Katalog źródeł

Krzysztof Lanckoroński prosi podsędka czernihowskiego o ulżenie miastu i zrzeczenie się reszty należności w wysokości 70 złotych od tamtejszych Żydów. Swoją prośbę motywuje skrajnym uciskiem mieszczan spowodowanym uciążliwymi ciężarami oboszczyzny.

Król Jan Kazimierz na sejmie koronacyjnym potwierdza konwentowi dominikanów przy kościele Bożego Ciała we Lwowie przywilej króla Władysława IV, transumujący wcześniejsze nadania Zygmunta I, Kazimierza Jagiellończyka, Władysława Jagiełły oraz księcia Władysława Opolczyka dotyczące dóbr ziemskich, placu klasztornego, jurysdykcji i ceł.

Król Jan Kazimierz potwierdza ogół praw, wolności, immunitetów i nadań miasta Lwowa, transumując przywilej generalny króla Władysława IV z 1633 roku. Wystawca dokumentu nagradza w ten sposób wierność i poświęcenie mieszczan wykazane podczas niedawnego buntu kozackiego oraz najazdu tatarskiego pod mury miejskie.

Ksiądz J. Manasterski sprzeciwia się bezprawnemu nasyłaniu miejskiej egzekucji oraz pobieraniu czynszu z kamienicy po zmarłej generałowej Bekierskiej. Wzywa prezydenta Lwowa do zaprzestania uzurpowania sobie jurysdykcji nad jego prawnie objętym majątkiem.

Król Jan Kazimierz zatwierdza przywilej swego brata Władysława IV transumujący statut nadany w 1621 roku przez władze miejskie Lwowa cechowi słodowników, piwowarów i miodowarów. Dokument reguluje organizację bractwa, zasady rzemiosła, kary porządkowe, powinności obronne wobec miasta oraz obowiązki religijne członków cechu.

Król Jan Kazimierz przyznaje społeczności Ormian lwowskich pełną swobodę prowadzenia handlu wszelkimi towarami, w tym suknem i korzeniami, oraz prawo do warzenia i szynkowania napojów alkoholowych na równi z innymi mieszkańcami miasta. Przywilej ten stanowi wynagrodzenie za wierność i ofiary poniesione przez lwowskich Ormian w czasie niedawnego oblężenia Lwowa przez wojska kozacko-tatarskie.

Stanisław Małachowski informuje Jana Stanisława Jabłonowskiego o przechowaniu listów u dzierżawcy oraz radzi omówić tę sprawę podczas wizyty u królowej. Wspomina także o zrelacjonowaniu monarchini stanowiska wojewody w kwestii powierzenia bramy zamku żółkiewskiego.

Stanisław Małachowski powiadamia adresata o pomyślnym podpisaniu traktatu pokojowego i zarządzeniu zaprzestania wszelkich działań wojennych w ciągu trzydziestu dni pod karą śmierci. Tłumacząc się pośpiechem w podróży, zapowiada przesłanie odpisu dokumentu oraz szczegółowych informacji z następną pocztą.

Król Jan Kazimierz zatwierdza statut lwowskiego cechu iglarzy i nożowników, nadany i opieczętowany przez radę miejską Lwowa w 1649 roku. Przywilej zawiera artykuły regulujące organizację bractwa, wybór cechmistrzów, prawa mistrzów oraz zasady szkolenia czeladników i uczniów.

Król Jan Kazimierz zatwierdza wpis z ksiąg radzieckich miasta Lwowa zawierający zreformowane artykuły cechowe połączonego cechu tokarzy i powroźników oraz dodatkowe punkty uchwalone przez radę miejską dotyczące sitarzy i grzebieniarzy.

Król Jan Kazimierz potwierdza przywileje lokacyjne na prawie magdeburskim dla miasteczka Podgrodzie w starostwie rohatyńskim, transumując dyplom króla Władysława IV z 1633 roku.

Król Jan Kazimierz uwalnia mieszkańców jurydyki św. Jana we Lwowie od wszelkich stacji, leż zimowych, noclegów, podwód i innych świadczeń wojskowych za ich wierność oraz ofiarność podczas obrony miasta. Za złamanie zakazu kwaterunku wyznacza rygorystyczne kary wojskowe i nakaz potrącania odszkodowań z żołdu.

John Murray pisze z Tarnowa do lwowskiego kupca Arthura Forbesa w sprawie niedoręczonej beczki ryb, którą furman bezprawnie powiózł do Krakowa, prosząc o zakup dwóch warninek. Zamawia również trzydzieści par butów z czerwonego safianu, sugerując odesłanie ich bez opłat ukrytych w beczce po rybach.

Król Jan Kazimierz potwierdza i zatwierdza statut oraz artykuły cechu kuśnierzy w Jaworowie. Dokument zawiera wcześniejsze konfirmacje królów Władysława IV, Zygmunta III Wazy i Stefana Batorego oraz pierwotny porządek cechowy nadany w 1554 roku przez starostę Łukasza Górnickiego.

Król Jan Kazimierz zatwierdza wewnętrzną ordynację kolegium ławników lwowskich, normującą ich obowiązki sądownicze, obrzędowe, zarząd wspólną puszką oraz dyscyplinę członków pod rygorem kar pieniężnych i utraty prawa do awansu do rady miejskiej.

Stanisław Karol Masalski prosi Marcina Anczewskiego o wstawiennictwo u władz Lwowa w sprawie wypłaty obiecanych 300 złotych, których posłowie lwowscy nie przekazali mu w Warszawie. Wyjaśnia, że przez brak tych funduszy nie zdołał uregulować własnych zobowiązań, i zapowiada przysłanie posłańca po odbiór należności.

Arcybiskup lwowski Mikołaj Krosnowski eryguje przy katedrze lwowskiej nową kanonię ponadliczbową („od stołu”), łącząc ją prowizorycznie z prepozyturą Bractwa Najświętszego Sakramentu. Akt wystawiony w 1650 roku został zatwierdzony przez kapitułę metropolitalną w 1651 roku.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski zatwierdza fundację sędziego ziemskiego halickiego Stanisława z Głowna Głowińskiego, erygując prałaturę kantora oraz kanonikat Głowińskiego przy katedrze metropolitalnej we Lwowie. Nowe beneficja zostają uposażone dobrami wsi Młyniszcze i Zabłotowce w ziemi żydaczowskiej wraz z określeniem obowiązków liturgicznych i prawa patronatu.

Wojewoda ruski Marek Matczyński interweniuje u władz Lwowa w imieniu Żyda Samuela, który poskarżył się królowi na opieszałość magistratu w egzekwowaniu wyroku w sprawie niespłaconego długu. Wzywa radnych do bezstronnego wymierzenia sprawiedliwości i odebrania od pozwanych przewidzianej wyrokiem przysięgi.

Król Jan Kazimierz potwierdza dawne przywileje cechu krawców we Lwowie oraz zakazuje Żydom, kramarzom i kuśnierzom nieuprawnionego szycia i sprzedaży odzieży oraz czapek wełnianych pod rygorem konfiskaty towarów. Władca nakazuje władzom miejskim bezwzględne egzekwowanie cechowego monopolu krawieckiego.

Król Jan Kazimierz w uznaniu wierności i ofiarności Lwowa podczas wojen zrównuje miasto oraz jego obywateli w prawach, wolnościach i przywilejach szlacheckich z Krakowem i Wilnem. Mieszczanie lwowscy otrzymują prawo udziału w elekcjach królewskich, obecności na sejmach oraz swobodnego nabywania i posiadania dóbr ziemskich.

John Maitland informuje Arthura Forbesa o przyczynach opóźnienia swego wyjazdu z Jarosławia oraz przesyła odpowiedź od pana Warnera. Oferuje mu także zakup klejnotu za tysiąc talarów z możliwością odroczenia płatności do pierwszego kwietnia.

J. Maitland informuje wojewodę Jana Stanisława Jabłonowskiego o dostępności tkanin, szpalerów i koni przed nadchodzącym jarmarkiem w Jarosławiu oraz o zjeździe szlachty na sejmik. Donosi również o doręczeniu korespondencji panu Huszowi i przesyła pozdrowienia dla wojewodziny.

Robert Maitland donosi Arthurowi Forbesowi o deklaracji Żyda Oszera w kwestii spłaty 150 talarów na dzień św. Jakuba oraz o poprawie jego stanu zdrowia. Zapowiada również podjęcie rozmów z drugim dłużnikiem, Moszkiem, zaraz po jego powrocie z jarmarków.

Franciszek Mainone interweniuje w lwowskim magistracie przeciwko kuratorom spadku po Macieju Franchim, zarzucając im stronniczość na rzecz doktora Franchiego oraz krzywdzenie owdowiałej córki i wierzycieli. Domaga się przekazania majątku swojemu zięciowi jako prawnemu opiekunowi oraz wydania towarów komisowych należących do drezdeńskiego jubilera Weysera.

Aleksander Mienszykow zwalnia posiadłości Lwowa ze świadczeń i zimowych leż wojskowych, obiecując przydział straży ochronnych i nakazując oficerom powstrzymanie nadużyć. Jednocześnie zobowiązuje władze miejskie do prowadzenia targów oraz nakazuje mieszkańcom bezwzględne przyjmowanie rosyjskich kopiejek od carskich żołnierzy.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski zatwierdza zapisy fundacyjne braci Marcina i Macieja Rzechowskich oraz uroczyście eryguje i uposaża prebendę przy kościele i szpitalu św. Barbary na przedmieściu Rohatyna. Dokument szczegółowo reguluje obowiązki liturgiczne prebendarza, zarząd funduszami ubogich oraz prawo patronatu przysługujące fundatorom, ich katolickim sukcesorom w dobrach Kutcze i magistratowi rohatyńskiemu.

Stanisław Mietelski informuje władze Lwowa o wypłaceniu lwowskiemu syndykowi kwoty 30 czerwonych złotych na publiczne potrzeby miasta. Zwraca się z prośbą o bezprocentowy zwrot tej sumy Franciszkowi Solskiemu po okazaniu stosownego rewersu.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski dokonuje erekcji, dotacji i prawnego zatwierdzenia prepozytury przy kaplicy Najświętszej Maryi Panny (Domagaliczowskiej) przy katedrze lwowskiej, scalając fundacje i legaty pieniężne na łączną kwotę 10 200 złotych polskich. Dokument określa obowiązki mszalne prepozyta i dwóch kapłanów, podział dochodów z czynszów oraz ustanawia naprzemienne prawo patronatu między arcybiskupem a magistratem lwowskim.

Samuel przypomina wojewodzie wołyńskiemu Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu o ustnej zgodzie na kilkutygodniowy pobyt w jego pałacu w Warszawie. Prosi o wystawienie pisemnego polecenia dla zarządcy rezydencji, aby ten udostępnił mu odpowiednie pomieszczenie.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski potwierdza i aprobuje fundację Jana Sobieskiego zabezpieczoną na dobrach Błudów, erygując konwent oraz szpital bonifratrów przy kościele św. Wawrzyńca we Lwowie. Dokument inkorporuje kościół do uposażenia zakonników oraz reguluje kwestie immunitetu kościelnego i nienaruszalności praw miejscowej parafii.

Mikołaj Mielecki, wojewoda podolski, przesyła rajcom lwowskim pismo dowodzące, że pewien pisarz i jego mocodawcy nie prowadzili handlu ze wspomnianym żydem. Prosi o sprawiedliwe rozsądzenie sporu, aby nikt nie poniósł niesłusznej szkody, informując zarazem o skierowaniu pisma do starosty lwowskiego.

Administrator archidiecezji lwowskiej ks. Stefan Mikulski apeluje do lwowskiego magistratu o zapewnienie odpowiednich pomieszczeń dla nowo ochrzczonych żydów, którzy masowo umierają w ciasnocie i skrajnym ubóstwie. Ostrzega władze miejskie przed ryzykiem wybuchu zarazy oraz gniewem Bożym, obiecując jednocześnie cotygodniowe wsparcie finansowe dla chorych ze środków kościelnych.

Dokument króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego rozstrzyga spory i zamieszki między chrześcijańskimi mieszkańcami a społecznością żydowską obydwu synagog we Lwowie. Ustanawia m.in. rotę przysięgi oczyszczającej składanej przed wyznaczonymi komisarzami królewskimi w związku z niedawnymi tumultami oraz ucieczką więźniów.

Marcin Milewski usprawiedliwia swą nieobecność pilnymi sprawami swej pani i udziela rajcom lwowskim porady procesowej w sporze o dobra z Hynkami z Ratyszcza. Doradza pozwanie pana Iwanickiego jako wspólnika strony pozwanej na ten sam termin, co umożliwi skuteczne wyegzekwowanie wyroku.

Arcybiskup lwowski Wojciech Koryciński zatwierdza przeniesienie zniszczonego w wyniku najazdów konwentu augustianów z Przedmieścia Halickiego na Przedmieście Krakowskie we Lwowie. Na mocy dokumentu kościół św. Anny zostaje wraz z gruntami inkorporowany do zakonu z pozwoleniem na budowę klasztoru, przy zachowaniu praw miejscowej parafii.

Król Michał Korybut Wiśniowiecki potwierdza ordynację kolegium sądu ławniczego miasta Lwowa, uchwaloną pierwotnie w 1618 roku i zatwierdzoną przez Jana Kazimierza w 1658 roku. Akt ten sankcjonuje wewnętrzne statuty, obowiązki liturgiczne i zwyczaje lwowskich ławników prawa magdeburskiego.

Król Michał Korybut Wiśniowiecki potwierdza i transumuje przywilej Jana Kazimierza z 1650 roku oraz Władysława IV z 1633 roku, zatwierdzające wilkierz cechowy nadany w 1627 roku przez radę miasta Lwowa połączonym rzemiosłom słodowników, piwowarów i miodowarów.

Starosta łucki Atanazy Miączyński interweniuje u burmistrza i rajców lwowskich w sprawie przewlekłego procesu wdowy po Złotorowiczu, na co skarżył się królowi jej brat. Domaga się wyjaśnienia przyczyn zwłoki oraz rychłego i sprawiedliwego zakończenia sprawy bez konieczności angażowania monarchy.

Biskup Andrzej Młodziejowski przesyła magistratowi lwowskiemu wypisy z odpowiedzi wojewody ruskiego oraz biskupa unickiego, deklarujących opłacenie podatku brukowego ze swoich lwowskich posiadłości. Wyraża przy tym nadzieję, że ich postawa skłoni pozostałych właścicieli dworków oraz duchowieństwo obu obrządków do uregulowania tej należności.

Biskup poznański i kanclerz wielki koronny Andrzej Młodziejowski poleca magistratowi lwowskiemu sprawę ubogiego piekarza Józefa Lybenyka, toczącą się przeciwko subdelegatowi żydaczowskiemu Łosiewskiemu. Wzywa władze miejskie do rychłego i bezstronnego wymierzenia sprawiedliwości.

Biskup poznański i kanclerz wielki koronny Andrzej Młodziejowski rekomenduje magistratowi lwowskiemu księżną Cantacuzenę, prosząc o wydzierżawienie jej miejskiej wsi Białohorszcze po wygaśnięciu obecnego kontraktu. Zapewnia przy tym o jej rzetelności, wzorowym gospodarowaniu majątkiem oraz trosce o poddanych.

Biskup Andrzej Młodziejowski informuje magistrat lwowski o swej interwencji u rektora jezuitów w sprawie ukarania profesora retoryki za krzywdę wyrządzoną synowi Nikorowicza. Ponawia także nakaz jak najszybszego rozsądzenia sporu majątkowego pomiędzy Tadeuszem Kostewiczem a Janem Kuczyńskim.

Biskup i kanclerz wielki koronny Andrzej Młodziejowski napomina magistrat lwowski za nałożenie nowej, nadzwyczajnej składki na Żydów lwowskich wbrew ich dotychczasowym ciężarom. Wzywa władze miejskie do umiaru i sprawiedliwości oraz radzi porozumieć się ze starostą, wskazując na silną protekcję, jaką cieszy się gmina żydowska.

Król Michał Korybut Wiśniowiecki zatwierdza Bractwu Strzeleckiemu (Kurkowemu) we Lwowie pięć wcześniejszych przywilejów królewskich (m.in. Jana Kazimierza, Henryka Walezego i Zygmunta III). Dokumenty te gwarantują bractwu m.in. pobór opłaty zwanej „spaszne” od pędzonego bydła, dochód z Baszty Samostrzelniczej, grunt na przedmieściu halickim pod strzelnicę oraz zwolnienia podatkowe.

Dokument reguluje ustrój, prawa i obowiązki zjednoczonego cechu wielu rzemiosł w Uhnowie, wzorując się na prawach cechowych Lublina, oraz zawiera późniejsze XVIII-wieczne potwierdzenia kolejnych dziedziców miasta.

Józef Wandalin Mniszech zwraca się do władz Lwowa z żądaniem przymuszenia gdańskiego kupca Jakuba Watsona do uregulowania długu wobec jaworowskiego kupca Moszka Michlewicza przed opuszczeniem miasta. Ostrzega, że w razie zaniechania działań magistrat sam zostanie obarczony odpowiedzialnością finansową.

Arcybiskup lwowski Wojciech Koryciński zatwierdza i eryguje fundację prałatury kanclerza oraz kanonii giedzińskiej przy katedrze lwowskiej, ustanowioną przez sufragana Jerzego Giedzińskiego. Beneficjum zostało uposażone rocznym czynszem zabezpieczonym na dobrach Bolechów, Zawadka i innych posiadłościach fundatora.

Król Michał Korybut Wiśniowiecki zatwierdza konsens starosty lwowskiego Jana Mniszka, który reguluje status partaczy szewskich na jurysdykcji zamkowej i ich przynależność do miejskiego cechu szewskiego. Dokument zezwala na konfiskatę niecechowych wyrobów, nakazuje sprzedaż obuwia wyłącznie w jatkach miejskich oraz ustala warunki przyjmowania rzemieślników do cechu.

Jakub Ignacy Modrzewski przesyła prezydentowi Lwowa akta sądowe dotyczące sprawy o opuszczenie Bramki oraz zarządzonej wizji lokalnej, instruując o konieczności sporządzenia i oblatowania kopii oraz odesłania oryginałów do Warszawy. Zwraca się także o wypłacenie regentowi należności w wysokości 24 czerwonych złotych za dokonane wpisy.