Katalog źródeł

Król Aleksander Jagiellończyk pozostawia lwowskiego mieszczanina Marcina Tłustego i jego żonę Małgorzatę w posiadaniu i użytkowaniu młyna przed Bramą Halicką na okres pięciu lat. Monarcha nakazuje jednocześnie staroście lwowskiemu ochronę ich praw i unieważnia wszelkie wcześniejsze przeciwne zezwolenia.

Markiz de Béthune poświadcza rajcom lwowskim, że kapitan wojsk litewskich Jerzy Luvault de la Gavenne jest jedynym rodzonym bratem i spadkobiercą zmarłego kapitana wojsk koronnych Klaudiusza Luvault de la Chaume. Zwraca się z prośbą o bezzwłoczne przekazanie mu wszelkiego majątku pozostałego po zmarłym.

Król Aleksander Jagiellończyk eryguje w katedrze lwowskiej kanonikat i prebendę przeznaczoną dla stałego kaznodziei w celu krzewienia wiary i głoszenia słowa Bożego. Prawo patronatu oraz wyboru odpowiedniego kapłana na to stanowisko monarcha przekazuje wieczcancel arcybiskupowi Bernardowi i kapitule lwowskiej.

Król Aleksander Jagiellończyk potwierdza kapitułom metropolitalnym we Lwowie przywilej Władysława Jagiełły z 1432 roku. Nadaje on dziesięciu kanonikom nowej fundacji prawo do corocznego odbioru czterech wozów soli z żup drohobyckich.

Król Aleksander Jagiellończyk nadaje burmistrzowi, radzie i miastu Lwów prawo wieczystego poboru mostowego w wysokości jednego grosza polskiego od każdego obładowanego wozu wjeżdżającego do miasta. Uzyskane dochody mieszczanie zobowiązani są w całości przeznaczać na naprawę okolicznych dróg publicznych oraz miejskich fortyfikacji.

Rektor Biegaczewicz wysyła magistratowi Lwowa profesora Podhajeckiego jako kandydata na syndyka, w odpowiedzi na prośbę miasta. Poleca jego kwalifikacje i oczekuje odpowiedniego traktowania oraz wynagrodzenia.

Autor prosi o pilne wstawiennictwo u generała dla swego „wnuka”, ks. Rusnowskiego [?], w sprawie archidiakonatu warszawskiego. Skarży się na konkurencję kanonika Suszyckiego [?] i powołuje na pisemną obietnicę.

Król Zygmunt I zwalnia władze i mieszczan Lwowa na sześć kolejnych lat od wszelkich podatków miejskich, kontrybucji oraz czopowego w celu wsparcia budowy i dokończenia miejskich fortyfikacji. Władca nakazuje wszystkim urzędnikom i poborcom bezwzględne respektowanie nadanej wolności podatkowej.

Wojewoda i hospodar mołdawski Bogdan III potwierdza nadanie dóbr ziemskich obejmujących wsie oraz studnię nad rzeką Łargą wraz z wszelkimi dochodami. Nadanie to ma przysługiwać obdarowanym oraz ich potomkom na wieczne czasy pod groźbą klątwy.

Jezuita Jan Bielicki składa wojewodzie wołyńskiemu Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu podziękowania za wsparcie kolegium oraz życzenia z okazji zbliżających się imienin i Bożego Narodzenia. W imieniu swoim i całego zgromadzenia poleca dobrodzieja opiece nowo narodzonego Chrystusa oraz świętego patrona.

Arcybiskup lwowski Bernard Wilczek eryguje w katedrze metropolitalnej we Lwowie ołtarz św. Bartłomieja Apostoła, ufundowany przez Elżbietę, wdowę po kasztelanie lwowskim Jerzym Strumille z Dmoszyna. Fundacja zostaje uposażona dochodami z łaźni ormiańskiej na mocy transumowanych przywilejów króla Jana Olbrachta z lat 1494 i 1497.

Arcybiskup lwowski Bernard Wilczek potwierdza erekcję i uposażenie ołtarza w katedrze lwowskiej dokonane przez dziekana Jana Krowickiego. Uposażenie stanowi roczny czynsz w wysokości 22 florenów wykupiony od władz Lwowa na dobrach wsi Dworzyska, transumowany w treści dokumentu.

Bieliński poleca do magistratu Lwowa lekarza Matheima [grafia niepewna], zasłużonego w jego domu. Polecany zakłada sobie posesję w mieście; autor obiecuje wdzięczność za poparcie.

Ksiądz Bełkowski relacjonuje sekretarzowi królewskiemu Franchiemu rozmowę z arcybiskupem dotyczącą sporu z magistratem. Informuje, że hierarcha odłożył planowany wyjazd i zaprasza adresata na spotkanie przed obiadem w celu polubownego załatwienia sprawy.

Sędziowie polubowni z wojewodą podolskim Pawłem Kołą i marszałkiem Stanisławem z Chodcza na czele rozstrzygają spór dotyczący gwałtu i zranień między szlachcicem Hieronimem Dobrostańskim a rajcami i pospólstwem Lwowa.

Brzeski odpowiada na obawę zatrzymywania kupców lwowskich w związku ze sprawą Kamieńca. Zapewnia o bezpieczeństwie lwowian; wymaga zwyczajowego zgłoszenia się w mieście. Wspomina przyszły dekret królewski.

Jan z Dawidowa, podsędek lwowski i patron kościoła parafialnego w Dawidowie, prezentuje arcybiskupowi lwowskiemu Bernardowi Wilczkowi kleryka Jerzego ze Lwowa na wakujące po śmierci Gotarda probostwo. Prosi o nadanie mu inwestytury kanonicznej oraz powierzenie zarządu duchowego i doczesnego w tej parafii.

Arcybiskup lwowski Bernard Wilczek oddaje lwowskiemu cechowi kuśnierzy ołtarz Wszystkich Świętych w katedrze metropolitalnej we Lwowie. W zamian bractwo kuśnierskie przyjmuje na siebie obowiązek jego stałego utrzymania oraz zabezpieczenia posługi kapłana i odprawiania mszy rocznicowych.

Jan Brzozowski prosi pisarza Zimnickiego o prowadzenie w Warszawie sprawy księdza sufragana. Przesyła egzemplarz do podpisania i opieczętowania; alternatywnie sugeruje udział Zychermana [?].

Król Zygmunt I Stary na prośbę arcybiskupa Bernarda Wilczka potwierdza przywilej króla Władysława Jagiełły z 1430 roku. Dokument zwalnia dobra arcybiskupstwa lwowskiego od wszelkich ciężarów, danin i posług państwowych oraz zrównuje jego immunitety z prawami arcybiskupstwa gnieźnieńskiego.

Król Zygmunt I Stary nadaje Stanisławowi z Chodcza, marszałkowi Królestwa Polskiego, działy we wsiach Żydatycze i Maleczkowice, skonfiskowane kanonikom lwowskim za niewypełnienie obowiązku wyprawy wojennej przeciw hospodarowi wołoskiemu. Nadanie stanowi nagrodę za zasługi wojskowe marszałka wyświadczone w tejże wyprawie.

Walerian prosi rodzonego brata Walentego o list, wiadomości o matce i żonie oraz nowiny wojskowe i sejmowe. Wspomina pogłoskę o wyjeździe znajomego księdza do Rzymu; nie ma potwierdzenia jego pobytu.

Samuel Biderman potwierdza odbiór dyspozycji finansowych i informuje o przekazaniu Arthurowi Forbesowi partii gładkiego sukna wraz z fakturą. Zachęca również do uregulowania pozostałej części płatności na św. Michała oraz do dalszej współpracy handlowej, w tym zakupu jedwabiów.

Król Zygmunt I Stary zezwala kapitule metropolitalnej we Lwowie na wykupienie trzeciej części młyna przed Bramą Halicką z rąk Małgorzaty, wdowy po młynarzu Marcinie Tłustym, i jej dzieci. Dochody z młyna mają służyć zaspokajaniu potrzeb kapituły i wikariuszy z zachowaniem praw królewskich.

Król Zygmunt I zezwala kapitule katedralnej we Lwowie na zakup na prawie wyderkafu rocznego czynszu o wartości do czterystu grzywien z dóbr ziemskich lub miejskich na wsparcie duchowieństwa. Nabyty w ten sposób majątek zostaje wieczyście zwolniony z obowiązku wszelkich wypraw wojennych.

De Birckholtz wyjaśnia wojewodzie wołyńskiemu Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu brak możliwości wypłaty środków dla starosty włodzimierskiego z racji przeznaczenia posiadanych funduszy wyłącznie dla husarii i pancernych. Zapewnia jednak, że podejmie próbę zaradzenia problemowi, jeśli podpułkownik Brandt dostarczy dodatkowe pieniądze.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór między radą miejską Lwowa a starostą Stanisławem z Chodcza, zakazując prowadzenia karczem na przedmieściach i ograniczając dozwoloną liczbę rzemieślników na Przedmieściu Krakowskim do dwóch krawców, dwóch szewców, dwóch kowali oraz garbarzy.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór między dzierżawcami cła śniatyńskiego a rajcami lwowskimi, zatwierdzając dokumenty Jana z Czyżowa i Michała Mużyły Buczackiego z 1444 roku, które zniosły bezprawne cło w Kołomyi oraz określiły sprawiedliwe stawki opłat celnych w Śniatynie.

Józef Błazowski rekomenduje ks. Marcina Welimskiego do wakującej mansjonarii u Panny Maryi po rezygnacji ks. Petranskiego, wikarego lwowskiego. Nadanie pozostaje w gestii magistratu.

Król Zygmunt I zezwala magistrowi Michałowi, notariuszowi lwowskiemu, na wykupienie trzeciej części Młyna Piekarskiego na przedmieściu lwowskim za sumę pięćdziesięciu grzywien. Zapisuje mu tę kwotę oraz prawo pobierania trzeciej części dochodów z młyna z obowiązkiem ponoszenia jednej trzeciej kosztów jego napraw.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór pomiędzy dziedzicem Zboisk Piotrem Hodnowskim a władzami Lwowa, zezwalając na pobór grobelnego wyłącznie od kupców pod warunkiem należytego utrzymania grobli i drogi. Jednocześnie zwalnia z opłaty wozy puste oraz chłopów przewożących płody rolne i surowce na własny użytek domowy.

Błazowski dziękuje prezydentowi Lwowa za życzenia. Zaleca wykonanie dekretu i uniwersałów, dopuszcza zwrócenie się do podskarbiego, a w razie oporu wspomina o przymusie wobec właścicieli. Zapowiada przyjazd do Lwowa.

Błazowski omawia sprawy Michała Dobroskiego [?] i Kowalińskiego. Proponuje użyć statutu toruńskiego przeciw osobom uznanym za włóczęgów, używa metafory ptaszka w klatce i wskazuje odstraszający cel zatrzymania. Deklaruje przyjazd po niedzieli Laetare.

Król Zygmunt I Stary potwierdza przywilej króla Kazimierza IV Jagiellończyka z 1472 roku ustanawiający we Lwowie dwa jarmarki roczne na uroczystości Świętej Trójcy oraz św. Agnieszki. Dokument reguluje szczegółowe uprawnienia handlowe, prawo składu, opłaty celne, wypas bydła kupieckiego oraz jurysdykcję sądową nad kupcami.

Sędzia i podsędek ziemscy sieradzcy zaświadczają, że król na sejmie walnym w Piotrkowie zatwierdził prawa Małgorzaty, wdowy po Marcinie Tłustym, oraz jej syna Erazma do młyna słodowego pod Lwowem przy bramie halickiej. Władca utrzymał ich w spokojnym posiadaniu młyna wbrew roszczeniom kapituły metropolitalnej lwowskiej.

Bobowski wstawia się za wdową Iliniczową, która nie ma pokwitowań podatków od kamienicy. Obawia się roszczeń miasta wobec kapitana i jego regresu do niej. Autor powołuje się na szczególny wzgląd należny wdowom i sierotom.

Michał Bobrowski odsyła Kazimierzowi Wolskiemu pachołka, prosząc o ponowne skierowanie go do chorągwi po powrocie, oraz pyta o stan sprawy z panem Boreyką. Informuje także o pilnej potrzebie przybycia deputatów z wyżywieniem dla ludzi pocztowych i prosi o odebranie czapki od Próchnickiego.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór kompetencyjny między radą miasta Lwowa a gminą ormiańską, znosząc urząd odrębnego wójta ormiańskiego i poddając Ormian pod jurysdykcję miejską w sprawach o nieruchomości oraz w czterech artykułach kryminalnych. W pozostałych sprawach ormiańskich sądzić ma wójt miejski wraz z sześcioma starszymi ormiańskimi według ich prawa ojczystego, z prawem apelacji bezpośrednio do majestatu królewskiego.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza przywilej króla Aleksandra Jagiellończyka zezwalający kapitule katedralnej we Lwowie na wykupienie wsi Czerkasy od dzierżawców. Potwierdzone dobra zostają na wieczność inkorporowane do uposażenia lwowskiej kapituły metropolitalnej.