Katalog źródeł

Nakaz przekazania Janowi Tarnowskiemu trzech falkonetów spośród dziesięciu królewskich dział przechowywanych we Lwowie. Działa odkształcone w pożarze mają być rozpoznane przez puszkarzy.

Polecenie wydania Janowi Tarnowskiemu trzech dział, aby zaopatrzyć królewski zamek w Stryju. Jedno z dział opisane wagą dwóch cetnarów.

Polecenie starannego zabezpieczenia rzeczy po zmarłym kupcu tureckim do dalszych instrukcji. Roszczący sobie prawa mają przedłożyć królowi list od władcy tureckiego.

Nakaz przekazania do rąk Stanisława Orlika 3000 florenów lub możliwej do zebrania sumy na bliski termin wypłaty żołdu najemnikom służącym na Podolu. Król przyrzeka zwrot przed Wielkanocą lub wcześniej.

Po wiadomości o najazdzie tatarskim na ziemie Rusi i Podola król wysyła Jana Tarnowskiego i nakazuje magistratowi przekazać mu mniejsze działa, broń i proch. Sam zapowiada, że wkrótce podąży za nim.

Nakaz wydania Janowi Tarnowskiemu trzech dział królewskich dla zamków w Lubaczowie i Stryju. Dawniej powierzono je miastu przez Zygmunta I przy wyprawie przeciw wojewodzie mołdawskiemu nazwanemu Bogdanem.

Nakaz wydania Janowi Mieleckiemu czterech królewskich dział przechowywanych we Lwowie dla wzmocnienia zamku w Chmielniku przed atakiem wrogów. Magistrat otrzymuje zwolnienie z odpowiedzialności za te działa.

Król przypomina dwa wcześniejsze nakazy ochrony wolności i zwolnień przyznanych Żydom z Turcji za wstawiennictwem władcy tureckiego. Ponownie żąda ich wykonania, grozi surową reakcją i wymaga usunięcia przyczyn skarg lub pisemnego wyjaśnienia przez doręczyciela.

Król przyznaje, że plac wcześniej nadany Ickowi nie należy do niego, lecz do miasta. Zwraca się do władz Lwowa o wydzielenie królewskiemu słudze połowy placu od frontu ulicy Żydowskiej w dziedziczne i wieczne używanie. Nakazuje wymierzyć go w obecności wysłanego komornika Jakuba Szczawińskiego[?]i zapowiada wynagrodzenie miasta królewską łaską.

Nakaz niezwłocznego wykonania rozstrzygnięcia na rzecz mieszczan lwowskich w sprawie wykupu trzeciej miary młyna zimnowódzkiego oraz związanych z nią nieruchomości. Król zakazuje dalszego odwlekania egzekucji przez apelacje; dochód ma służyć umacnianiu obrony miasta.

Zygmunt III poleca władzom Lwowa przekazać Jakubowi Pretficowi, staroście trembowelskiemu, zgromadzone na ratuszu pieniądze kwarciane na żołd Kozaków Niżowych. Żąda pomocy w szybkiej odprawie i dostarczenia koni do przewozu pieniędzy do Trembowli.

Król Zygmunt III Waza dziękuje władzom Lwowa za przekazanie pieniędzy kwarcianych staroście trembowelskiemu Jakubowi Pretwiczowi na żołd dla Kozaków niżowych. Informuje również o poleceniu sporządzenia w kancelarii królewskiej dokumentu asekuracyjnego, gwarantującego bezpieczeństwo prawne miasta.

Król Zygmunt III Waza kieruje do burmistrza i rajców Lwowa list uwierzytelniający dla starosty trembowelskiego Jakuba Pretficza, wysłanego w pilnych sprawach królewskich i państwowych. Władca nakazuje rajcom obdarzyć wysłannika pełnym zaufaniem i przychylić się do przedstawionych przez niego żądań.

Król Zygmunt III Waza wstawia się u władz Lwowa za miejscowymi Żydami, proszącymi o prolongatę wygasającego układu handlowego zawartego z miastem. Monarcha zaleca przedłużenie porozumienia, wskazując, że nie przyniesie ono uszczerbku miejskim prawom ani dochodom.

Król Zygmunt III Waza nakazuje burmistrzowi i radzie Lwowa wyznaczenie rozjemców spośród rajców w celu doprowadzenia do polubownej zgody w sporze o kontrakty i wzajemne rozliczenia między ormiańskimi mieszczanami: Janem i Awedikiem Bernatowiczami a Zachariaszem Iwaszkowiczem. Ugoda ma zapobiec ruinie majątkowej stron, lecz nie może naruszać mocy dotychczasowych dekretów królewskich.

Ponowiona interwencja przeciw ludziom przywłaszczającym sobie status żołnierzy i napadającym na dobra szlacheckie i królewskie. Król nakazuje adresatowi współdziałać z Jerzym Mniszchem; wcześniejsze żądanie naprawienia krzywd i rozejścia się grupy nie zostało wykonane.

Nakaz współdziałania z wojewodą sandomierskim i starostą lwowskim przeciw zbrojnej grupie najeżdżającej dobra szlacheckie i królewskie. Drugi z dwóch zachowanych, podobnych egzemplarzy pisma.

Nakaz współdziałania z wojewodą sandomierskim i starostą lwowskim przeciw zbrojnej grupie najeżdżającej dobra szlacheckie i królewskie. Pierwszy z dwóch zachowanych, podobnych egzemplarzy pisma.

Król Zygmunt III Waza informuje władze Lwowa o wyznaczeniu daty ślubu z arcyksiężniczką Konstancją Austriaczką na 30 października 1605 roku. Monarcha wzywa prokonsula i rajców do przysłania delegacji miejskiej na uroczystości weselne w Krakowie.

Zygmunt III zarzuca władzom miejskim utrudnianie ugody jezuitów z Żydami. Posiadacze gruntów, które Żydzi chcą wykupić dla jezuitów, według króla są gotowi odstąpić je za odpowiednią zapłatą, lecz sprzeciw miasta blokuje porozumienie. Król ponownie żąda doprowadzenia ugody do skutku.

Król Zygmunt III Waza wzywa burmistrza i rajców Lwowa do bezzwłocznego sfinalizowania zamiany placów między jezuitami a lwowskimi Żydami. Przedstawienie szczegółowych propozycji ułatwiających załatwienie tej sprawy monarcha powierzył sędziemu ziemskiemu lwowskiemu Piotrowi Ożdze.

Zygmunt III przypomina, że władze Lwowa same popierały założenie kolegium jezuitów. Zarzuca im następnie utrudnianie sprawy i podburzanie pospólstwa. Wysyła delegatów mających zakończyć przeszkody i rozpocząć fundację; wzywa do współpracy pod groźbą królewskiej niełaski.

Król wzywa władze Lwowa do wykonania rozstrzygnięcia arbitrów dotyczącego fundacji kolegium jezuitów. Przypomina zgodę przedstawicieli miasta oraz własne zatwierdzenie ugody, żąda zaprzestania zwłoki i przedstawia fundację jako ozdobę miasta.

Król przypomina wcześniejszy mandat nakazujący wykonanie dekretu w sprawie miasta z jezuitami i sprawiedliwą wycenę domów, których potrzebują oni do budowy dla kultu i nauki młodzieży. Oburzony zwłoką, żąda natychmiastowego wykonania dekretu i ostrzega przed dalszym postępowaniem przeciw władzom Lwowa.

Król Zygmunt III Waza nakazuje władzom i pospólstwu Lwowa pilne ufortyfikowanie miasta oraz zgromadzenie zapasów amunicji i żywności przed nadchodzącym niebezpieczeństwem. Poleca przy tym koordynować wszelkie działania obronne z hetmanem oraz starostą w perspektywie rychłego przybycia monarchy.

Król przypomina przywilej pozwalający jego słudze Dominikowi Montelupiemu handlować we wszystkich miastach Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego przez cały rok. Władze Lwowa ograniczają go na podstawie własnych praw i przywilejów. Król zaleca ugodę bez czekania na rozstrzygnięcie sądu królewskiego i ponownie żąda, aby nie zabraniano Montelupiemu sprzedaży zarówno podczas jarmarków, jak i poza nimi.

Król Zygmunt III Waza wzywa władze i mieszkańców Lwowa do przygotowania się do obrony przed nadciągającym zagrożeniem ze strony wojsk pogańskich. Informuje jednocześnie o powierzeniu naczelnego dowództwa i zwierzchnictwa nad obroną staroście lwowskiemu, nakazując magistratowi ścisłą z nim współpracę.

Król Zygmunt III Waza informuje magistrat Lwowa o nieudanym zamachu na swoje życie dokonanym przez Michała Piekarskiego, zapewniając, że odniesione obrażenia nie zagrażają jego zdrowiu. Nakazuje ogłosić tę wiadomość mieszkańcom miasta, aby zapobiec rozprzestrzenianiu się fałszywych pogłosek i ewentualnym rozruchom.

Król Zygmunt III Waza zapowiada swój przyjazd do Lwowa podczas wyprawy wojennej i nakazuje władzom miejskim wyznaczenie asysty dla królewskiego kwatermistrza. Zakazuje jednocześnie mieszczanom przyjmowania na kwatery i magazynowania zapasów dygnitarzy bez wiedzy wysłannika monarchy.

Po skardze członków wspólnoty i wyjaśnieniach magistratu król nakazuje usuwać spory, przestrzegać przywilejów, dekretów i rozstrzygnięć polubownych. Dochody przyznane miastu świeżym przywilejem mają służyć dobru publicznemu, a nie prywatnym korzyściom.

Król Zygmunt III Waza odpowiada na suplikę mieszczan lwowskich, uznając ich skargi za dostatecznie wyjaśnione przez urząd miejski. Wzywa władze miasta oraz pospólstwo do zachowania spokoju i zgodnego przestrzegania obowiązujących przywilejów, dekretów i dawnych zwyczajów.

Król gani Lwów za niewysłanie przedstawicieli do sejmowej komisji ustalającej ceny. Argumenty przesłane na piśmie należało przedstawić przez delegatów. Osobno zapewnia o nadzorze komisarzy nad zachowaniem żołnierzy i nakazuje władzom dbać o bezpieczeństwo miasta.

Król przeznacza majątek zmarłego bezpotomnie ślusarza na dokończenie wieży ratuszowej. Wymaga wykorzystania środków dla dobra publicznego i rozliczenia przed komisarzami.

Król Zygmunt III Waza wzywa kasztelana bełskiego Stanisława Żórawińskiego do uregulowania sporu granicznego między jego dobrami a miastem Lwowem. Nakazuje mu, zgodnie z dekretem trybunalskim, przyczynić się do bezszkodowego i sprawiedliwego rozgraniczenia spornych gruntów.

Król otrzymuje częste skargi mieszczan Lwowa na starostę Stanisława Bonifacego Mniszka. Zanim przystąpi do wykonania dekretów sejmowych i zadwornych, prosi biskupa Achacego Grochowskiego o upomnienie starosty i doprowadzenie do zgody z miastem, z zachowaniem oraz pomnożeniem miejskich wolności według świeżo nadanego przywileju.

Król nakazuje magistratowi Lwowa pilnie przestrzegać uniwersałów monetarnych. Wymienia Żydów, Szkotów i innych trudniących się pieniądzem, którym nie wolno wbrew prawom obracać czerwonymi złotymi i talarami ani skupować ich na wywóz. Zakazuje przywożenia oraz zbywania wskazanej obcej monety. Urząd ma bezzwłocznie karać sprawców; za zaniedbanie lub tolerowanie naruszeń grozi odpowiedzialnością samym władzom miasta.

Król Zygmunt III Waza instruuje swojego posła Adama Kisiela przed sejmikiem powiatowym w Żytomierzu. Wzywa go do nakłonienia tamtejszej szlachty do zgody z innymi województwami oraz do podjęcia działań na rzecz ratowania Ojczyzny w obliczu pilnej potrzeby państwowej.

Król oczekuje polubownego rozwiązania sporów między doktorem Marcinem Campianem, członkiem władz Lwowa, a urzędami i osobami prywatnymi. Strony mają wspólnie wyznaczyć uczciwych mieszczan, którzy doprowadzą do ugody bez naruszenia praw miasta. Król informuje też o osobnym liście do arcybiskupa lwowskiego.

Spytko z Tarnowa i Jarosławia, działając na prośbę rajców lwowskich realizujących testament zmarłego mieszczanina Leonarda, przejmuje patronat nad ufundowanym ołtarzem w katedrze lwowskiej i zabezpiecza na jego utrzymanie roczny czynsz w wysokości dziesięciu grzywien z cła jarosławskiego. W zamian nakłada na ołtarzystę ścisłe obowiązki liturgiczne, w tym odprawianie cotygodniowych mszy za duszę fundatora i jego bliskich.

Na prośbę Rusinów unickich i nieunickich król wyznacza generalny synod we Lwowie na 28 października 1629. Władze miasta mają zapewnić uczestnikom bezpieczeństwo, zapobiegać zamieszkom, współpracować z królewskim posłem i pomagać metropolicie kijowskiemu. Powinny wcześnie wyznaczyć kwatery oraz miejsca pobytu duchownych i pozostałych uczestników.

Król rozpatruje skargę mieszczan Lwowa na komisarzy lustracyjnych, którzy pod pozorem nowej kwarty nakładają nieznane wcześniej ciężary i obowiązki wobec zamku. Wyjaśnia, że lustracji podlegają dobra starostów i dzierżawców, a nie miejska własność oraz jej dochody. Nakazuje usunąć bezprawne obciążenia albo wyjaśnić powody ich nałożenia, przypominając wcześniejsze upomnienia.

Król reaguje na skargę mieszczan lwowskich na nowe świadczenia wpisane do lustracji. Nakazuje nie obciążać kupców i rzemieślników ponad prawo oraz usunąć takie wpisy mimo wydania już wyciągów staroście.

Król zezwala na użycie gotówki z depozytu wojewody kijowskiego do uzupełnienia brakujących pieniędzy na wojsko. Wydanie wymaga zabezpieczenia przez komisarzy i zgody podkomorzego koronnego jako tutora; klejnoty i pozostałe przedmioty mają zostać w depozycie.

Królewicz przyjmuje płatnerza Stanisława Sołtysowicza do swoich sług. Prosi o życzliwość władz miasta, swobodę dodatkowego utrzymania z szynku i obniżenie czynszu za miejską szlifiernię, której pracę przerywają spusty stawu, brak wody i naprawy wału.

Królewicz nakazuje wydać Stanisławowi Kazanowskiemu dwie powierzone miastu armaty, prosi o krótkoterminowe użyczenie 200 kul i potrzebnej ilości prochu oraz o pomoc w transporcie.

Biskup przemyski Jan wraz z kapitułą zwalnia i kwituje rajców oraz mieszczan lwowskich ze spłaty długu zaciągniętego u zmarłego biskupa Macieja, z uwagi na przekazanie tych funduszy bezpośrednio królowi Władysławowi Jagielle. Wystawcy zrzekają się wszelkich dalszych roszczeń finansowych i uznają dotychczasowe zobowiązania dłużne za bezsilne oraz skasowane.

Król August II nakazuje władzom Lwowa wpuszczenie do twierdzy oddziałów skierowanych do jej obrony pod dowództwem wojewody kaliskiego. Wzywa także magistrat do zgromadzenia zapasów żywności oraz przygotowania miasta do obrony przed nieprzyjacielem.

Król Władysław III zakazuje królewskim urzędnikom ingerowania w wyroki lwowskiego sądu ławniczego oraz ustanawia Lwów instancją wyższą prawa dla wszystkich miast i wsi ziemi ruskiej. Nadaje także miastu prawo ścigania, chwytania, sądzenia i karania przestępców na całym obszarze ziemi ruskiej.

Król Władysław III Warneńczyk zezwala rajcom i pospólstwu miasta Lwowa na przedkładanie praw, immunitetów i przywilejów miejskich wyłącznie przed swoim królewskim obliczem. Zwalnia tym samym miasto z obowiązku okazywania tych dokumentów wojewodom, kasztelanom, starostom bądź innym urzędnikom Królestwa Polskiego aż do czasu swego osobistego przybycia do Lwowa.

Burmistrz i rajcy Kałusza poświadczają odbiór uniwersału królewskiego dotyczącego donatywy stu tysięcy złotych na potrzeby monarchy i państwa. Potwierdzają zarazem otrzymanie dołączonego pisma od władz miejskich Lwowa.