Źródła CyfroweProjekt digitalizacji archiwów przy pomocy sztucznej inteligencji

131/1/805 · 131-1-805-001

Zatwierdzenie przez króla Augusta II statutu konfraterni piwowarów i szynkarzy miasta Lwowa

August II Mocny, król Polski Konfraternia mieszczan szynkarzy i piwowarów miasta Lwowa (Sławetni Mieszczanie Confraterniey Piwa robienia Lwowskich)
Dan w Warszawie Dnia XXV Miesiąca Wrzesnia Roku Panskiego MDCXCVIII Panowania Naszego II° Roku · Warszawa

Król August II potwierdza statut lwowskiej konfraterni piwowarów i szynkarzy, określający zasady produkcji, kontroli i sprzedaży piwa oraz gorzałki. Dokument zakazuje ponadto rzemieślnikom innych cechów oraz mieszkańcom przedmieść nieuprawnionego wyrobu trunków i prowadzenia browarów.

Opracowanie z pomocą AI. Odczyty należy sprawdzać z oryginałem.

Przekład / tekst współczesny

[s. 1:] August Drugi, z Bożej łaski król Polski, wielki książę litewski, ruski, pruski, mazowiecki, żmudzki, kijowski, wołyński, podolski, podlaski, inflancki, smoleński, siewierski i czernihowski, a dziedziczny książę saski i książę elektor etc. Oznajmiamy tym listem naszym wszystkim wobec i każdemu z osobna, komu by o tym wiedzieć należało, teraz i w przyszłych wiekach żyjącym ludziom. Iż wniesiona została do nas suplika od sławetnych mieszczan naszych lwowskich będących w kongregacji warzenia piwa, wraz z przedłożonym ekstraktem z ksiąg urzędu radzieckiego magistratu lwowskiego, zawierającym wpis dawniej prawami Rzeczypospolitej koronnej wyrażonych punktów warzenia piwa i gorzałek oraz rozmaitych warunków, spisanych według dekretu Najjaśniejszego króla Jana Kazimierza, króla dworów [?] naszych i królów polskich, z prośbą, abyśmy je jako słuszne i sprawiedliwe w każdym punkcie powagą naszą królewską stwierdzili, który to ekstrakt brzmi następująco: [...] Roku tysiąc sześćsetnego [...] [s. 2:] Ordynacja albo postanowienie panów mieszczan lwowskich, sposób życia swego z warzenia i szynkowania piwa czerpiących, spisana według dekretów Jego Królewskiej Mości Pana Naszego, za dołożeniem szlachetnego magistratu miasta Lwowa, dla lepszego w tym utrzymania porządku oraz dla wygody wszystkich stanów i obywateli miasta, pod ten czas przez nieprzyjacielskie najazdy i spustoszenia w wielkim zniszczeniu pogrążonego, do roku Pańskiego tysiąc sześćset dziewięćdziesiątego szóstego. Chociaż miasto Lwów dla osobliwych i odważnych posług królom ichmościom, panom swym miłościwym, i całej Rzeczypospolitej często świadczonych, a osobliwie dla doznanego [?] ucisku podczas potężnych wojsk nieprzyjacielskich i niezliczonych najazdów oraz trwogi znamienitego oblężenia, do tego czasu od wszystkich obywateli całej Korony odniosło pochwałę i prawami bądź wolnościami ponad inne miasta ze względu na tak wielkie odwagi, koszty i podjęte szkody obdarzone zostało, aby prawdziwi i dziedziczni obywatele, przysięgą temuż miastu obowiązani, z takich wolności korzystać mogli. Jednakże w tych czasach strapionych wielce się namnożyło na przeszkodę nadużywających takich wolności, którzy miastu temu żadnego pożytku ani posłuszeństwa nie przynosząc, a mieszkając na przedmieściach pod różnymi protekcjami, zewsząd sobie zyski ciągną, samym zaś panom mieszczanom sposób życia według praw dawnych i teraźniejszych należyty gwałtem prawnym odbierając i wydzierając, do wielkiego wyniszczenia i ruiny miasto przywodzą. Piwa różne po domach prywatnych robiąc, po mieście i przedmieściach na szynk, wbrew prawom [?] i dekretom Najjaśniejszych Królów Ichmościów rozdają i rozwożą. Dlatego, idąc za przykładem innych miast koronnych, osobliwie stołecznego Krakowa, z którym miasto to konstytucjami koronnymi jest zrównane, stosując się do tego, a chcąc podupadłych prawowitych mieszczan ogółu miasta tego w panujących tych ciężkich czasach dla łatwiejszego wyżywienia i zachowania przy chlebie ratować i upadających tym sposobem dźwignąć; ponieważ różne cechy z mocy praw i przywilejów [...] na zaszczytnym miejscu się znajdują, to takie postanowienie dotyczące cechu szynkarskiego lub trunków, od których najbezpieczniejsze utrzymanie życia ludzkiego zależy, według konstytucji roku tysiąc sześćset pięćdziesiątego dziewiątego pod tytułem: „Asekuracja miast naszych” oraz dekretów Jego Królewskiej Mości panów naszych, osobliwie w roku tysiąc sześćset sześćdziesiątym trzecim wydanych, każdy swym rozsądkiem [...] uznać może za wielce potrzebne, iż potrzebne jest sporządzenie [...] [...] nie robotników, co piwo jako najemnicy robią, lecz samych panów mieszczan, którzy zaraz za swój grosz kupują i wyrabiać zwykli, obowiązują, aby pozostając w dobrym porządku, tego przestrzegali, ażeby piwa dobre, smakowite i dla życia ludzkiego pożyteczne były robione [...] Pierwszy artykuł. Aby panowie mieszczanie, którzy według prawa tym handlem szynkowym będą się trudnili, w swych [domach?] piwo robić albo szynkować będą faktycznie wyznania wiary rzymskokatolickiej [...] [s. 3:] wspomnianej świętej wiary katolickiej trwali i każdy z nich aby urzędowe świadectwo przyzwoitego urodzenia z uczciwego małżeństwa okazał, gdyż ludziom innej religii, a zwłaszcza Żydom, takiego piwa, jak i innych napojów warzenie i szynkowanie dekretami królów ichmościów nie jest dozwolone. Drugi. Żeby każdy wstępujący do tej konfraterni przyjął prawo miejskie za rekomendacją panów starszych tejże konfraterni, przysięgę wierności i posłuszeństwa Jego Królewskiej Mości oraz ichmościom panom [...] według zwyczajnej roty na ratuszu złożył oraz to, co należy tytułem zadośćuczynienia, uiścił. Trzeci. Żeby był osiadły i posiadał jawny majątek, to jest z dziedzictwa bądź drogą kupna nabyty, co najmniej na trzy tysiące złotych polskich [...] w sądzie i uchwałach tego miasta posiadanie przyjął. Czwarty. Żeby z tych miast, w których dobre piwo robią, słodowników do tego przerabiania słodów i piwowara dwóch sam na ten czas piwa trzymał albo skądinąd sprowadził, tak jak to oddano do uznania panom mieszczanom. Piąty. Jeśliby też ktoś z braci wstępując do takiej konfraterni [...] syna na różne wydatki wnosząc dziesięć [...], porządny muszkiet do konfraterni i pół kamienia prochu oddał. Od synów zaś tych braci, którzy by mieli rodziców w tej konfraterni, w przyszłości tego nie wymagają, to jest syn ma złożyć muszkiet i ćwierć kamienia prochu, córki zaś tylko pięć grzywien [...] oddać powinny; jednakże składki na potrzebę tej konfraterni wyznaczone przez braci, ilekroć zajdzie potrzeba, na równi z innymi braćmi uiszczać mają. Szósty artykuł. Gdyby też który z braci panów mieszczan pod protekcją cudzą [...] i do tej konfraterni się nie wpisze, przez prawo miejskie nie przyjmie [...] Siódmy [...] war piwa [...] Ósmy. Dla lepszego zaś dozoru wyrobu słodów dwóch rewizorów [...] [s. 4:] panowie bracia tej konfraterni spośród siebie powinni będą wyznaczać, którzy co tydzień wyrób takich słodów będą rewidowali i sprawę panom starszym na zgromadzeniu zdawali [...] Dziewiąty. Powinni zaraz uprzednio baczyć, po ile w danym czasie będą słody i w jakiej cenie, żeby zachowując proporcję ceny słodów, ceny piwa były umiarkowane i niezmierne, oraz żeby z racji wyższej lub niższej ceny smakowite były warzone. Dziesiąty. Iż są w niektórych miastach chwalebne zwyczaje, żeby każdy z braci miał jednakowy pożytek w swym gospodarstwie i jeden nad drugiego więcej warów nie robił, na przykład żeby wszyscy panowie bracia najmniej raz na dwa tygodnie dochodzili do swej kolei i kolejno taki porządek między sobą zachowywali [...] Jedenasty. Cała kongregacja starać się ma u szlachetnego magistratu i całego pospólstwa, aby na przedmieściach żadne browary nie pozostawały, a owszem niezwłocznie zostały zniesione według konstytucji i dekretów Jego Królewskiej Mości [...] Dwunasty. A że przedmieszczanie, tak przedmieścia krakowskiego, jak i krakowskiego [halickiego?], według dekretów królów ichmościów nie powinni mieć żadnych browarów, lecz do wyszynku za sprawiedliwą cenę powinni brać z miasta od panów mieszczan tak piwa, jak i miody, tudzież gorzałki i zgoła wszelkie trunki [...] Trzynasty. A że z braku zwierzchności żadne zgromadzenie nie może istnieć, przeto ta konfraternia co rok w czasie wyborów generalnych powinna będzie obierać sobie dwóch starszych i szlachetnemu magistratowi radzieckiemu ich prezentować, a także upraszać ichmościów o wyznaczenie panów patronów swej kongregacji [...] Czternasty. Że wszelkie sesje i narady spokojnie i trzeźwo odprawiać się powinny [...] Piętnasty. [...] [s. 5:] Kiedy zostanie przedłożona sprawa, na którą zaproszeni będą panowie bracia, wtedy porządkiem każdy pytany przez panów starszych swoje zdanie wypowie, a jeden przed drugim ze słowami wyrywać się nie powinien pod karą funta wosku [...] Szesnasty. Jeżeli zaś kto z braci, bądź publicznie, bądź prywatnie, zechce wnieść jakąś sprawę, powinien zjednać sobie uprzednio pozwolenie u panów starszych [...] Siedemnasty. Ponieważ wszelkie konfraternie bywają ustanawiane nie tylko dla pomnożenia dobra pospolitego, lecz i dla chwały Bożej, dlatego i ta konfraternia ołtarz swój w kaplicy Kampianowskiej w kościele metropolitalnym mieć powinna [...] Osiemnasty. Jeśliby kto z braci albo sióstr popadł w tak ciężkie ubóstwo, że nie byłoby za co pochować jego ciała według zwyczaju chrześcijańskiego, wówczas panowie bracia ze skrzynki brackiej miłosierdzie chrześcijańskie i uczynek pobożny zmarłemu bratu albo siostrze okazać powinni [...] Dziewiętnasty. Konfraternia ta przestrzegać będzie i tego, żeby piwa przywożone były szynkowane tylko w czterech domach w mieście, a na przedmieściach obcym woźnicom [...] Dwudziesty. Cokolwiek panowie starsi i bracia tej kongregacji zgodnie na swych sesjach dla pomnożenia dobra pospolitego i zachowania praw tego miasta postanowią i uchwalą, to wszystko wszyscy panowie bracia obowiązani będą zachowywać i wykonywać pod karą pół kamienia wosku [...] Na ostatek. Ta wspomniana konfraternia i wszyscy panowie bracia w niej pozostający powinni będą we wszystkim stosować się do dekretu Świętego Królewskiego Majestatu wydanego w Janowie w roku tysiąc sześćset dziewięćdziesiątym piątym pomiędzy szlachetnym i znakomitym magistratem radzieckim a gminą miejską [?]. Aby zaś te punkty i artykuły mogły mieć większą swą wagę i moc na przyszłe czasy, tak jak są napisane i opisane, szlachetnemu i znakomitemu magistratowi do zatwierdzenia i aprobaty przedkładamy i o ich aprobatę prosimy. [Zatwierdzenie magistratu lwowskiego]: My zatem, rajcy lwowscy [...] te punkty, tak jak zostały w swej treści opisane, powagą naszą zaaprobowaliśmy i potwierdziliśmy [...] [s. 6:] nakazujemy, aby stale ich przestrzegano. Na świadectwo czego niniejsze pismo pieczęcią naszego urzędu radzieckiego lwowskiego umocnić kazaliśmy. Działo się we Lwowie w środę, w sam dzień święta Ścięcia Świętego Jana Chrzciciela, roku Pańskiego tysiąc sześćset dziewięćdziesiątego szóstego. Mikołaj Ludwik Abrek, notariusz miasta Lwowa, własną ręką. Miejsce pieczęci. Wypisano z ksiąg urzędu radzieckiego lwowskiego. [Formuła zatwierdzenia Augusta II:] MY zatem, AUGUST DRUGI, KRÓL, przychyliwszy się łaskawie do wyżej wspomnianej supliki sławetnych mieszczan lwowskich z konfraterni warzenia piwa, zważywszy ten ekstrakt i punkty w nim opisane przez szlachetny magistrat lwowski jako słuszne i służące zachowaniu praw oraz dekretów Najjaśniejszych poprzedników naszych, stwierdzamy, umacniamy i aprobujemy na wieczne czasy. A że w wyżej opisanych punktach nie zastrzeżono, aby różni rzemieślnicy mający swoje odrębne cechy i prawa nie należeli do wspomnianej konfraterni: ponieważ ta konfraternia żadnego innego rzemiosła nie ma, lecz jedynie piwo i gorzałkę robić powinna, a rzemieślnicy nie powinni wchodzić jej w szkodę [?], przeto nakazujemy niniejszym przywilejem naszym, aby żaden rzemieślnik nie ważył się robić piwa i gorzałki, lecz tylko swego rzemiosła pilnował; czego i szlachetny magistrat nasz lwowski ma przestrzegać pod łaską naszą królewską i pod karą zniszczenia [sprzętu]. Na co dla lepszej powagi, podpisawszy własną ręką, pieczęć koronną przycisnąć rozkazaliśmy. Dan w Warszawie dnia 25 miesiąca września roku Pańskiego 1698, panowania naszego roku 2. August, król [własną ręką] Wacław Franciszek Trzciński, podczaszy sochaczewski, sekretarz pieczęci większej koronnej, własną ręką. [Nota kancelaryjna / tytularna po prawej:] Aprobata prawa dla sławetnych mieszczan w kongregacji warzenia piwa i gorzałek lwowskich. [Wpis oblaty w akta lwowskie u dołu s. 6:] Niniejszy przywilej wpisano do akt urzędu radzieckiego lwowskiego drogą oblaty w sobotę, w sam dzień święta św. Łukasza Ewangelisty, roku Pańskiego 1698. Księga 84, s. 912, nr 690. [s. 7 (k. 4r) - czysta pergaminowa z doklejoną kartką papierową z regestem niemieckim:] 1. Zakaz dla szlachty, duchowieństwa i innych stawiania na przedmieściach browarów, gorzelni i szynków. 2. Trunki w odległości 1 mili od miasta muszą być pobierane wyłącznie od lwowskich mieszczan. [s. 8 (k. 4v) - grzbiet / verso:] Szynkarze Litera B. Konfraterni [...] Przywilej konfraterni szynkarzy lwowskich Nr 13 796

Oryginalne brzmienie — transkrypcja

[s. 1:] August Wtory Z Bozey Łaski Krol Polski Wielki Xiaze Litewski, Ruski, Pruski, Mazowiecki, Zmudzki, Kijowski, Wołhynski, Podolski, Podlaski, Inflantski, Smoleński, Siewierski, y Czerniechowski, A Dziedziczny Xiaze Saski y Xiaze Elektor & Zna[y]muiemy tym Listem Naszym Wszem wobec y kazdemu z osobna komuby o tym wiedziec nalezało teraz y na potym będących wieku Ludziom. Iz wniesiona iest do Nas Supplika od Sławetnych Mieszczan Naszych Lwowskich w Congregaciey robienia Piwa będących, y wraz podany Ekstrakt z Xiąg Ratusznego Magistratu Lwowskiego z Receptysyją przedtym rzpltey koronnemi prawami wyrazonych punktow robienia piwa y gorzałek y roznych condicyi według Dekretu Najasnieyszego Krola Jana Kazimierza Krola Dworow [?] Naszych y Krolow Polskich opisanych, prosząc abyśmy onę iako słuszny y sprawiedliwy y punktu swoim powagę Naszą Krolewską stwierdzili, ktory iest taki: [Tekst transumowanego dokumentu miejskiego w języku łacińskim i polskim]: [...] Anni Millesimi Sexcentesimi [...] [s. 2:] Ordynacya, albo postanowienie Panow Mieszczan Lwowskich, sposob zycia swego przez robienie y szynkowanie Piwa maiących, według Dekretow J[ego] K[rolewskiej] M[os]ci Pana Naszego z dołozeniem Szlachetnego Magistratu C[ivit]atis Lwowa, dla lepszego w tym rządu zatrzymania, y wygody wszech Stanow, y Obywateli Miasta, pod te czasy przez Nieprzyjacielskie Inkursyie y spustoszenie w wielkiem zniszczeniu Sprawadzone do Roku Panskim Tysiąc Szesćset Dziewięćdziesiątym Szostym. Chociazckolwiek Miasto Lwow dla Osobliwych, y odwasznych posług Krolom Jmciom Panom swym miłosciwym, y Całey Rzpltey często wyswiadczonych, osobliwie iednak dla cstęgnionego [?] ucisku podczas Nieprzyjacielskich Woysk potęznych, y niezliczonych naiasdow, y trwogą oblęzenia znamienitego do tego czasu przezytkich Obywatelow Korony całey odniosł pochwałę, y Prawami albo wolnosciami pod Inne Miasta wzglądem tak wielkich odwag, kosztow, y szkod podiętych obdarzone zostawa, zeby prawdziwcy y Dziedziczni Obywatele przysięgą temuż Miastu obowiązani, takowych wolnosci zazywac mogli. Jednakże pod te czasy vtrapione z auzyscych takowych Wolnosciow wielce się zamnozyło na przeszkodę, ktorzy Miastu temu zadnego nie czyniąc pozytku, ani posłuszenstwa na Przedmiesciach pod Protekcyami roznymi zostaiąc, zacząd sobie pozytki przywodzą, a Panom Mieszczanom samym sposob zycia według Praw dawnych y teraźnieyszych nalezyty gwałtem prawn cącyniąc y wydzieraiąc, y do wielkiego wyniszczenia y ruiny Miasto przywodzą. Piwa rozne po prywatnych Domach robiąc, y one po Miescie y Przedmiesciach naszynk, bibeemko [?] Kawom y Dekretom Naiasnieyszych Krolow Jmciom rozdawaią y rozwozą. Dla tego przykładem innych Miast Koronnych osobliwie Stołecznego Krakowa, z ktorym Miasto to, iest Constitucyami Koronnymi porownane idąc z densiego się stosuiąc, a chcąc podupadłych Mieszczan prawowitych w Summie Miasta Tego w panuiących tych czasow cieszkich dla snadnieyszego pozywienia y zatrzymania w chłebie ratowac, y Upadaiących tym Sposobem dzwignąć; Poniewaz rozne Centubennia, albo Cechy z Praw y Przywilejow chmyslania y Sporządzania wołani zacnym Miejscu znayduią, na postanowienie takowe Cechu szynkarskiego takze albo Naporow, ex quibus vita humana sehissima pendet sustentatio według Constituciey Anno millesimo sexcentesimo quinquagesimo nono Titulo: Assekuracya Miast Naszych, y Dekretow J[ego] K[rolewskic]h M[os]ci Panow Naszych, osobliwie in Anno Millesimo sexcentesimo sexagesimo tertio ferowanych, wielce potrzebną kazdy ktory rozsądkiem owaz [...] wczas kazdy rznac moze, potrzebne byc sporządzenie [...] [...] robotnikow co Piwa iako naiemnicy robią, ale samych Panow Mieszczan ktorzy zaraz na swoy grosz kupią y one oprawowac zwykli, obowiązuią, aby w dobrym porządku zostaiąc tego przestrzegali, azeby Piwa dobre smakowite y zyciu Ludzkiemu pozyteczne byli robione [...] Pierwszy Artykuł. Aby Panowie Mieszczanie ktorzy według Prawa tym się Szynkowym obeysciem będą obchodzili, w swych Piwo robic albo Szynkowac będą de facto cultus fidei Catholicae Romanae [...] [s. 3:] to mianione Sanctae fidei Catholicae zostawali, y kazdy z nich aby List przystoynego Urodzenia z Małzenstwa vczciwego Urzędowny pokazał, gdyz Religiey inszey Ludziom pogotowiu Zydom takowego Piwa iako y innych napoiow robienie y Szynkowanie per Decreta Krolow Jchm[os]ciow nie iest dopuszczone. Drugi. Zeby kazdy do tey Confraterniey przystępujący Jus Civitatis, albo mieyskie Prawo za recommen-dacyą Panow Starszych teyze Confraterniey przyiął, przysięgę J[ego] K[rolewskiej] M[os]ci y Ichm[os]ciom Panom Nayduchow[?] com fidelitatis & obedientiae według Słowa zwyczayney na Ratuszu odprawił, y co nalezy circa Satiffactionem oddał. Trzeci. Zeby possesssionatus zostawał y Majętności Swoiey ewidentney był, to iest Dziedzictwa bądz tez kupnym Sposobem nabytey, przynammiey na trzy tysiące złotych polskich [...] w Sądzie y Plebiscitis Miasta tego miana possessione przyiął. Czwarty. Zeby tym samym mianych Miast w ktorych Piwa dobre robią Słodownikow do tego ferowania Słodow y Piwowara dwoch sam po ten czas Piwa trzymał, albo ztąd inąd zacięgnął, iako to podane sub beneplacitum Panom Mieszczan. Piąty. Jeszczezliby z Braci do takowey Confraterniey występuiąc miasto Czałey, albo in cunctis in premissis subierent [?] Syna na expensa rozne przynosien dzięsięć az kaszym za Syna kieg [?] cieszką ma rozumięć ktorzy będzie miał [...] y poczcionem [?] inui[?] skutki odliczył, e Muszkiet porządny do Confraterniey, y prochu puł Kamienia oddał. Syna zas tych Braci, ktorzy by Rodzicow mieli w tey Confraterniey, potomnię tego nie deputuią to iest Syn ma pisać Muszkiet, a Czwierć Kamienia Prochu, a zas Corki tylko Grzywien pięc [?] raz daskrządk [?] oddac powinni jednak mnie Sładki na potrzebę tey Confraterniey przez Braci naznaczone, ile razy tego będzie potrzeba rowno z bracią drugą wydac maią. Szosty Artykuł. Ządzic [?] by tez z Braci Panow Mieszczan pod protekcyą Cudzą [...] y do tey Confraterniey nie wpisze, przez Mieyskiego nie przyimie [...] Siodmy [...] War Piwa [...] Osmy. Dla lepszega zas dozoru robienia Słodow dwoch Rewizorow [...] [s. 4:] Panowie Bracia tey Confraterniey z między Siebie powinni będą naznaczać, ktorzy co tydzien takowych Słodow robienie będą rewidowali, y Relacyą Panom Starszym w Congregaciey czynili [...] Dziewiąty. Powinni zaras przedtym uwazac poczemu na ten czas Słody będą y w iakiey cenie zeby ducta proportione pretij Słodow Piwa pomiarkowane y nieprzebrane zostawały, y zeby ratione maioris vel minoris pretij smakowite były warzone. Dziesiąty. Odiz są zwyczaie w niektorych Miastach chwalebne zeby kazdy z Braci iednakowey w swym obeysciu miał pozytek y ieden nad drugiego więcey Warow nie robił, na przykład zeby wszyscy Panowie Bracia naymniey raz we dwoch Niedzielach obeszlisie, y koleyno takowy porządek między sobą trzymali [...] Jedenasty. Starać się ma cała Congregacya ma apud Nobilem Magistratum & totam Communitatem aby na przedmiesciach zadne Browary nie ostawały, y owszem indilate zniesione były według Constitucyey y Dekretow J[ego] K[rolewskiej] M[os]ci [...] Dwunasty. A ze Przedmieszczanie tak Krakowskiego iako Krakowskiego Przedmiescia według Dekretow K[rolewskic]h J[ch] M[os]ci nie powinni miec Browarow zadnych, ale do wyszynku justo pretio powinni z Miasta od PP. Mieszczan tak Piwa iako y Miody tudziez Gorzałki y zgoła wszelkie Liquory brać [...] Trzynasty. A ze dla zadney szczupłey zadne zgromadzenie byc niemozliwe, przeto ta Confraternia dwoch Starszych sub tempus generalis Electionis, co Rok powinna sobie będzie obierać, & Nobili Magistratui Consulari praesentować, takze o Ichm[os]c Panow Patronow Congregacionis swey od Ichm[os]c upraszać [...] Czternasty. Ze Sessye y Consulty wszelakie spokoyno odprawowac się powinny y trzeźwo [...] Piętnasty. [...] [s. 5:] Kiedy Sprawa przełozona będzie na ktorą będą zaproszeni Panowie Bracia, tedy porządkiem kazdy od Panow Starszych pytany swoie zdanie opowie, a ieden przed drugim słowy wyrywac się nie powinien pod winą funta wosku [...] Szesnasty. Jezeli zas kto z Braci, bądz in publico, bądz in privato wlecisz będzie chciał przełozyc Sprawę iaką, powinien sobie pozwolenie u Panow Starszych ziednac [...] Siedmnasty. Więc ze wszelkie Confraternie nie tylko dla pomnozenia Dobra pospolitego postanowione bywaią, ale y dla Chwały Bozey, dlatego y ta Confraternia Ołtarz swoy w Kaplicy Kampianowskiéy w Metropolitańskim Kosciele miec będzie powinna [...] Ośmnasty. Jezeliby kto z Braci, albo Siostr dotąk cięzkiego przyszedł ubostwa, zeby Ciała iego nie było czym pochowac według zwyczaiu Chrześcianskiego, tedy Panowie Bracia z Skrzynki Brackiey miłosierdzie Chrześcianskie, y uczynek pobozny zmarłemu Bratu albo Siostrze oswiadczyć będą powinni [...] Dziewiętnasty. Przestrzegac y tego będzie ta Confraternia, zeby Piwa przywozne we czterech Domach w Miescie, a na Przedmiesciach obcym woznym tylko szynkowane były [...] Dwudziesty. Cokolwiek PP. Starszy y Bracią tey Congregaciey zgodnie na sessyach swoich dla pomnozenia dobra pospolitego, y zachowania Praw Miasta tego postanowią, y stanowic będą, to wszystko zachowac, y exequować wszyscy PP. Bracia będą obligati pod winą pułkamienia Wosku [...] Na Ostatek. Taz pomieniona Confraternia y PP. Bracia wszyscy w niey zostaiący powinnisie będą we wszystkim ad Decretum S[a]c[rae] R[egiae] M[ajesta]tis Janoviae in die millesimo Sexcentesimo nonagesimo Quinto inter Nobilem & Spectabilem Magistratum Consularem & Orbem Cemalis [?] latum conformowac. Ktore to Punkta, y Artykuły aby większy swoy walor y moc na potomne czasy miec mogły, tak iako są napisane y opisane Nobili & Spectabili Magistratui pro Confirmatione & approbatione podaiemy, y o approbacyą onych ządamy. [Zatwierdzenie magistratu lwowskiego]: Nos itaq[ue] Consules Leopolien[ses] [...] Puncta eadem provt in suo tenore sunt descripta Authoritate N[ost]ra approbavimus & confirmavimus [...] [s. 6:] staté obtinere procurint demandamus. In quorum fidem praesentes Sigillo Officii Nostri Consularis Leopoliensis Communiri fecimus. Actum Leopoli Feria quarta ipso die Festi Decollationis Sancti Joannis Baptistae Anno Domini millesimo sexcentesimo nonagesimo Sexto. Nicolaus Ludovicus Abrek Civitatis Leopolien[sis] Notarius manu propria. Locus Sigilli. Ex actis Officy Consularis Leopoliensis extrahitur. [Formuła zatwierdzenia Augusta II:] MY tedy AUGUST WTORY KROL, dowysz pomienioney Suppliki Sławetnych Mieszczan Confraterniey Piwa robienia Lwowskich Łaskawie się skłoniwszy, ten Ekstrakt y Punkta w nim opisane przez Szlachetny Magistrat Lwowski, zwazywszy, zarsceś [?] słuszne przy conservacyi Praw, y Dekretow Naiasnieyszych Antecessorow Naszych, Stwierdzamy, vmacniamy, y approbuiemy na wieczne czasy. A ze niedołozono w zwyz opisanych Punktach, aby tozni Rzemiesnicy maiący swoie Osobliwe Cechy y Prawa maiącey do pomienioney Confraterniey nienalezeli: Poniewaz ta Confraternia zadnego innego Rzemięsła nie ma tylko Piwo y Gorzałkę robic powinna, a Rzemiesnicy niemaią miec o cerbek [?]. Przeto nakazuiemy ninieyszym Przywileiem Naszym, aby się zaden nienazył Rzemiesnik Piwa y Gorzałki robic, tylko swego Rzemięsła pilnowac; Czego y Szlachetny Magistrat Nasz Lwowski przestrzegac ma przykazuiedy pod Łaską Naszą Krolewską, & sub poena destractionis. Na co dla lepszey wagi Ręką Naszą podpisawszy, Pieczęć Koronną przycisnąc rozkazalismy. Dan w Warszawie Dnia XXV Miesiąca Wrzesnia Roku Panskiego MDCXCVIII Panowania Naszego II° Roku. Augustus Rex [m.p.] Wenceslaus Franciscus Trzcinski Pincerna Sochacz[eviensis] Sigilli Majoris Regni Secretarius m[anu] p[ropria] [Nota kancelaryjna / tytularna po prawej:] Approba[ti]o Prawa Sławetnym Mieszczanom w Congregacyey Robienia Piwa y Gorzałek Lwowskim. [Wpis oblaty w akta lwowskie u dołu s. 6:] Privilegium praesens ad Acta Officii Consularis Leopolien[sis] per Oblatam insertum est Sabbatho ipso die Festi S. Lucae Evang[elistae] Anno D[omi]ni 1698. Lib: 84 pag. 912 No 690. [s. 7 (k. 4r) - czysta pergaminowa z doklejoną kartką papierową z regestem niemieckim:] 1-o Verboth für Edelleute, Geistlichkeit und andere, womit sie in den Vorstädten keine Bier- und Brandweinhäuser und keine Schenkhäuser errichten. 2-o Die Getränke auf 1 Meile weit von der Stadt müssen nur von Lemberger Bürgern genommen werden. [s. 8 (k. 4v) - grzbiet / verso:] Шинкарі Littera B. Confraternitatis [...] Privilegium Confraternitatis Propinatorum Leopolien[sium] Nro 13 796

Uwagi do odczytu

Dokument pergaminowy w formie zszytego poszytu (4 karty pergaminowe, 8 stron tekstu i wpisów), związany pierwotnie jedwabnym sznurem (zachowane fragmenty błękitno-zielonkawego sznura pieczętnego; brak zachowanej pieczęci wielkiej koronnej). Pierwsza strona bogato kaligrafowana i zdobiona: u góry herb Rzeczypospolitej z herbem saskim Wettinów, po lewej orzeł z herbem Wettinów. Dokument zawiera transumpt statutu cechu (ordynacji 20 artykułów) z ksiąg radzieckich lwowskich z 29 sierpnia 1696 r. spisany przez pisarza miejskiego Mikołaja Ludwika Abreka, oparty m.in. na dekrecie Jana Kazimierza z 1663 r. i Jana III Sobieskiego z Jaworowa z 1695 r. Na k. 4r doklejona późniejsza kartka z regestem w języku niemieckim (XVIII w.).

Zakres opracowania: Odczyt automatyczny (15.10.2026), niesprawdzony z oryginałem przez człowieka; nieczytelne fragmenty oznaczono [...].

ekstrakcja: 15.10.2026 16:00 · model: gemini-3.8-flash

Zgłoś błąd transkrypcji

Podaj fragment i proponowaną poprawkę. Zgłoszenie dotyczy tego pisma.

Skan oryginału

131/1/805 · 25 · zdjęcia: recto, verso, pieczęcie