Katalog źródeł

Król Aleksander Jagiellończyk zwalnia poddanych wsi Honiatycze, należącej do kapituły lwowskiej, na 15 lat od wszelkich robocizn i stacji na rzecz zamku lwowskiego z powodu zniszczeń poczynionych przez Turków i Tatarów. Nakazuje staroście lwowskiemu Stanisławowi z Chodcza oraz jego następcom bezwzględne przestrzeganie tej ulgi.

Becker omawia powodzenie handlu Forbesa oraz sprawy wina i dworu. Przekazuje prośbę Daniela Stuarta o list do Forbesa w sprawie długu londyńskiego i ostrzega przed dalszym zadłużaniem się. Wspomina zakup lub przesyłkę towaru z Hamburga, kwitację oraz potrzebę listów na okazje transportowe.

Autor omawia dostarczenie listu, sprawy towarowe, cukier i rozliczenia przez Gdańsk oraz Świdnicę. Wspomina pośredników, pieniądze i weksel. Poleca adresatowi znajomych, zapowiada późniejsze instrukcje i prosi o dalszą korespondencję.

Jan Frideryk Becker tłumaczy się przed Arturem Forbesem z nieporozumień związanych z misją sługi Antona oraz kontaktami z kupcami tureckimi. Wyjaśnia kwestię indosowania i realizacji weksla na 150 wołów z możliwością wypłaty w Świdnicy lub Gdańsku.

Jan F. Beker informuje Artura Forbesa o kwestiach handlu wołami, losach weksla na Teodora Czernowicza oraz windykacji długów od zmarłego Jurika, Daniela i innych dłużników. Przekazuje także podziękowania za otrzymane wiadomości oraz komentuje doniesienia o walkach wojsk cesarskich z Turkami i planach króla polskiego.

Jan Fryderyk Beker donosi Arturowi Forbesowi o swoim stanie zdrowia, sprawach finansowych, handlu wołami oraz wstawia się za kupcem proszącym o sukno na jarmark jarosławski. Rekomenduje również pana Zygmunta Gutryta do sfinalizowania transakcji zakupu bydła.

Król Aleksander Jagiellończyk, na prośbę rajców i mieszczan lwowskich, znosi doroczny jarmark przypadający na święto św. Agnieszki. Decyzję motywowano zniszczeniem ziem ruskich przez najazdy wrogów oraz faktem, że zgromadzenia kupieckie przynosiły wówczas miastu więcej szkód i zagrożeń niż pożytku.

Jan Stanisław Bełżecki informuje Franciszka Głogowskiego o udanym pokrzyżowaniu planów małżeńskich podstoliny mielnickiej z panem Kośmińskim i nakłania do szybkiego podjęcia starań na rzecz pana Mikołaja. Zwraca również pożyczone pięćdziesiąt złotych oraz deklaruje dalsze wsparcie i przychylność.

Robert Bell donosi ze Lwowa o oporze magistratu jarosławskiego przed uznaniem przywileju królowej i o próbach podważenia go na dworze królewskim. Prosi Forbesa o interwencję u starosty i zapowiada, że pozostanie na miejscu, by obserwować dalszy rozwój wypadków.

Koperta listu zaadresowanego do kasztelana krakowskiego i hetmana wielkiego koronnego Stanisława Jana Jabłonowskiego w Warszawie. Nadawca tytułuje hetmana swoim najosobliwszym panem i protektorem.

Król Aleksander Jagiellończyk nakazuje, aby przez okres dwóch lat obcy kupcy nie nabywali towarów we Lwowie od innych przyjezdnych handlarzy przed miejscowymi mieszczanami. Złamanie tego zakazu skutkuje konfiskatą towarów, które mają zostać przeznaczone na budowę i naprawę fortyfikacji miejskich.

Prowizor szpitala św. Stanisława we Lwowie, Ignacy Behm, donosi o bezprawnym zajęciu i zaoraniu gruntów szpitalnych przez stolnika konarskiego Jędrzejowskiego mimo korzystnego dla szpitala wyroku sądu miejskiego. Przesyłając dokumenty procesowe, prosi adresata o poradę prawną co do dalszych kroków przeciwko uzurpatorowi.

Ignacy Behm, prowizor lwowskiego szpitala św. Stanisława, prosi adresata o pomoc w zatargu z panem Jędrzejowskim, który bezprawnie zajął szpitalne grunty i groźbami uniemożliwia zbiór zasiewów. Autor przekazuje w załączeniu suplikę do kanclerza z prośbą o jej doręczenie.

Król Aleksander Jagiellończyk nadaje kanonikowi kamienieckiemu i notariuszowi królewskiemu Sewerynowi Herburtowi z Felsztyna plac czyli dworzysko we wsi Nahorce w powiecie lwowskim. Nadanie zostaje zwolnione z ciężarów zamkowych i przeniesione na prawo ziemskie.

Marszałek Trybunału Koronnego Stanisław Kazimierz Bieniewski upomina magistrat lwowski za uwięzienie rannej szlachty w więzieniu dla złodziei, uznając to za zniewagę stanu rycerskiego. Wzywa władze miejskie do zaniechania tych działań ze względu na trwające postępowanie trybunalskie i wypomina im niewdzięczność za dotychczasowe wstawiennictwo u króla.

Król Aleksander Jagiellończyk zezwala kapitule metropolitalnej we Lwowie na wykupienie królewskiej wsi Czerkasy z rąk dotychczasowych tenutariuszy i nadaje jej tę wieś na własność z immunitetem. Ponadto król przyznaje wolny brzeg w granicach wsi Mszana pod budowę stawu rybnego.

Józef Brzeźnicki prosi hetmana Stanisława Jana Jabłonowskiego o listy wstawiennicze do dygnitarzy krakowskich w celu wypłaty należnych mu pieniędzy z podatków. Skarży się również na odesłanie jego pocztu z chorągwi i deklaruje gotowość do służby podczas sejmu.

Król Aleksander Jagiellończyk nadaje kapitule metropolitalnej we Lwowie trzecią miarę dochodów z młyna królewskiego przed Bramą Halicką na przedmieściu lwowskim z prawem jej wykupu. Nadane pożytki mają posłużyć uposażeniu nowo fundowanych wikariuszy wieczystych przy katedrze lwowskiej.

Generał Jan Berens informuje wojewodę ruskiego o planowanych negocjacjach z panem Bellem dotyczących wypłaty sumy pieniężnej oraz zastawu. Wskazuje na konieczność ponaglenia generała Brandta, by należność została jak najszybciej przekazana w Gdańsku.

Król Aleksander Jagiellończyk zwalnia obywateli i mieszkańców Lwowa ze wszelkich ceł oraz opłat przewozowych, mostowych i grobelnych w całym Królestwie Polskim, zrównując ich uprawnienia z prawami mieszczan krakowskich. Przywilej nadano w nagrodę za ofiarność lwowian przy wznoszeniu miejskich fortyfikacji obronnych chroniących kraj przed najazdami.

Benedykt Bernatowicz usprawiedliwia swoją nieobecność przed burmistrzem i rajcami lwowskimi chorobą, obiecując po wyzdrowieniu przedstawić prywatne listy na obronę swojej dobrej reputacji. Z obawy przed powierzeniem poufnej korespondencji pośrednikom wstrzymuje się z natychmiastowym przesłaniem dokumentów.

Król Aleksander Jagiellończyk pozostawia lwowskiego mieszczanina Marcina Tłustego i jego żonę Małgorzatę w posiadaniu i użytkowaniu młyna przed Bramą Halicką na okres pięciu lat. Monarcha nakazuje jednocześnie staroście lwowskiemu ochronę ich praw i unieważnia wszelkie wcześniejsze przeciwne zezwolenia.

M. W. Biernacki donosi Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu o nadużyciach rajtarów saskich oraz o przygotowywanych protestacjach i pozwach przed Trybunałem Koronnym. Jednocześnie prosi o zwrot kosztów i wsparcie finansowe z racji prowadzenia spraw prawnych w Piotrkowie.

Król Aleksander Jagiellończyk eryguje w katedrze lwowskiej kanonikat i prebendę przeznaczoną dla stałego kaznodziei w celu krzewienia wiary i głoszenia słowa Bożego. Prawo patronatu oraz wyboru odpowiedniego kapłana na to stanowisko monarcha przekazuje wieczcancel arcybiskupowi Bernardowi i kapitule lwowskiej.

Król Aleksander Jagiellończyk potwierdza kapitułom metropolitalnym we Lwowie przywilej Władysława Jagiełły z 1432 roku. Nadaje on dziesięciu kanonikom nowej fundacji prawo do corocznego odbioru czterech wozów soli z żup drohobyckich.

Radość z powrotu zięcia i porodu córki łączy się z troską o portrety i przesyłki. Markiza prosi o przeciwdziałanie posunięciom korzystnym dla cesarza kosztem Francji oraz listy do pokazania na dworze. Wypomina zięciowi przemilczenie słów królowej na jej temat.

Markiza przesyła córce list przez panów de Laforest i Brugere. Prosi o częstsze wiadomości, pozdrawia wielkiego generała, męża i dzieci adresatki. Donosi o zwiększeniu swojej pensji przez króla o 5000 liwrów.

Król Aleksander Jagiellończyk nadaje burmistrzowi, radzie i miastu Lwów prawo wieczystego poboru mostowego w wysokości jednego grosza polskiego od każdego obładowanego wozu wjeżdżającego do miasta. Uzyskane dochody mieszczanie zobowiązani są w całości przeznaczać na naprawę okolicznych dróg publicznych oraz miejskich fortyfikacji.

Mikołaj Bieganowski ponawia prośbę do Marcina Ancewskiego o zaspokojenie roszczeń finansowych pana Makalskiego ze skarbu koronnego. Kasztelan wyraża także zdziwienie przewlekłością w realizacji asygnacji i zapowiada podjęcie kroków w celu wyegzekwowania należnych sum.

Arcybiskup lwowski Bernard Wilczek zatwierdza nadanie kanonii i prebendy kaznodziejskiej mistrzowi Stanisławowi z Krakowa oraz włącza do jej uposażenia 300 florenów z zapisu mieszczanina Piotra Stryczka. Akt szczegółowo reguluje obowiązki kaznodziejskie, warunki egzaminowania i rezydencji oraz zakazuje zamiany tego beneficjum na inne.

Rektor Biegaczewicz wysyła magistratowi Lwowa profesora Podhajeckiego jako kandydata na syndyka, w odpowiedzi na prośbę miasta. Poleca jego kwalifikacje i oczekuje odpowiedniego traktowania oraz wynagrodzenia.

Król Zygmunt I zwalnia władze i mieszczan Lwowa na sześć kolejnych lat od wszelkich podatków miejskich, kontrybucji oraz czopowego w celu wsparcia budowy i dokończenia miejskich fortyfikacji. Władca nakazuje wszystkim urzędnikom i poborcom bezwzględne respektowanie nadanej wolności podatkowej.

Wojewoda i hospodar mołdawski Bogdan III potwierdza nadanie dóbr ziemskich obejmujących wsie oraz studnię nad rzeką Łargą wraz z wszelkimi dochodami. Nadanie to ma przysługiwać obdarowanym oraz ich potomkom na wieczne czasy pod groźbą klątwy.

Jezuita Jan Bielicki składa wojewodzie wołyńskiemu Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu podziękowania za wsparcie kolegium oraz życzenia z okazji zbliżających się imienin i Bożego Narodzenia. W imieniu swoim i całego zgromadzenia poleca dobrodzieja opiece nowo narodzonego Chrystusa oraz świętego patrona.

Bieliński oskarża chorągiew królewicza Jakuba o przemoc i szkody w starostwie tucholskim. Protestuje przeciw jej poselstwu do króla i oskarżeniu, jakoby sprowadził królewskich ludzi do Tucholi; prosi o sprawiedliwość i obronę honoru.

Kazimierz Ludwik Bieliński skarży się hetmanowi Stanisławowi Janowi Jabłonowskiemu na nieżyczliwość i wrogie intrygi generała, który z zawiści torpeduje jego starania o urzędy i łaskę pańską. Podkomorzy koronny odwołuje się do prawego sumienia hetmana, prosząc go o sprawiedliwą ocenę swoich zasług i protekcję.

Król Zygmunt I Stary potwierdza nadanie dóbr Żydatycze i Maleczkowice na rzecz kapituły katedralnej we Lwowie, dokonane przez zmarłego Jana z Maleczkowic. Ze względu na prawa spadkobierców darczyńcy król ogranicza zatwierdzaną darowiznę do jednej trzeciej części majątku, nakładając na kapitułę obowiązek powinności wojskowych i ciężarów publicznych.

Król Zygmunt I Stary na prośbę arcybiskupa Bernarda Wilczka potwierdza przywilej króla Władysława Jagiełły z 1430 roku. Dokument zwalnia dobra arcybiskupstwa lwowskiego od wszelkich ciężarów, danin i posług państwowych oraz zrównuje jego immunitety z prawami arcybiskupstwa gnieźnieńskiego.

Król Zygmunt I Stary nadaje Stanisławowi z Chodcza, marszałkowi Królestwa Polskiego, działy we wsiach Żydatycze i Maleczkowice, skonfiskowane kanonikom lwowskim za niewypełnienie obowiązku wyprawy wojennej przeciw hospodarowi wołoskiemu. Nadanie stanowi nagrodę za zasługi wojskowe marszałka wyświadczone w tejże wyprawie.

Walerian prosi rodzonego brata Walentego o list, wiadomości o matce i żonie oraz nowiny wojskowe i sejmowe. Wspomina pogłoskę o wyjeździe znajomego księdza do Rzymu; nie ma potwierdzenia jego pobytu.

Król Zygmunt I Stary zezwala kapitule metropolitalnej we Lwowie na wykupienie trzeciej części młyna przed Bramą Halicką z rąk Małgorzaty, wdowy po młynarzu Marcinie Tłustym, i jej dzieci. Dochody z młyna mają służyć zaspokajaniu potrzeb kapituły i wikariuszy z zachowaniem praw królewskich.

Król Zygmunt I zezwala kapitule katedralnej we Lwowie na zakup na prawie wyderkafu rocznego czynszu o wartości do czterystu grzywien z dóbr ziemskich lub miejskich na wsparcie duchowieństwa. Nabyty w ten sposób majątek zostaje wieczyście zwolniony z obowiązku wszelkich wypraw wojennych.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór między radą miejską Lwowa a starostą Stanisławem z Chodcza, zakazując prowadzenia karczem na przedmieściach i ograniczając dozwoloną liczbę rzemieślników na Przedmieściu Krakowskim do dwóch krawców, dwóch szewców, dwóch kowali oraz garbarzy.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór między dzierżawcami cła śniatyńskiego a rajcami lwowskimi, zatwierdzając dokumenty Jana z Czyżowa i Michała Mużyły Buczackiego z 1444 roku, które zniosły bezprawne cło w Kołomyi oraz określiły sprawiedliwe stawki opłat celnych w Śniatynie.

Józef Błazowski rekomenduje ks. Marcina Welimskiego do wakującej mansjonarii u Panny Maryi po rezygnacji ks. Petranskiego, wikarego lwowskiego. Nadanie pozostaje w gestii magistratu.

Król Zygmunt I zezwala magistrowi Michałowi, notariuszowi lwowskiemu, na wykupienie trzeciej części Młyna Piekarskiego na przedmieściu lwowskim za sumę pięćdziesięciu grzywien. Zapisuje mu tę kwotę oraz prawo pobierania trzeciej części dochodów z młyna z obowiązkiem ponoszenia jednej trzeciej kosztów jego napraw.

Po uniwersale podskarbiego Błazowski prosi magistrat o odroczenie taksy cen do 20 października, kiedy sam przyjedzie. Liczy na udział podwojewodziego. Taksa dotyczy cen towarów i żywności.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór pomiędzy dziedzicem Zboisk Piotrem Hodnowskim a władzami Lwowa, zezwalając na pobór grobelnego wyłącznie od kupców pod warunkiem należytego utrzymania grobli i drogi. Jednocześnie zwalnia z opłaty wozy puste oraz chłopów przewożących płody rolne i surowce na własny użytek domowy.

Błazowski dziękuje prezydentowi Lwowa za życzenia. Zaleca wykonanie dekretu i uniwersałów, dopuszcza zwrócenie się do podskarbiego, a w razie oporu wspomina o przymusie wobec właścicieli. Zapowiada przyjazd do Lwowa.

Król Zygmunt I Stary potwierdza przywilej króla Kazimierza IV Jagiellończyka z 1472 roku ustanawiający we Lwowie dwa jarmarki roczne na uroczystości Świętej Trójcy oraz św. Agnieszki. Dokument reguluje szczegółowe uprawnienia handlowe, prawo składu, opłaty celne, wypas bydła kupieckiego oraz jurysdykcję sądową nad kupcami.