Przekład / tekst współczesny
August II, z Bożej łaski król Polski, wielki książę litewski, ruski, pruski, mazowiecki, żmudzki, kijowski, wołyński, podolski, podlaski, inflancki, smoleński, siewierski i czernihowski oraz dziedziczny książę saski i elektor.
Szlachetni i szanowni, wierni nam i mili!
W obecnym nieszczęsnym położeniu Rzeczypospolitej, gdy z każdym dniem narastają publiczne nieszczęścia, tym bardziej podnoszą nas na duchu coraz wyraźniejsze dowody Waszej przykładnej wierności i nieustraszonej odwagi. Jedyną naszą pociechą i radością dla wszystkich jest to, że to wierne miasto całym sercem przeciwstawiło się nieprzyjacielowi, który bezkarnie pustoszy jak rwący potok. Zachowamy o tym wdzięczną i trwałą pamięć.
Zachęcamy Was, abyście wytrwali w chwalebnych przedsięwzięciach. W zgodzie z godną pochwały stałością wobec nas oraz miłością i gorliwością dla ojczyzny opierajcie się niewzruszenie wszelkim próbom zwiedzenia Was przez nieprzyjaciela i podsuwanym pokusom, z sercem umocnionym przeciw każdej przeciwności. My także nie zawiedziemy: nasze silne wojska są już gotowe do działań wojennych.
Teraz zaś stanowczo żądamy, abyście zastosowali należytą sankcję wobec lekarza zwanego Altenberk [tak zapisano w źródle], który z nieznanej przyczyny udał się do króla Szwecji pod mianem poselstwa.
Życzymy Wam tymczasem dobrego zdrowia od Boga. Dano w Toruniu 18 lutego 1703 roku, w szóstym roku naszego panowania. August, król.
Adres: Do szlachetnych i szanownych burmistrza, rajców i całego magistratu naszego miasta Lwowa, wiernych nam i miłych.
Oryginalne brzmienie — transkrypcja
Augustus II Dei gratia Rex Poloniae, Magnus Dux Lithuaniae, Russiae, Prussiae, Masoviae, Samogitiae, Kioviae, Volhyniae, Podoliae, Podlachiae, Livoniae, Smolensciae, Severiae, Czerniechoviaeque, nec non haereditarius Saxoniae Dux et Princeps Elector.
Nobiles et spectabiles, fideliter nobis dilecti. In hoc infausto Reipublicae statu, gravescentibus in dies publicis malis, tanto magis mentem animumque erigimus, quanto evidentiora exemplaris fidei et imperterritae fortitudinis fidelitatum vestrarum accipimus documenta. Unicum id est solatium nobis gaudium universis, quod impune torrentis instar grassanti Hosti, haec fida Civitas sese animitus opposuerit, gratam in pectore nostro et perennem in posterum habitura memoriam. Hortamur porro fidelitates vestras, ut gloriosis coeptis insistant et pro laudabili sua erga nos constantia, in patriam charitate et zelo, contra omnes seducendi hostis impulsus et propositas tentationes immoti et obfirmato contra quaevis adversa pectore sese tueantur. Non deerimus et nos validis copiis nostris, quas iam in procinctu ad bellicas operationes habemus. Nunc vero serio fidelitates vestras requirimus, ut supra doctorem medicinae dictum Altenberk [grafia źródłowa; zapis dzielony Alten-berk], qui nescitur qua de causa sub titulo legationis profectus est ad regem Suecorum, iustam faciant animadversionem, quibus interim bonam a Deo precamur valetudinem. Dabatur Thorunii die XVIII mensis Februarii anno Domini MDCCIII, regni nostri VI anno.
Augustus Rex.
[Adres:] Nobilibus et spectabilibus Proconsuli, Consulibus totique Magistratui civitatis nostrae Leopoliensis, fideliter nobis dilectis.
Uwagi do odczytu
Niezależna ponowna kontrola oryginału i powiększeń tekstu: kluczowy okres czyta się »quod impune torrentis instar grassanti Hosti, haec fida Civitas sese animitus opposuerit«. Podmiotem jest »haec fida Civitas« — to wierne miasto, nie abstrakcyjna wierność. »Torrentis instar« — jak potok, »animitus« — całym sercem. Dzielony między wierszami zapis nazwiska Alten-berk daje Altenberk; nie zastąpiono go zewnętrzną identyfikacją osoby. »Iustam ... animadversionem« w konstrukcji wobec osoby ma sens należytej reakcji karnej/sankcji; nie ograniczono go do samego zbadania sprawy. List nie określa rodzaju sankcji ani nie zawiera jednoznacznego nakazu aresztowania lub egzekucji, więc ich nie dopisano. Nie podano imienia lekarza ani celu poselstwa. Data pochodzi z datownika MDCCIII i szóstego roku panowania, nie z mylącej późniejszej adnotacji na odwrocie. Transkrypcja rozwija skróty.
Lokalizacja w skanie: 132/1/116, PDF s. 2: list; s. 3: adres i pieczęć
Lokalizacja w skanie: 132/1/116, PDF s. 2: list; s. 3: adres i pieczęć
