Katalog źródeł

Arcybiskup lwowski Bernard Wilczek eryguje w katedrze metropolitalnej we Lwowie ołtarz św. Bartłomieja Apostoła, ufundowany przez Elżbietę, wdowę po kasztelanie lwowskim Jerzym Strumille z Dmoszyna. Fundacja zostaje uposażona dochodami z łaźni ormiańskiej na mocy transumowanych przywilejów króla Jana Olbrachta z lat 1494 i 1497.

Arcybiskup lwowski Bernard Wilczek potwierdza erekcję i uposażenie ołtarza w katedrze lwowskiej dokonane przez dziekana Jana Krowickiego. Uposażenie stanowi roczny czynsz w wysokości 22 florenów wykupiony od władz Lwowa na dobrach wsi Dworzyska, transumowany w treści dokumentu.

Ksiądz Bełkowski relacjonuje sekretarzowi królewskiemu Franchiemu rozmowę z arcybiskupem dotyczącą sporu z magistratem. Informuje, że hierarcha odłożył planowany wyjazd i zaprasza adresata na spotkanie przed obiadem w celu polubownego załatwienia sprawy.

Sędziowie polubowni z wojewodą podolskim Pawłem Kołą i marszałkiem Stanisławem z Chodcza na czele rozstrzygają spór dotyczący gwałtu i zranień między szlachcicem Hieronimem Dobrostańskim a rajcami i pospólstwem Lwowa.

Jan z Dawidowa, podsędek lwowski i patron kościoła parafialnego w Dawidowie, prezentuje arcybiskupowi lwowskiemu Bernardowi Wilczkowi kleryka Jerzego ze Lwowa na wakujące po śmierci Gotarda probostwo. Prosi o nadanie mu inwestytury kanonicznej oraz powierzenie zarządu duchowego i doczesnego w tej parafii.

Arcybiskup lwowski Bernard Wilczek oddaje lwowskiemu cechowi kuśnierzy ołtarz Wszystkich Świętych w katedrze metropolitalnej we Lwowie. W zamian bractwo kuśnierskie przyjmuje na siebie obowiązek jego stałego utrzymania oraz zabezpieczenia posługi kapłana i odprawiania mszy rocznicowych.

Jan Brzozowski prosi pisarza Zimnickiego o prowadzenie w Warszawie sprawy księdza sufragana. Przesyła egzemplarz do podpisania i opieczętowania; alternatywnie sugeruje udział Zychermana [?].

Król Zygmunt I Stary na prośbę arcybiskupa Bernarda Wilczka potwierdza przywilej króla Władysława Jagiełły z 1430 roku. Dokument zwalnia dobra arcybiskupstwa lwowskiego od wszelkich ciężarów, danin i posług państwowych oraz zrównuje jego immunitety z prawami arcybiskupstwa gnieźnieńskiego.

Król Zygmunt I Stary nadaje Stanisławowi z Chodcza, marszałkowi Królestwa Polskiego, działy we wsiach Żydatycze i Maleczkowice, skonfiskowane kanonikom lwowskim za niewypełnienie obowiązku wyprawy wojennej przeciw hospodarowi wołoskiemu. Nadanie stanowi nagrodę za zasługi wojskowe marszałka wyświadczone w tejże wyprawie.

Król Zygmunt I Stary zezwala kapitule metropolitalnej we Lwowie na wykupienie trzeciej części młyna przed Bramą Halicką z rąk Małgorzaty, wdowy po młynarzu Marcinie Tłustym, i jej dzieci. Dochody z młyna mają służyć zaspokajaniu potrzeb kapituły i wikariuszy z zachowaniem praw królewskich.

Król Zygmunt I zezwala kapitule katedralnej we Lwowie na zakup na prawie wyderkafu rocznego czynszu o wartości do czterystu grzywien z dóbr ziemskich lub miejskich na wsparcie duchowieństwa. Nabyty w ten sposób majątek zostaje wieczyście zwolniony z obowiązku wszelkich wypraw wojennych.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór między radą miejską Lwowa a starostą Stanisławem z Chodcza, zakazując prowadzenia karczem na przedmieściach i ograniczając dozwoloną liczbę rzemieślników na Przedmieściu Krakowskim do dwóch krawców, dwóch szewców, dwóch kowali oraz garbarzy.

Król Zygmunt I zezwala magistrowi Michałowi, notariuszowi lwowskiemu, na wykupienie trzeciej części Młyna Piekarskiego na przedmieściu lwowskim za sumę pięćdziesięciu grzywien. Zapisuje mu tę kwotę oraz prawo pobierania trzeciej części dochodów z młyna z obowiązkiem ponoszenia jednej trzeciej kosztów jego napraw.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór pomiędzy dziedzicem Zboisk Piotrem Hodnowskim a władzami Lwowa, zezwalając na pobór grobelnego wyłącznie od kupców pod warunkiem należytego utrzymania grobli i drogi. Jednocześnie zwalnia z opłaty wozy puste oraz chłopów przewożących płody rolne i surowce na własny użytek domowy.

Król Zygmunt I Stary potwierdza przywilej króla Kazimierza IV Jagiellończyka z 1472 roku ustanawiający we Lwowie dwa jarmarki roczne na uroczystości Świętej Trójcy oraz św. Agnieszki. Dokument reguluje szczegółowe uprawnienia handlowe, prawo składu, opłaty celne, wypas bydła kupieckiego oraz jurysdykcję sądową nad kupcami.

Bobowski wstawia się za wdową Iliniczową, która nie ma pokwitowań podatków od kamienicy. Obawia się roszczeń miasta wobec kapitana i jego regresu do niej. Autor powołuje się na szczególny wzgląd należny wdowom i sierotom.

Michał Bobrowski odsyła Kazimierzowi Wolskiemu pachołka, prosząc o ponowne skierowanie go do chorągwi po powrocie, oraz pyta o stan sprawy z panem Boreyką. Informuje także o pilnej potrzebie przybycia deputatów z wyżywieniem dla ludzi pocztowych i prosi o odebranie czapki od Próchnickiego.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór kompetencyjny między radą miasta Lwowa a gminą ormiańską, znosząc urząd odrębnego wójta ormiańskiego i poddając Ormian pod jurysdykcję miejską w sprawach o nieruchomości oraz w czterech artykułach kryminalnych. W pozostałych sprawach ormiańskich sądzić ma wójt miejski wraz z sześcioma starszymi ormiańskimi według ich prawa ojczystego, z prawem apelacji bezpośrednio do majestatu królewskiego.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza przywilej króla Aleksandra Jagiellończyka zezwalający kapitule katedralnej we Lwowie na wykupienie wsi Czerkasy od dzierżawców. Potwierdzone dobra zostają na wieczność inkorporowane do uposażenia lwowskiej kapituły metropolitalnej.

Arcybiskup lwowski Bernard Wilczek poświadcza ugodę między lwowską kapitułą katedralną a prepozytem Stanisławem Wilczkiem dotyczącą przyznania mu dożywotnio pierwszego miejsca w kościele, kapitule i przy stole jako kanonikowi. Porozumienie zastrzega prawa przyszłych następców na prepozyturze lwowskiej do dochodzenia swoich uprawnień.

Stanisław Bogusławski zdaje sprawę Wojciechowi Zimnickiemu z przebiegu postępowań przed Trybunałem w Piotrkowie przeciwko Wielkiemu oraz informuje o przeniesieniu sprawy do Lublina. Zwraca się z pilną prośbą o nadesłanie właściwych pełnomocnictw grodzkich i oryginalnych dekretów królewskich niezbędnych do obrony panów Siekierzyńskich i Langisza.

J. Bogucki zwraca się do prezydenta Lwowa z prośbą o definitywne sfinalizowanie sprawy zastawu klejnotów pani Rypczyny. Domaga się odebrania przysięgi od strony przeciwnej, wypłacenia należnego mu wynagrodzenia oraz wpisania obustronnego pokwitowania do akt miejskich.

Król Zygmunt I na prośbę arcybiskupa lwowskiego Bernarda Wilczka potwierdza wyrok króla Władysława Jagiełły z 1422 roku regulujący wysokość rocznych opłat na stół arcybiskupi, uiszczanych na świętego Marcina przez kmieci i osadników prawa niemieckiego w diecezji lwowskiej. Dokument ustala stały wymiar tego świadczenia na sześć groszy szerokich z każdego posiadanego łanu, z wyjątkiem osadników lwowskich płacących po jednym wiardunku.

Król Zygmunt I nakazuje urzędnikom koronnym udzielanie pomocy przedstawicielom Lwowa w konfiskacie towarów i zatrzymywaniu kupców omijających lwowski skład. Ostrzega przy tym urzędników, że wszelkie straty wynikłe z braku ich współdziałania zostaną ściągnięte z ich własnych majątków.

Komendant prosi starostę w Janowie o odzyskanie i natychmiastowy zwrot lwowskich podwód zabranych przez posłów tureckiego i tatarskiego. Miały wrócić bezzwłocznie, a są potrzebne do prac przy fortyfikacjach Lwowa.

Komisarze króla Zygmunta I rozstrzygają spór rzeźników lwowskich ze szlachtą i mieszczaństwem, zezwalając na wolny handel mięsem we Lwowie w każdą sobotę. Ustanowiono zasady poboru opłaty targowej, zwanej sochaczne, gromadzonej w skrzynce o trzech kluczach, z której część przeznaczono na pomoc rzeźnikom w opłacaniu czynszu królewskiego.

Król Zygmunt I zezwala Kapitule Metropolitalnej we Lwowie na wykupienie trzeciej miary z młyna królewskiego przed Bramą Krakowską we Lwowie z rąk rajcy Mikołaja Harnegtha i innych posiadaczy. Zgoda została udzielona w celu wsparcia kapituły po zniszczeniu jej dóbr przez najazd tatarski.

Arcybiskup Bernard Wilczek potwierdza, że kanonicy kapituły lwowskiej sprzedali na wyderkauf kamienice fundacji polskiego kaznodziei, przeznaczając uzyskane 300 florenów na wykup wsi Czerkasy. W zamian kapituła zobowiązała się do wypłacania kaznodziei rocznego czynszu w wysokości 6 grzywien w zamian za odprawianie dwóch mszy tygodniowo.

Ławnicy miasta Lwowa pod przewodnictwem wójta Jana Panaszka poświadczają, że Stanisław Hryczko i Jerzy Wojnar sprzedali i wieczyście odstąpili Kapitule Metropolitalnej Lwowskiej ogród położony za mostem Wołoskim. Nieruchomość została przeznaczona na użytek kapituły i doprowadzenie wody do jej młyna.

Pułkownik występuje za Szymonem Hrebionką, sługą stolnika krakowskiego. Prosi magistrat o korzystną zmianę wyroku w sporze z ks. Felicjanem Kubińskim, któremu zarzuca dążenie do przejęcia majątku Hrebionki.

Komisarze królewscy pod przewodnictwem arcybiskupa Bernarda Wilczka rozstrzygają wieloletnie spory między kapitułą metropolitalną a władzami miasta Lwowa, regulując kwestie kaznodziejów polskiego i niemieckiego, szkoły katedralnej oraz urzędu zakrystiana. Ugoda normuje również zarząd majątkiem i zapisami testamentowymi, funkcjonowanie młyna miejskiego oraz zaopatrzenie katedry w wodę.

Dokument stanowi wyrok arbitrażowy regulujący wieloletnie spory między lwowską kapitułą katedralną a magistratem miasta Lwowa m.in. w kwestiach kaznodziejów języka polskiego i niemieckiego, zarządu szkołą katedralną, depozytów i zapisów testamentowych oraz praw do młyna Olchowego i miejskich wodociągów. Pod rygorem kary dwóch tysięcy florenów węgierskich nakazuje stronom wieczyste przestrzeganie uzgodnionego porządku.

Jakub Bączyński informuje syndyka Lwowa o podjętych u instygatora koronnego krokach w sprawie procesu sejmowego miasta z panem Bernatem i wpisaniu sprawy na wokandę. Donosi również o przedłużających się obradach sejmu, opóźnieniu sądów sejmowych oraz wstrzymaniu działalności sądów asesorskich.

Król Zygmunt I Stary uwalnia arcybiskupa lwowskiego Bernarda Wilczka od zarzutu lichwy i daruje mu dotychczasowe pożytki z zastawionych dóbr królewskich. Ponadto nadaje mu prawo ich dożywotniego i nieskrępowanego użytkowania w celu wsparcia zniszczonego przez wrogów uposażenia arcybiskupstwa.

Borowski odpowiada syndykowi Frankowi w sprawie zaległych należności z kamienicy Sakrochowskiej. Kwestionuje rozliczenie i zwłokę miasta, proponuje ugodę z odsetkami 5%, zapowiadając dochodzenie roszczeń w razie odmowy.

Król Zygmunt I Stary przeznacza pierwszą opróżnioną mansjonarię w kościele św. Katarzyny na Zamku Dolnym we Lwowie na uposażenie niemieckiego kaznodziei, którego kandydaturę rajcy miejscy mają przedstawiać królowi celem prezentowania arcybiskupowi lwowskiemu. Dokument nakazuje kaznodziei zachowanie tradycyjnego obowiązku odprawiania służby chórowej osobiście bądź przez zastępcę.

Komisarze królewscy Stanisław z Chodcza i Mikołaj Lanckoroński wydają Janowi Woleczkowi transumpt przywileju króla Władysława III z 1440 roku na lokację wsi Izdebnik na prawie magdeburskim oraz nadanie wójtostwa Włodkowi ze Swemicz. Dokument potwierdza uposażenie sołtysie w dwa łany ziemi, łąki, młyn i karczmę oraz obowiązek konnej służby wojskowej z kuszą.

Arcybiskup lwowski Bernard Wilczek na prośbę altarysty Stanisława Vitelliusa ponawia i zatwierdza erekcję oraz uposażenie ołtarza śś. Mikołaja, Stanisława, Krzysztofa i Jerzego w katedrze lwowskiej, transumując dawniejszy dokument Spytka z Jarosławia, który ufundował czynsz z cła jarosławskiego na mocy zapisu mieszczanina Leonarda. Arcybiskup potwierdza prawo patronatu dziedziców Jarosławia oraz precyzuje obowiązki mszalne każdorazowego altarysty.

Jan Boczkowski usprawiedliwia swoją możliwą nieobecność na wizji granicznej na Zubrzy z panem Szymonem z powodu nagłej choroby nóg i przedstawia na piśmie opinię prawną w obronie miejskich praw do spornych gruntów. Wskazuje na dawne dekrety królewskie potwierdzające granice Kozielnik i Sknyłowa oraz argumentuje w kwestii właściwości sądowej w sporze.