132/1/613 · 613-001
Adam Kisiel do Instygatora Koronnego w sprawie relacji sejmowej i obrony reputacji
Wojewoda kijowski Adam Kisiel, zatrzymany chorobą w Niskienicach, przesyła Instygatorowi Koronnemu relację sejmową wraz z dokumentami poświadczającymi jego wierność i zasługi dla Rzeczypospolitej. Zwraca się z prośbą o radę w sprawie ich przedłożenia posłom oraz o obronę jego dobrego imienia przed niesłusznymi oskarżeniami i krzywdzącymi plotkami.
Opracowanie z pomocą AI. Odczyty należy sprawdzać z oryginałem.
[S. 2]
16 lipca 1652
Wielmożny Mości Panie Instygatorze Koronny,
Mój Wielce Mościwy Panie i Przyjacielu!
Teraz także, kiedy miałem być na sejmie w służbie Jego Królewskiej Mości, Pana mojego, i ojczyzny, chcę nie tylko lepiej poinformować w sprawach moich majętności omówionych w [...], ale też całą Rzeczpospolitą o teraźniejszym naszym rządzie i spóźnionym [...]. Chmielnicki, nasz nieprzyjaciel, trzyma w ręku kilka prowincji. Lecz ponieważ Pan Bóg ze swej świętej woli dotknął mię chorobami, posyłam na sejm i moją relację, i autentyczne dowody tychże relacji. Zastanowiwszy się, do kogo miałbym się z tym udać, minąwszy wszystkich, postanowiłem powierzyć to wierze i szczególnemu braterskiemu zaufaniu ku mnie Waszej Mości, Mojego Miłościwego Pana, a także powinności wobec ojczyzny.
Wielce tedy proszę Waszą Miłość Mojego Miłościwego Pana – mając wzgląd na dobro pospolite i dawną moją przyjaźń, a także na moją reputację, którą z niewiedzy albo z czystej złośliwości każdego dnia usiłują szarpać – abyś zechciał zobowiązać mnie sobie dożywotnio. Proszę przejrzeć tę moją relację oraz posłane dla poświadczenia pisma i przekazać je Ich Mościom Panom Posłom, dając mi przy tym roztropną radę, czy w ogóle tę relację złożyć i czy na podstawie mojego listu uwierzytelniającego mają ją przedłożyć, czy też ustąpić.
Jakkolwiek brzmieć będzie zdanie Waszej Miłości Mojego Miłościwego Pana, to chociażby to jedno chciałbym zyskać, aby Wasza Miłość Mój Miłościwy Pan, tak znaczny w Rzeczypospolitej obywatel, zapoznawszy się z moimi trudami, radami i zważywszy rzetelne usługi, a także gotowość podjętą dla ojczyzny – ocenił, jak dalekie od samej prawdy są bezużyteczne pogłoski, i wyjaśnił to innym Ich Mościom, dobrym obywatelom. Wszakże straciłem zdrowie, jednego brata, miasteczka i majątek – wszystko to nie dręczy mnie tak bardzo, jak to, że moja cnota jest zaciemniana, a znoszenie cudzych win obraca się przeciwko mnie. A ci wszyscy, którzy sprzeciwiali się pokojowi, gdy biskupi nasi [...], a nas czynią winnymi, choć sami przywiedli nas wszystkich do upadku i do gotowej, najcięższej zdrady. Wielka
[S. 3]
to niesprawiedliwość [...]. Wielce tedy i powtórnie proszę Waszą Miłość Mojego Miłościwego Pana, którego to samo nieszczęście wspólnie z nami przygniata jako patrycjusza ziem ukrainnych, abyś zechciał na to nasze wspólne nieszczęście spojrzeć według swej roztropności i bratersko rozważyć moją krzywdę, a także oznajmić to tym, którzy miłują cnotę i prawdę, jednając mi ich braterskie współczucie.
Skoro Pan Bóg tak chciał, aby moje poświęcenia i usługi z powodu obecnych niechęci u niewdzięcznych poszły w zapomnienie zamiast nagrody, bym próżno troszczył się o dobro Rzeczypospolitej [...] przez wieki [...] Cokolwiek zyskam dzięki braterskiemu zaufaniu i łasce Waszej Miłości Mojego Miłościwego Pana, zawsze na to zasłużę; Waszej łasce i teraz jak najusilniej się polecam z gotowością moich posług.
Datowano w Niskienicach, 16 lipca roku 1652.
Waszej Mości Mojego Miłościwego Pana
uprzejmy brat i [...]
Adam Kisiel z Niskienic,
wojewoda kijowski
[S. 2]
[Dopisek inną ręką u góry z lewej:] 16 Lip 1652
Wielmozny M[ość] Panie Instygatorze Koronny
Moy Wielce M[ościwy] Panie y Przyiacielu
Teraz tesz kiedy miałem bydz na Seymie dla usługi I[ego] K[rólewskiej] M[oś]ci Pana Moiego
y Oyczyzny: nie tylko maiętnych moich omowion[ych] w [...] sprawach chcę melius infor-
mare. Ale tysz totam Rempublicam o teraznieyszym rządu Naszym y spu-
znion[ym] Ocules. Chmielnicki kilka Prowincyi ma w ręku nieprzyjaciel nasz.
Lecz ze mie Pan Bug zwoli swoy swiętey obożył affekcyami mymi. Posy-
łam y Relacyą moię na Seym y autenticas probationes tychze Relacyi
z ktym do tego tym się miał udać: deliberowawszy, minąwszy wszytkich decrevit
eximia Braterskiey confidencyi ku mnie W[asze]y M[ości] M[oiego] M[iłościwego] Pana y powinniey
ku Oyczyznie fidei committere. Wielce tedy Proszę WMMM[ości] Pana iako
on pospolitemu y dawney przyiazni wniey tu moiey: a moiey tęzy repu-
tacyi ktorą albo niewiadomością albo materyali szczyptą kazdodny taro-
wać godzą. Mnie zas do zywotnie obligare sobie. A te moyą Relacyą
y ad comprobandum pisma posłane obaczyc y dac Ich Msciom Panom Po-
słom, Moie uczynić mnie to alertem consilium Jezeli wcale tę Relacyą
podasc y moy moim kredensie maią to producere, czyli y ustępować.
Jakakolwiek będzie WMMM[ości] Pana Sentencya: To vel id unicum esse
lucrati, ze by WMse MMP: tantus in Republica civis przeyzrzawszy
się w moich pracach, radach, y uważawszy prawe usługi, tudziesz
i gotowosc dla oyczyzny podiętych iako są dalekie od samey istoty
nieuzytne rumory uważyc y innym Ich Mciom bonis civibus aperire. Ja-
czysz: straciłem zdrowie iednego Brata, miasteczek y fortuny wszy-
stko mię to nie tak trapi Jako ze moia cnota obumbratur preferre
za cudze debita in vitium vertitur. A ty to wszyscy uwłaczali
pokoiu miiy gdy biskupi nasiw. A naszą winnym czynią co wszytkę
Nas do upadku gotowey zdradzie naycianszey przywiedli. Wielka
[S. 3]
Niesprawiedliwosc ięzyki cal bydz mysl. Wielce tedy y powtore Proszę
WMMM[ości] Pana ktory o taz calamitas w iedne znami premit iako o-
krainnego Patricium Patrz y te calamitatem Nostram communem pro sua
prudentia tractare y moią krzywdę z tey fraternè pensare! y tym kturzy
cnotę y prawdę miłuią communicare et fraternam compassionem conci-
liare. Kiedy tak Pan Bug chciał mieć ze odwagi y usługi moie
teraznieyszym nieprzyiazniom do nagrody zattarte zostaią ingratis
aby płonnym bonum reipublicae curarem [...] przez wieki [...]
oys. Cokolwiek vznam wiem Braterskiey confidencyey y łaski WM MMM[ości]
Pana Zasłużę zawszde kturey y naten czas zalecam się iako na-
gylniey z powolnością usług moich. Datt. w N[is]kienic[ach?]
16 Julij A[nn]o 1652.
W[asze]y M[ości] M[oiego] M[iłościwego] Pana
Upzeymy brat y [...]
Adam
Kisiel z Niskienic
w[ojewoda] kijow[ski] [m.p.]
Autor w inwentarzu archiwalnym został błędnie odczytany jako 'Kowalewski' – z podpisu i treści jednoznacznie wynika, że autorem jest Adam Kisiel z Niskienic, wojewoda kijowski (wspomina m.in. utratę brata Mikołaja oraz zniszczenie dóbr i miasteczek w powstaniu Chmielnickiego, a także samego Chmielnickiego trzymającego w ręku prowincje). Odbiorcą jest instygator koronny. List zawiera skargę na niewdzięczność Rzeczypospolitej i oszczerstwa, mimo poniesionych ofiar i trudów mediacyjnych.
Zgłoś błąd transkrypcji
Podaj fragment i proponowaną poprawkę. Zgłoszenie dotyczy tego pisma.
Skan oryginału
Jeśli podgląd się nie wyświetla lub jest za mały na telefonie, otwórz PDF bezpośrednio.
