwowa – stojący lew w koronie, trzymający gwiazdę/pagórki w łapach] [Karta 2r:] [Na prawym marginesie tarcze herbowe województw i ziem: województwo krakowskie, księstwo oświęcimskie, księstwo zatorskie, województwo poznańskie, województwo wileńskie, powiat oszmiański, powiat lidzki, powiat wiłkomierski, powiat brasławski, województwo sandomierskie] W Imię Pańskie, Amen. Na wieczną rzeczy pamiątkę. [Inicjał 'N' zdobiony z Orłem Białym w koronie] My, Jan Kazimierz, z Bożej łaski król Polski, wielki książę litewski, ruski, pruski, mazowiecki, żmudzki, kijowski, wołyński, inflancki, smoleński i czernihowski, a także dziedziczny król Szwedów, Gotów i Wandalów. Oznajmiamy niniejszym pismem Naszym wszem wobec i każdemu z osobna, ludziom wszelkiego stanu i kondycji, obecnym i przyszłym: Taka jest wszystkim cesarzom, królom i koronowanym książętom od najwyższego Władcy ludzi, BOGA, udzielona prerogatywa oraz ponad innych śmiertelników dana namiestnicza władza, aby nie tylko w swoich zbrojowniach przechowywali oręż wojenny do poskramiania nieprzyjaciół i utrzymywania buntowników w posłuszeństwie, lecz także w swoich skarbcach posiadali wieńce laurowe i palmy do nagradzania wiernych poddanych. I takim sposobem swój Majestat, z jednej strony uzbrojony w kary, z drugiej ozdobiony nagrodami, czynili wprawdzie groźnym dla wrogów, lecz miłym dla przyjaciół. Jedno i drugie pod szczęśliwymi auspicjami Króla Królów także My, czy to w pokoju, czy na wojnie, w kraju i za granicą, usiłowaliśmy spełniać i wykonywać, i w przeważającej mierze wedle Naszych sił spełniliśmy. I rzeczywiście Nasze wyprawy wojenne szczęśliwe [Karta 2v:] [Na lewym marginesie herby: województwo kaliskie, województwo trockie, powiat grodzieński, powiat kowieński, powiat upicki, województwo sieradzkie, ziemia wieluńska, województwo łęczyckie, Księstwo Żmudzkie, województwo brzeskokujawskie] szczęśliwe powodzenie pod znakami przychylnego Bóstwa osiągnęły, o czym – nawet gdybyśmy My milczeli – z naddatkiem świadczą wrogie armie, po części wycięte, po części rozproszone, po części po przyjęciu warunków do łaski przyjęte; wiele prowincji prawem postliminium przywróconych pod Nasze panowanie długo będzie świadczyć; chorągwie odebrane wrogom aż dotąd to poświadczają. O nagrodach zaś i zaszczytach przez Nas nadanych zasłużonym dla Nas i Naszego Królestwa świadczą liczni przyjęci do najznakomitszego Stanu Rycerskiego, liczni obdarowani przez Nas pierścieniami na wzór rzymskiego rycerstwa, a ich potomni nie zamilkną. Sam tylko Lwów, ozdoba i główna twierdza Rusi, głosem całego Królestwa zwany, swej niezmiernej wierności, stałości i gotowości, tylekroć wobec Nas i Rzeczypospolitej Polskiej dowiedzionej naocznymi dowodami, oczekuje należnej zapłaty, codziennie przedkładając Naszemu Królewskiemu Majestatowi nienagrodzone zasługi. Albowiem w tych niepewnych czasach wojny, srogich nawet podczas samego pokoju, niejeden sztorm zagrażający już Naszemu Królestwu rozbił się o trzy skały nadane miastu Lwowu za herb przez najwyższego na ziemi Namiestnika Chrystusowego i skruszył swoje wezbrane fale. Niejedną strzałę wypuszczoną ręką wroga na zgubę Orła Lechickiego przyjął na siebie RODZIMY LEW tegoż miasta. Lwów bowiem niewolniczy bunt kozacko-ruski ze zbrojnych oddziałów zaporoskich i tatarskich, przed osiemnastu laty niezmiernie wzrosły i już poprzez ruiny innych miast i miasteczek ślepym pędem zmierzający do zagłady imienia polskiego, powstrzymał poświęceniem własnych majętności, a gdy szalonych jego sił nie mógł przełamać orężem, ułagodził złotem i utrudził zwłoką. Następnie wielokrotnie ponawiając to męstwo, całą Ruś przed dziesięciu laty pobudzoną przez tychże Kozaków ku własnemu upadkowi, ciągnącą za sobą – oprócz rodzimych legionów – liczne hufce piesze i konne złożone z Moskali, Lapończyków i innych barbarzyńskich ludów, uzbrojonych nawet przez samą ich zimę, i na próżno usiłującą czy to groźbami, czy obietnicami wymusić przysięgę na wierność kniaziowi moskiewskiemu, mężnie odrzucił i wierność raz Nam złożoną dochował do końca. Dalej: Nowego Attylę Siedmiogrodzkiego z odrodzonymi Hunami [Karta 3r:] [Na prawym marginesie herby: województwo kijowskie, województwo inflanckie, ziemia dobrzyńska, województwo ruskie, ziemia lwowska, ziemia żydaczowska, ziemia przemyska, ziemia sanocka, ziemia halicka, ziemia chełmska] i nieokrzesaną zgrają łotrów oblegającego jego miasto przez cały miesiąc – jak chwalebnie ten sam Lew Ruski swym oporem odparł od samych bram i raczej krew swoich mieszczan zaofiarował dla zmazania przedłożonych sobie układów o odstępstwie niż inkaust do ich podpisania, a wierność Nam zaprzysiężoną uznał za cenniejszą od własnego ocalenia, o tym opowiadać będą potomnym wiekom nie tylko kroniki domowe, lecz także spiże wieczności. Zaś inne posługi tegoż miasta oddane Nam i Naszej Rzeczypospolitej, jako że niemal codzienne i powszechnie znane, nie wymagają długiego wspominania. Albowiem Lwów, postawiony na progu Polski i Rusi niby młot i kowadło, wystawiony na zmienne koleje losu obu prowincji, doświadczył doli obydwu. Kiedy bowiem inne miasta Królestwa żyły z dala od Marsa i jego gromów, sam tylko Lwów Nasze obozy, najpierw pod Zborowem, a następnie rozłożone pod miasteczkiem Beresteczko, tamte pokrzepił obficie dostarczoną żywnością, a te w porę wspomógł wozami do przewożenia machin wojennych; i co najważniejsze: gdy zasoby Królestwa przez nieustanne uciążliwości wojen zostały nadszarpnięte i uszczuplone, sam tylko Lwów kilkakrotnie spieszył z pomocą i wyrwy w skarbie publicznym zapełnił składkowym pieniądzem; dzięki tej jego doraźnej szczodrobliwości głodne wojsko, uwolnione z pęt, w które dobrowolnie dało się uwikłać z powodu niewypłaconego żołdu, swobodnym krokiem wyruszyło do obrony Ojczyzny. Te zatem rzadkie i znakomite zasługi miasta Lwowa zażądały od Nas rzadkich i niezwykłych zaszczytów, abyśmy wreszcie tak liczne i wielkie jego cnoty Naszą Królewską Dłonią uwieńczyli. Dlatego z pełni Naszej władzy królewskiej oraz za zgodą wszystkich stanów Królestwa zgromadzonych na Sejmie Walnym w Warszawie, toż miasto Lwów oraz wszystkich jego obywateli i mieszkańców rytu rzymskokatolickiego, ormiańskiego i greckiego (byleby prawnie, wedle praw i zwyczaju tegoż miasta, byli związani z Nami i Naszymi następcami przysięgą wierności i oddani), a także ich prawowitych potomków i dzieci mające się narodzić w przyszłych pokoleniach, wszystkich i każdego z osobna, wyróżniających się cnotami oraz prowadzących skromne i uczciwe życie, w prawach, wolnościach i prerogatywach miast Krakowa i Wilna (co do praw wolności oraz tytułów szlachectwa) zrównujemy, upodabniamy i tymi samymi prerogatywami, którymi wspomniane miasta Kraków i Wilno dotąd się cieszą, aby się po wieczne czasy cieszyli i korzystali, sankcjonujemy, postanawiamy i ogłaszamy. Mocą którego to zrównania [Karta 3v:] [Na lewym marginesie herby: województwo wołyńskie, województwo podolskie, województwo smoleńskie, powiat starodubowski, województwo lubelskie, województwo połockie, województwo bełskie, województwo nowogródzkie, powiat słonimski, powiat wołkowyski] oraz dopuszczenia do praw i prerogatyw Stanu Rycerskiego wspomniani obywatele lwowscy będą mieli pełną i wszechstronną możność i władzę: w elekcji NAJJAŚNIEJSZYCH KRÓLÓW POLSKI przez dwóch spośród urzędu radzieckiego do tego wybranych i wyznaczonych uczestniczyć i pod nią się podpisywać; na Zjazdach Generalnych [Sejmach Walnych] i Partykularnych [sejmikach] Królestwa miejsce wśród posłów zajmować; NAJJAŚNIEJSZYCH KRÓLÓW POLSKI każdorazowo panujących wraz z posłami ziemskimi przez pocałowanie ręki królewskiej witać i TYMŻE składać pożegnanie; dobra ziemskie, zarówno w Królestwie i państwach do niego przyłączonych, jak i w Wielkim Księstwie Litewskim, prawem dziedzicznym, zastawnym lub jakimkolwiek innym godziwym i prawnym kontraktem kupować, nabywać i na wzór szlachty polskiej (z zachowaniem wszelkich ciężarów na rzecz Rzeczypospolitej) posiadać, a także te same dobra z powrotem sprzedawać lub zastawiać, albo w jakikolwiek inny sposób dozwolony przez prawo zbywać; tudzież wszystko inne, chociażby tu niewyrażone, lecz uznawane za wyrażone, prawem i prerogatywą miast Krakowa i Wilna, równym i nieodmiennym, bez czyjegokolwiek sprzeciwu i przeszkody czynić, traktować i wypełniać; na mocy konstytucji sejmowych uchwalonych na Sejmach Walnych w roku tysiąc sześćset pięćdziesiątym ósmym, jak również na Sejmie Walnym odprawionym w roku tysiąc sześćset pięćdziesiątym dziewiątym, oraz niniejszego Naszego dyplomu do powyższego prowadzących (nic jednakże dawnym prawom, prerogatywom i immunitetom służącym miastu Lwowu przez niniejsze pismo nie uchybiając). Na czego świadectwo niniejszy dyplom podpisaliśmy własną ręką i pieczęcią Naszego Majestatu dla mocniejszego świadectwa umocnić rozkazaliśmy. Działo się i dano w Warszawie na Sejmie Walnym Królestwa dnia [brak] miesiąca [brak] Roku Pańskiego 1661, panowania Naszego w Polsce [brak], w Szwecji [brak] roku. W obecności najprzewielebniejszego, przewielebnych, jaśnie oświeconego, jaśnie wielmożnych, czcigodnych, wielmożnych i urodzonych: Wacława hrabiego z Leszna, arcybiskupa gnieźnieńskiego, prymasa Królestwa, legata urodzonego i pierwszego księcia, Jana Tarnowskiego, arcybiskupa lwowskiego, Andrzeja Trzebickiego, krakowskiego, księcia siewierskiego, Kazimierza Floriana księcia na Klewaniu Czartoryskiego, włocławskiego i pomorskiego, Jana Dowgiałło Zawiszy, wileńskiego, Wojciecha Tolibowskiego, poznańskiego, Jana Gembickiego, płockiego, [Karta 4r:] [Na prawym marginesie herby: województwo płockie, województwo witebskie, powiat orszański, województwo mazowieckie, ziemia czerska, ziemia warszawska, ziemia wiska, ziemia wyszogrodzka, ziemia zakroczymska, ziemia ciechanowska] Jana Stefana Wydżgi, warmińskiego i sambijskiego, Mikołaja na Prażmowie Prażmowskiego, łuckiego i brzeskiego, kanclerza wielkiego koronnego, Stanisława Sarnowskiego, przemyskiego, Adama Kossa, chełmińskiego i pomezańskiego, Tomasza Leżeńskiego, chełmskiego, Tomasza Ujejskiego, kijowskiego, Jerzego Białłozora, smoleńskiego – biskupów; Stanisława z Potoka na Podhajcach Potockiego, krakowskiego, hetmana wielkiego koronnego, kasztelana Grudzińskiego, poznańskiego, Pawła Jana Sapiehy, wileńskiego, hetmana wielkiego Wielkiego Księstwa Litewskiego, Piotra z Bnina Opalińskiego, kaliskiego, Władysława hrabiego z Leszna, łęczyckiego, Jerzego Karola Hlebowicza, starosty generalnego żmudzkiego, Jana na Zamościu Zamoyskiego, sandomierskiego, Hieronima Wierzbowskiego, sieradzkiego, Aleksandra Stanisława z Bełza Bełżeckiego, podolskiego, Jana ze Szczekarzewic Tarły, lubelskiego, Stefana z Czarncy Czarnieckiego, ziem ruskich, Dymitra Janusza Korybuta księcia na Wiśniowcu i Zbarażu, bełskiego, Andrzeja z Potoka Potockiego, bracławskiego, Jana Kossa, chełmińskiego – wojewodów; Stanisława z Popowa Witowskiego, sandomierskiego, Jana z Pieskowej Skały Wielopolskiego, wojnickiego, Aleksandra Sielskiego, gnieźnieńskiego, Andrzeja Maksymiliana Fredry, lwowskiego, Mikołaja Bieganowskiego, kamienieckiego, Andrzeja Przyjemskiego, chełmińskiego, Jana Franciszka Lubowickiego, chełmskiego, Stanisława Sarwickiego, brzeskiego – kasztelanów; Jerzego hrabiego na Wiśniczu Lubomirskiego, marszałka wielkiego koronnego i hetmana polnego koronnego, Krzysztofa na Baksztach Zawiszy, marszałka wielkiego litewskiego, Jana Kazimierza z Krasnego Krasińskiego, podskarbiego wielkiego koronnego, Krzysztofa Paca, kanclerza wielkiego litewskiego, Łukasza z Bnina Opalińskiego, marszałka nadwornego koronnego, Teodora Lackiego, marszałka nadwornego litewskiego, Jana hrabiego z Leszna, podkanclerzego koronnego, Aleksandra Naruszewicza, podkanclerzego litewskiego, Wojciecha z Pilcy Korycińskiego, prepozyta generalnego miechowskiego, sekretarza wielkiego koronnego, Andrzeja Olszowskiego, prepozyta poznańskiego, Andrzeja Morsztyna – referendarzy koronnych, Cypriana Pawła Brzostowskiego, referendarza litewskiego, Waleriana Stanisława Judyckiego, archidiakona wileńskiego, pisarza litewskiego, Teodora Denhoffa, podkomorzego koronnego, Andrzeja Miastkowskiego, opata przemęckiego, regenta kancelarii większej koronnej, Jana Gnińskiego, podkomorzego pomorskiego, regenta kancelarii mniejszej koronnej, Michała Kazimierza księcia na Ołyce i Nieświeżu Radziwiłła, podczaszego litewskiego, marszałka posłów ziemskich, Jana Klemensa z Ruszczy Branickiego, stolnika koronnego, [Karta 4v:] [Na lewym marginesie herby: ziemia łomżyńska, ziemia różańska, ziemia liwska, ziemia nurska, województwo podlaskie, województwo rawskie, ziemia rawska, ziemia sochaczewska, ziemia gostynińska, województwo brzeskolitewskie] Wacława hrabiego z Leszna, krajczego koronnego, Ewarysta Jana z Bełżca Bełżeckiego, starosty wyszogrodzkiego i pisarza skarbu Naszego, Adama Kotowicza, pisarza Wielkiego Księstwa Litewskiego, Hilarego Czyża, podkomorzego wileńskiego, Mikołaja Żabickiego, podkomorzego gostynińskiego, Władysława Lubowickiego, sędziego generalnego krakowskiego, Remigiana z Otoka Zaleskiego, podczaszego poznańskiego, Stanisława Kożuchowskiego, stolnika kaliskiego, Krzysztofa Żegockiego, chorążego poznańskiego, Marcina Dębickiego, chorążego sandomierskiego, Ignacego Michałowskiego, starosty krzepickiego, Jana Chrapowickiego, chorążego smoleńskiego, Andrzeja z Potoka Potockiego, starosty halickiego, Kazimierza Zapolskiego, stolnika brzeskiego, Floriana Orchowskiego, stolnika chełmskiego, Stefana Ledóchowskiego, podkomorzego krzemienieckiego, Wojciecha Miastkowskiego, chorążego nowogródzkiego, Stanisława Widlicy Domaszewskiego, starosty łukowskiego, [brak] Rudzińskiego, chorążego czerskiego, Wojciecha Tomisławskiego, Hadriana Lasockiego, stolnika wyszogrodzkiego, Kazimierza Czeczelowskiego, chorążego liwskiego, Tomasza Gocłowskiego, sędziego ziemi nurskiej, [brak] Jabłonowskiego, pisarza ziemskiego nurskiego, Wojciecha Mleczki, starosty mielnickiego, Jakuba Zbrzeńskiego, sędziego ziemi dobrzyńskiej, Władysława z Rozłomic Reya, podskarbiego nadwornego koronnego, starosty nowokorczyńskiego, Samuela z Prażmowa Prażmowskiego, chorążego nadwornego koronnego, Macieja Ustrzyckiego, podsędka ziemi sanockiej i podstarościego przemyskiego, Władysława Szmelinga, podkoniuszego koronnego, Jana Zaleskiego, ochmistrza kuchni królewskiej, [brak] Brezy, starosty wałeckiego, Jana Opalińskiego, starosty odolanowskiego; Piotra Dębińskiego – krakowskiego, Stanisława z Lipia Lipskiego – płockiego i warszawskiego, Bonawentury Madalińskiego – gnieźnieńskiego, Kazimierza Szczuki – prepozyta warszawskiego, Jana Małachowskiego – lwowskiego i warszawskiego, Mikołaja Leżeńskiego – krakowskiego, [brak] Zakrzewskiego, [brak] Kotowicza – wileńskiego – kanoników; Gabriela z Prażmowa Prażmowskiego, pisarza grodzkiego warszawskiego, Kazimierza Kotowskiego, sędziego ziemskiego warszawskiego, Stefana Prackiego, podsędka warszawskiego, Jakuba Szwarnickiego, podstarościego [Karta 5r:] [Na prawym marginesie herby: powiat piński, województwo chełmińskie, województwo mścisławskie, województwo malborskie, województwo pomorskie, województwo bracławskie, województwo mińskie, powiat mozyrski, powiat rzeczycki, województwo dorpackie] podstarościego malborskiego, Jana Ignacego Bąkowskiego, podkomorzego chełmińskiego, Adriana Kitnowskiego, surogata chełmskiego, Stefana Piaseczyńskiego, podstolego bracławskiego, Ludwika Woroszyły, chorążego żytomierskiego, Chryzostoma Giżyckiego, sędziego ziemi wieluńskiej, Wawrzyńca Kossowskiego, cześnika łęczyckiego, Stefana Niemierzyca, podkomorzego kijowskiego, Stanisława Zaręby, sędziego sandomierskiego, Stefana z Wronowa Xięskiego, pisarza i burgrabiego zamku krakowskiego, Waleriana Potrykowskiego, podkomorzego różańskiego, Krzysztofa Potockiego, krajczego Wielkiego Księstwa Litewskiego, Adama z Rudnika Biskupskiego, starosty wieluńskiego, Stefana Sarnowskiego, chorążego łęczyckiego, Krzysztofa Kawieckiego, pisarza ziemskiego podolskiego, Andrzeja Sawickiego, łowczego mielnickiego, Marcina Nieborowskiego, podkomorzego sochaczewskiego, Jana Lipskiego, podkomorzego rawskiego, Krzysztofa Rupniowskiego, wojskiego krakowskiego, Piotra Opockiego, cześnika lubelskiego, Spytka Pstrokońskiego, stolnika brzeskiego, Jana Duczymińskiego, łowczego ciechanowskiego, Hieronima Żaboklickiego, chorążego bracławskiego, Piotra Tuchołki, pisarza ziemskiego pomorskiego, Wojciecha Opackiego, podkomorzego warszawskiego, Jana Zienowicza, marszałka oszmiańskiego, Jakuba Krasińskiego, podkomorzego płockiego, Marcina z Obór Oborskiego, starosty liwskiego, Jana Pieniążka, skarbnika przemyskiego, Krzysztofa Antoniego Obryńskiego, podkomorzego nowogródzkiego, Stefana Hankiewicza, sekretarza Naszego oraz pisarza akt Metryki Koronnej i Dekretów Wołynia, Stanisława Baczyńskiego, kancelarii koronnej i niniejszego dyplomu pisarza, oraz wielu innych szlachetnych mieszkańców Królestwa i Wielkiego Księstwa Litewskiego na niniejszy Sejm Walny w Warszawie zgromadzonych. [Podpis własnoręczny króla:] Jan Kazimierz, król [Karta 5v:] [Nota kancelaryjna:] Za kanclerstwa Jaśnie Oświeconego i Najprzewielebniejszego w Chrystusie Ojca, Pana, Pana Mikołaja na Prażmowie Prażmowskiego, biskupa łuckiego i brzeskiego, kanclerza wielkiego koronnego, opactwa sieciechowskiego wieczystego administratora, u kościoła św. Michała na Zamku Krakowskim prepozyta. [Karta 6r–6v: Czyste karty pergaminowe]

[Karta 1r – wpis do akt grodzkich lwowskich z 1676 r.:] Feria Quarta post Dominicam Rogationum proxima Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Septuagesimo Sexto. Ad personalem Nobilium et Spectabilium Alberti Rędzinski Proconsulis, Joannis Stephani de Ryppa Ubaldyni Consulis Civitatis Sacrae Regiae Maiestatis Leopoliensis in Russia, praesentis Diplomatis Serenissimi Divae memoriae Joannis Casimiri Regis Poloniae etc. Civitati praesenti adaequando eandem Libertatibus praerogativis Civitatum praecipuarum in minori Polonia et Vilnensis in Magno Ducatu Lithuaniae gratiose collati editionem, Officium praesens Castrense Capitaneale Leopoliense praesens Diploma Serenissimi Divae memoriae Joannis Casimiri Regis Poloniae Civitati praesenti Leopoliensi super Libertates indultum produxit et Actis suis ingrossari fecit. [Karta 1v:] [Rysunek piórkiem w owalnym kartuszu: Herb miasta Lwowa – stojący lew w koronie, trzymający gwiazdę/pagórki w łapach] [Karta 2r:] [Na prawym marginesie tarcze herbowe województw i ziem: Palatinat[us] Cracoviensis, Ducatus Oswiecimensis, Ducatus Zatoriensis, Palatinat[us] Posnaniensis, Palatinat[us] Vilnensis, Districtus Osmianensis, Districtus Lidensis, Districtus Wilkomiriensis, Districtus Braslauiensis, Palatinat[us] Sandomiriensis] In Nomine Domini Amen. Ad perpetuam rei memoriam. [Inicjał 'N' zdobiony z Orłem Białym w koronie] Nos Ioannes Casimirus D[ei] G[ratia] Rex Poloniae, M[agnus] D[ux] L[ithuaniae], Russiae, Prussiae, Masouiae, Samogitiae, Kiiouiae, Wolhyniae, Liuoniae, Smolensciae, Czerniehouiaeque, necnon Suec[orum], Got[horum], Vand[alorum]q[ue] haer[edita]r[iu]s Rex. Significamus praesentibus literis Nostris vniuersis & singulis, cuiuscunque status & conditionis hominibus, nunc & post futuris. Eam esse omnibus Imperatoribus, Regibus, & Coronatis Principibus, a supremo Regnatore hominum DEO concessam praerogatiuam, & supra alios mortales vicariam datam potestatem, vt non solum in Armamentarijs suis ad subiugandos hostes, & continendos in obsequio rebelles, bellica seruent instrumenta; verum etiam ad remunerandos fideles subditos, in gazophulacijs suis, laureas habeant, & palmas. Talique ratione Maiestatem suam, hinc poenis armatam, inde praemijs ornatam, hostibus quidem formidabilem, amicis vero faciant amabilem. Quod vtrumque sub felicibus Regis Regum auspicijs, Nos quoque, qua pace, qua bello, domi, forisque, praestare & exequi conati sumus, & maiori in parte, pro viribus Nostris praestitimus. Et bellicas quidem expeditiones Nostras, felices [Karta 2v:] [Na lewym marginesie herby: Palatinat[us] Califfiensis, Palatinat[us] Trocensis, District[us] Grodnensis, District[us] Caunensis, District[us] Vpitensis, Palatinat[us] Siradiensis, Terra Vielunensis, Palatinat[us] Lanciciensis, Ducatus Samogitiae, Palatinat[us] Bresten[sis] Kuiauie] felices successus, sub signis propitij Numinis sortitas esse: siquidem hostiles exercitus, pars caesi, pars fugati, partim acceptis conditionibus in gratiam recepti, vel Nobis tacentibus abunde loquuntur; multae Provinciae postliminio sub ditionem Nostram reuocatae longum fatebuntur; signa de hostibus rapta, hucvsque recognoscunt. De Nobis vero ac Regno Nostro bene meritis praemia & decora per Nos collata; multi in amplissimum Ordinem Equestrem recepti, multi Annulis, more Nobilitatis Romanae a Nobis donati fatentur, neque Posteri illorum conticescent. Sola Leopolis, Ornamentum, Munimentumque primarium Russiae, ore totius Regni, appellata, prolixae fidelitatis, constantiae, promptitudinis suae, toties Nobis, Reipublicaeque Polonae, evidentibus approbatae argumentis, debita expectat stipendia, quotidie Maiestati Nostrae Regiae, irremunerata repraesentans merita. Etenim creperis hisce belli temporibus, vel ipsa pace saeuis, non vna tempestas, Regno Nostro iamiam impendens, ad tres scopulos Vrbi Leopolitiensi per summum in Terris Christi Vicarium pro Insigni datos, allisa, tumentes suos fluctus fregit. Non vno telo, manu inimica in perniciem Aquilae Lechicae iacto, LEO GENTILITIVS Civitatis eiusdem se induit. LEOPOLIS siquidem, seruilem Rebellionem Cosaco Russicam e Militia Zaporohiana, Tartaricaque, ante Annos Duo de Viginti in immensum auctam, iamque per ruinas aliarum Vrbium, Oppidorumque, in excidium Nominis Poloni caeco impetu ruentem, obiectu fortunarum suarum detinuit, & cum vires eius infanas ferro perfringere non posset, auro emolliuit, mora fatigauit. Postmodum iteratis vicibus, totam Russiam in exitium suum per eosdem Cosacos ante decennium excitam, & supra legiones domesticas, numerosas pedestres equestresque copias, e Moschis, Lappis, alijsque barbaris Gentibus, vel ipsa hyeme sua armatis, conflatas, secum trahentem, & frustra Sacramentum Iurisiurandi in nomen Ducis Moschouiae, qua minis, qua promissis extorquere a se tentantem, animose reiecit, fidemque Nobis semel datam ad vltimum seruauit. Porro Nouum Attilam Transylvanum, cum Hunnis [Karta 3r:] [Na prawym marginesie herby: Palatinat[us] Kiiouiensis, Palatinat[us] Insvlae Liuonien[sis], Terra Dobrynensis, Palatinat[us] Russiae, Terra Leopolien[sis], Terra Zydaczouiensis, Terra Praemysliensis, Terra Sanocensis, Terra Haliciensis, Terra Chelmensis] nis rediuiuis, & incondita Latronum multitudine, Vrbi suae per integrum mensem incubantem, quam gloriose idem Leo Roxolanus, occursu suo, ab ipsis portis retroegerit, sanguinemque potius Ciuium suorum, ad obliteranda pacta defectionis sibi oblata, quam atramentum ad subscribenda obtulerit, & fidem Nobis iuratam salute propria potiorem duxerit, non modo Annales domestici, sed Fasti etiam aeternitatis, post futuris seculis enarrabunt. Iam vero caetera Ciuitatis eiusdem Nobis Reipublicaeque N[ost]rae praestita obsequia, quia pene quotidiana, & obuia, longa non indigent commemoratione. Siquidem Leopolis, in limine Poloniae Russiaeque, velut malleus & incus eidem posita, vtriusque Prouinciae casibus exposita, ambarum experta est fortunam. Etenim alijs Ciuitatibus Regni, procul a Marte eiusque fulminibus degentibus, sola Leopolis, Castra N[ost]ra, primum ad Zborow, postmodum ad Oppidum Beresteczko sita, illa quidem, re cibaria large subministrata refecit, haec autem vehiculis ad deportandas Machinas bellicas opportune iuuit, & quod caput Fortunis Regni, assiduis bellorum incommodis, attritis & extenuatis, sola Leopolis aliquoties subuenit, Lacunasque aerarij publici, aere collatitio expleuit, qua subitaria largitate eius, ieiunus Exercitus, vinculis, quibus se ob stipendia non persoluta beneuole induerat, exolutus, liberis passibus in Patriae defensionem processit. Haec itaque rara & insignita Ciuitatis Leopoliensis merita, rara & insolita a Nobis exegerunt decora, vt tandem aliquando, tot tantisque Virtutes eius, Regnatrice Manu Nostra coronemus. Quapropter de plenitudine potestatis Nostrae Regiae, & consensu omnium Ordinum Regni ad Comitia Generalia Varsauiam congregatorum accedente, eandem Ciuitatem Leopoliensem, eiusque omnes Ciues & Incolas Catholico-Romani, Armenici & Graeci Ritus (dummodo legitime iuxta Iura & consuetudinem eiusdem Ciuitatis Nobis & Successoribus Nostris Sacramento fidelitatis obstricti, & deuoti sint) eorumque legitimos Posteros & Liberos ex successura serie nascituros, omnes & singulos, virtutibus praestantes atq[ue] vitam modeste ac honeste agentes, in Iuribus, Libertatibus ac praerogatiuis, Cracouiensis & Vilnensis Ciuitatum (quantum ad Iura Libertatis, ac Titulos Nobilitatis spectat) adaequamus, assimilamus, ijsdemque Praerogatiuis, quibus memoratae Ciuitates Cracouiensis & Vilnensis hucvsque gaudent, gaudere ac perfrui perpetuis temporibus debere, sancimus, statuimus ac declaramus. Vigore cuius adaequationis [Karta 3v:] [Na lewym marginesie herby: Palatinat[us] Wolhyniae, Palatinat[us] Podoliae, Palatinat[us] Smolenscen[sis], Districtus Starodubensis, Palatinat[us] Lublinensis, Palatinat[us] Polocensis, Palatinat[us] Belzen[sis], Palatinat[us] Nowogrodensis, District[us] Slonimensis, Districtus Wolkouiscensis] onis & ad Iura, Praerogatiuasque Equestris Ordinis admissionis memorati Ciues Leopolienses, Electioni Serenissimorum REGVM POLONIAE, per duos ex Magistratu Consulari ad id electos & designatos interesse, eidemque subscribere. In Conuentibus Regni Generalibus & Particularibus locum inter Nuntios habere: SERENISSIMOS REGES POLONIAE protempore existentes cum Nuntijs Terrestribus, per osculum Manus Regiae salutare, IISDEMQVE valedicere: Bona Terrestria tam in Regno Dominijsque eidem annexis, quam in Magno Ducatu Lithuaniae, Iure haereditario, obligatorio, vel alio quouis contractu licito & legitimo emere, acquirere, & adinstar Nobilitatis Polonae (oneribus Reipublicae per omnia salvis) possidere, iterumque eadem Bona vendere aut obligare, vel modo alio quouis a Legibus permisso alienare: caeteraque omnia, licet hic non expressa, pro expressis tamen habenda, Iure & Praerogatiua Ciuitatum Cracouiensis & Vilnensis, pari nec dissimili, sine cuiuspiam contradictione & impedimento agere, tradare, perficere, plenam & omnimodam facultatem & potestatem habebunt; Constitutione Regni, in Comitijs Generalibus in Anno Millesimo Sexcentesimo Quinquagesimo Octauo, tum etiam in Conuentu Generali in Anno Millesimo Sexcentesimo Quinquagesimo Nono, celebratis, hocque Diplomate Nostro ad praemissa (nihil tamen antiquis Iuribus, Praerogatiuis, & Immunitatibus Ciuitati Leopoliensi servientibus per praesentes derogando) mediantibus. In cuius rei fidem praesens Diploma manu N[ost]ra subscripsimus & Sigillo Maiestatis Nostrae in firmius testimonium communiri iussimus. Actum & Datum Varsauiae in Conuentu Regni Generali Die [brak] Mensis [brak] Anno Domini MDCLXI Regnorum Nostrorum Poloniae [brak] Sueciae [brak] Anno. Praesentibus Reuerendissimo Reuerendis Illustrissimo Illustribus Venerabilibus Magnificis & Generosis, Wenceslao Comite de Leszno Archiepiscopo Gneznensi Legato Nato Regni Primate Primoque Principe, Ioanne Tarnowski Archiepiscopo Leopoliensi, Andrea Trzebicki Cracouiensi, Duce Seueriae, Casimiro Floriano Duce in Klewan Czartoryski Vladislauiensi & Pomeraniae, Ioanne Dowgiało Zawisza Vilnensi, Alberto Tolibowski Poznaniensi, Ioanne Gembicki Plocensi, [Karta 4r:] [Na prawym marginesie herby: Palatinat[us] Plocensis, Palatinat[us] Witebscensis, Districtus Orszanensis, Palatinat[us] Masouiae, Terra Czerlcensis, Terra Varsauiensis, Terra Wiznensis, Terra Wyszogrodensis, Terra Zakroczimensis, Terra Ciechanouiculis] ensi, Ioanne Stephano Wydzga Varmiensi & Sambiensi, Nicolao in Prazmow Prazmowski Luceoriensi, & Brestensi Supremo Regni Cancellario, Stanislao Sarnowski Praemysliensi, Adamo Koss Culmensi & Pomesaniae, Thoma Lezynski Chelmensi, Thoma Uiejski Kiouiensis, Georgio Biallozor Smolenscensi, Episcopis, Stanislao a Potok in Podhayce Potocki, Cracouiensi, Supremo Exercituum Regni Duce, Castella[no] Gradzinski, Poznaniensi, Paulo Ioanne Sapieha Vilnensi, Supremo Exercituum Magni Ducatus Lithuaniae Duce, Petro de Bnin Opalinski Califfiensi, Vladislao Comite de Leszno Lanciciensi, Georgio Carolo Hlebowicz Generali Capitaneo Samogitiae, Ioanne in Zamoscie Zamoyski Sandomiriensi, Hieronymo Wierzbowski Siradiensi, Alexandro Stanislao a Belze Belzecki Podoliae, Ioanne de Szczekarzewice Tarlo Lublinensi, Stephano a Czarca Czarniecki Terrarum Russiae, Demetrio Ianussio Korybuth Duce in Wisniowiec & Zbaraz Belzensi, Andrea a Potok Potocki Braclauiensi, Ioanne Koss Culmensi Palatinis, Stanislao a Popow Witowski Sandomiriensi, Ioanne a Pieskowa Skala Wielopolski Woynicensi, Alexandro Sielski Gneznensi, Andrea Maximiliano Fredro Leopoliensi, Nicolao Bieganowski Camenecen[si], Andrea Przyziemski Calmen[si], Ioanne Francisco Lubowicki Chelm[ensi], Stanislao Sarvicki Bresten[si] Castellanis, Georgio Comite in Wisnicz Lubomirski Supremo Marschalco & Exercituum Regni Duce Campestri, Christophoro in Bakszty Zawisza M. D. L. Marschalco, Ioanne Casimiro a Krasne Krasinski Supremo Regni Thesaurario, Christophoro Pac M. D. L. Cancellario, Luca de Bnin Opalinski Curiae Regni, Theodoro Lacki Curiae M. D. L. Marschalcis, Ioanne Comite de Leszno Regni, Alexandro Naruszewicz M. D. L. Procancellarijs, Alberto de Pilca Korycinski Praeposito G[ne]n[en]ali Miechouien[si] Secretario Regni Maiore, Andrea Olszowski Praep[osi]to Posnanien[si], Andrea Morsztyn Regni, Cypriano Paulo Brzostowski M. D. L. Referendarijs, Valeriano Stanislao Iudzycki Archidiacono Vilnen[si] M. D. L. Notario, Theodoro Denhoff Succamerario Regni, Andrea Miastkowski Abbate Premeten[si], Maioris, Ioanne Gninski Succamerario Pomeraniae Minoris, Cancellariarum Regni Regentibus, Michaële Casimiro Duce in Olyka & Nieswiez Radziwil M. D. L. Pocillatore, Nuntiorum Terrestrium Marschalco, Ioanne Clemente a Ruszcza Branicki Dapifero Regni, [Karta 4v:] [Na lewym marginesie herby: Terra Lomzen[sis], Terra Rozanen[sis], Terra Liuen[sis], Terra Nuren[sis], Palatinat[us] Podlachiae, Palatinat[us] Rauen[sis], Terra Rauen[sis], Terra Sochaczouien[sis], Terra Gostinen[sis], Palatinat[us] Brestiane[nsis]] gni, Wenceslao Comite de Leszno Incisore Regni, Evaristo Ioanne a Belzec Belzecki Capitaneo Wyszogrodensi & Camerae Nostrae Notario, Adamo Kotowicz Magni Ducatus Lithuaniae Notario, Hilario Czyz Succamerario Vilnensi, Nicolao Zhabicki Succamerario Gostinensi, Vladislao Lubowicki Iudice Generali Cracouiensi, Remigiano de Otok Zaleski Pocillatore Poznaniensi, Stanislao Kozuchowski Dapifero Califfiensi, Christophoro Ziegocki Vexillifero Poznaniensi, Martino Debicki Vexillifero Sandomiriensi, Ignatio Michalowski Capitaneo Krzepicensi, Ioanne Chraponicki Vexillifero Smolenscensi, Andrea a Potok Potocki Capitaneo Haliciensi, Casimiro Zapolski Dapifero Brestensi, Floriano Orchowski Dapifero Chelmensi, Stephano Liduchowski Succamerario Krzemienecensi, Alberto Miastkowski Vexillifero Nowogrodensi, Stanislao Widlica Domaszewski Capitaneo Lukouiensi, [brak] Rudzinski Vexillifero Czerscensi, Alberto Tomislawski, Hadriano Lasocki Dapifero Wyszogrodensi, Casimiro Czeczizowski Vexillifero Livensi, Thoma Goclowski Iudice Terrae Nurensis, [brak] Iablonowski Notario Terrestri Nurensi, Alberto Mleczko Capitaneo Mielnicensi, Iacobo Zbrzonski Iudice Terrae Dobrzynensis, Vladislao de Razlowice Rey Curiae Regni Thesaurario Neokenczynensi Capitaneo, Samuele a Prazmow Prazmowski Curiae Regni Vexillifero, Mathia Vstrzycki Subiudice Terrae Sanocensis ViceCapitaneoque Praemysliensi, Vladislao Szmeling Stabuli Regni VicePraefecto, Ioanne Zaleski Culinae Regni Praefecto, [brak] Breza Capitaneo Walecensi, Ioanne Opalinski Capitaneo Odolanouiensi, Petro Debinski Cracouiensi, Stanislao a Lipe Lipski Plocensi, Varsauiensi, Bonaventura Madalinski Gneznensi, Casimiro Szczuka Praep[osi]to Varsavien[si], Ioanne Malachowski Leopoliensi & Varsauiensi, Nicolao Lezynski Cracouiensi, [brak] Zakrzewski, [brak] Kotowicz Vilnensi Canonicis, Gabriele a Prazmow Prazmowski Notario Castrensi Varsauiensi, Casimiro Kotowski Iudice Terrestri Varsauiensi, Stephano Pracki Subiudice Varsav[iensi], Iacobo Szwarnicki Vice [Karta 5r:] [Na prawym marginesie herby: Districtus Pinscensis, Palatinat[us] Culmensis, Palatinat[us] Mscislauiensis, Palatinat[us] Marieburgensis, Palatinat[us] Pomeraniae, Palatinat[us] Bratslauiensis, Palatinat[us] Minscensis, Districtus Mozyriensis, Districtus Rzeczycensis, Palatinat[us] Derpatensis] ViceCapitaneo Mariaburgensi, Ioanne Ignatio Bakowski Succamerario Culmensi, Adriano Kitnowski Surrogatore Chelmensi, Stephano Piaseczynski Subdapifero Braclauiensi, Ludovico Woroszylo Vexillifero Zytomiriensi, Christostomo Gizycki Iudice Terrae Wielunensis, Laurentio Kossowski Pincerna Lanciciensi, Stephano Niemierzye Succamerario Kiiouiensi, Stanislao Zareba Iudice Sandomiriensi, Stephano de Wronow Xieski Notario & Burgrabio Castrensi Cracouiensi, Valeriano Potrykowski Succamerario Rozanensi, Christophoro Potocki Magni Ducatus Lithuaniae Incisore, Adamo de Rudnik Biskupski Capitaneo Wielunensi, Stephano Sarnowski Vexillifero Lanciciensi, Christophoro Kawiecki Notario Terrestri Podoliae, Andrea Sawicki Venatore Mielnicensi, Martino Nieborowski Succamerario Sochaczewensi, Ioanne Lipski Succamerario Rauensi, Christophoro Rupniowski Tribuno Cracouiensi, Petro Opocki Pincerna Lublinensi, Spytkone Pstrokonski Dapifero Brestensi, Ioanne Duczyminski Venatore Ciechanouiensi, Hieronymo Zaboklicki Vexillifero Braclauiensi, Petro Tucholka Notario Terrestri Pomeraniae, Alberto Opacki Succamerario Varsauiensi, Ioanne Zienowicz Marschalco Oszmianensi, Iacobo Krasinski Succamerario Plocensi, Martino de Obory Oborski Capitaneo Liuensi, Ioanne Pieniazek Thesaurario Praemysliensi, Christophoro Antonio Obrynski Succamerario Nowogrodensi, Stephano Hankiewicz Secretario Nostro & Actorum Metrices Regni Decretorumque Wolhyniae Notario, Stanislao Bacxynski Cancellariae Regni & huius Diplomatis Notario, alijsque plurimis Nobilibus Incolis Regni & Magni Ducatus Lithuaniae ad praesentem Conuentum Regni Generalem Varsauiae congregatis. [Podpis własnoręczny króla:] Ioannes Casimirus Rex [Karta 5v:] [Nota kancelaryjna:] Cancellariatu Ill[ustrissi]mi et R[evere]nd[issi]mi in Chr[ist]o Patris D[omi]ni D[omi]ni Nicolai in Prażmow Prażmowski Episcopi Luceorien[sis] et Brestensis Supremi Regni Cancellarij Abbatiae Sieciechovien[sis] perpetui Administratoris ad Ecclesiam S. Michaelis in Arce Cracoviensi Praepositi. [Karta 6r–6v: Czyste karty pergaminowe]