Katalog źródeł

Semen Białecki zawiadamia rajcę lwowskiego Macieja Haydera o niespodziewanym zgonie Lorenza Feiera w Warszawie na skutek nieudanego upustu krwi, przez co zmarły nie zdążył sporządzić testamentu. Omawia także bieżące sprawy finansowe, kwestię przekazania funduszy pannie Curticy oraz losy pozostawionego majątku.

Semen Białecki dziękuje rajcy Maciejowi Hayderowi za przysłane towary, rozlicza zobowiązania finansowe i zapowiada nadesłanie piwa wareckiego oraz innych podarków. Informuje również o chorobie króla Władysława IV i oczekiwaniu na wieści z Gdańska o królowej.

Król Zygmunt I ratyfikuje i zatwierdza sprzedaż rocznego czynszu z prawem wykupu, dokonaną bez wcześniejszej zgody królewskiej przez podstarościego lwowskiego Zygmunta Bartoszewskiego na trzeciej części młyna lwowskiego na rzecz wikariuszy katedry lwowskiej za sto grzywien. Czynsz ten zostaje objęty jurysdykcją sądu kościelnego, z zachowaniem nienaruszonych praw monarchy do młyna.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór pomiędzy władzami i pospólstwem miasta Lwowa a dziedzicem wsi Zboiska Piotrem Odnowskim, zakazując pobierania od kmieci myta grobelnego z produktów wiezionych na targ lwowski. Właściciel Zboisk zachowuje natomiast prawo pobierania cła grobelnego od furmanów i innych podróżnych zgodnie z przysługującymi mu przywilejami.

Król Zygmunt I Stary reguluje wzajemne relacje jurysdykcyjne między sądem prawa miejskiego we Lwowie a sądownictwem gminy ormiańskiej, w tym dopuszczalność świadków różnych wyznań, właściwość spraw o nieruchomości i przestępstwa kryminalne oraz tryb aresztowań. W pozostałym zakresie monarcha zatwierdza dotychczasowe przywileje obu stron.

Christian Weiß prosi Arthura Forbesa o wydanie przechowywanej paczki Jacobowi Marlinowi dopiero po pobraniu od niego należności 43 talarów rzeskich. Autor instruuje adresata, aby odebrane pieniądze przekazał wskazanemu pośrednikowi.

Król Zygmunt I Stary przyznaje urzędującym rajcom miasta Lwowa połowę wpływów z czopowego jako rekompensatę za zaniedbywanie prywatnych spraw na rzecz służby publicznej. Pozostała połowa dochodu z tego podatku ma być wedle wcześniejszych zarządzeń przeznaczana na naprawę miasta.

Rajcy miasta Lwowa zatwierdzają przedłożone im artykuły porządkowe i statutowe lwowskiego cechu garncarzy. Dokument reguluje kwestie powinności rzemieślniczych, wyrobu i sprzedaży towarów.

Hospodar mołdawski Stefan V gwarantuje władzom oraz kupcom miasta Lwowa bezpieczny wjazd i swobodny handel na terenie Mołdawii pod warunkiem uiszczenia należnego cła. Potwierdza zarazem ważność wcześniejszych przywilejów handlowych i zobowiązuje się do nienaruszania złożonych obietnic.

Karmelita Walenty prosi prezydenta Lwowa o urzędowe wydanie rzeczy i papierów Górskiego przechowywanych u Herbuta. Szabla pozostaje sporna z powodu roszczenia o jeden złoty; zakonnik obiecuje pokwitowanie odbioru.

Król Zygmunt I Stary ogranicza wykonywanie rzemiosła szewskiego na przedmieściach Lwowa wyłącznie do dwóch szewców zamkowych oraz zabrania kupcom skupowania skór od przybyszów poza obrębem miasta. Ponadto nakazuje staroście Stanisławowi z Chodcza i władzom miejskim bezwzględne przestrzeganie praw cechowych szewców.

Rektor dziękuje magistratowi za życzenia. Kandydat Belli powinien jeszcze doskonalić wykształcenie; rektor wolałby wysłać inną osobę, ale zgodzi się, jeżeli miasto podtrzyma wybór. Chwali utrzymywanie szkoły akademickiej.

Król Zygmunt I przenosi należące do Lwowa wsie Zubrza i Sichów z prawa ziemskiego na prawo magdeburskie, podporządkowując je władzy burmistrza i rady miejskiej. Zwalnia mieszkańców i rajców z jurysdykcji urzędników ziemskich i grodzkich oraz z wszelkich powinności i wypraw wojennych, zobowiązując ich wyłącznie do opłacania miejskiego szosu wraz ze Lwowem.

Król Zygmunt I zezwala władzom Lwowa na pobieranie opłaty w wysokości pół grosza od każdego wozu uchodźców chroniących się w mieście przed najazdami wroga. Uzyskane środki mają pokryć koszty oczyszczania miasta z błota i nieczystości oraz naprawy murów, wałów i fos miejskich.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza organizację i zwyczaje cechów lwowskich oraz wyjmuje lwowskich mistrzów, czeladników i uczniów spod zwierzchnictwa cechmistrzów krakowskich. Zezwala lwowskim rzemieślnikom na swobodne kształcenie uczniów i nadawanie godności mistrzowskich, gwarantując im pełnię praw w całym Królestwie, a jurysdykcję nad nimi powierza starszym cechowym z prawem apelacji do rady miejskiej Lwowa.

Konstanty Wapowski prosi wojewodę ruskiego Jana Jabłonowskiego o wstawiennictwo u kasztelana krakowskiego w sprawie objęcia chorągwi wakującej po kasztelanie chełmskim. Przypomina o wcześniejszych obietnicach oraz deklaruje dożywotnią wdzięczność i gotowość do wiernej służby.

Konstanty Wapowski prosi wojewodę ruskiego Jana Jabłonowskiego o ponowienie nakazu wydania zbiegłego poddanego ze wsi Lacka Wola na rzecz wojskiego żydaczewskiego. Poprzednie polecenie w tej sprawie zostało wstrzymane przez chorążego krakowskiego w wyniku mylnych skarg tamtejszych włościan.

Konstanty Wapowski rekomenduje wojewodzie ruskiemu swego syna, starostę brzeźnickiego, starającego się o zatwierdzenie na porucznikostwo w chorągwi ojca. Prosi również o poparcie nominacji oficerskiej dla pana Wujakowskiego oraz deklaruje zwerbowanie doborowych ludzi do swojej jednostki.

Konstanty Wapowski informuje wojewodę ruskiego Jana Jabłonowskiego o zamiarze wybędania nastrojów szlachty przed zwołaniem sejmiku oraz o intrygach politycznych i niezatwierdzeniu przez króla punktów komisarzy. Zapewnia adresata o swojej niezmiennej lojalności i przekonuje o konieczności doprowadzenia sejmiku do skutku przed zbliżającym się sejmem walnym.

Konstanty Wapowski popiera stanowisko wojewody dotyczące potrzeby uchwalenia jednoznacznej deklaracji województwa na sejmiku w obliczu dążeń kardynała i Sapiehów do zawarcia porozumienia. Zapowiada, że szczegóły swoich opinii przedstawi ustnie adresatowi jego syn, podczaszy.

Konstanty Wapowski negocjuje z wojewodą ruskim Janem Jabłonowskim warunki kupna majątku Laski, kwestionując podniesienie wcześniej ustalonej sumy. Deklaruje zapłatę trzydziestu pięciu tysięcy złotych oraz oferuje dożywotnią wierność i usługi w zamian za ustępstwo ze strony magnata.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór między władzami Lwowa a szlachtą posiadającą w mieście domy, nakazując, by ich dzierżawcy lub mieszkańcy ponosili wszelkie opłaty i ciężary miejskie oraz podlegali jurysdykcji magdeburskiej. W przypadku niewypłacalności nieosiadłych lokatorów za zobowiązania oraz wyrządzone szkody odpowiadać ma sama nieruchomość szlachecka.

Król Zygmunt I zezwala rajcom lwowskim, opiekunom szpitala św. Ducha, na sprzedaż narażonej na zatargi wsi Malechów i przejście jej pod prawo ziemskie. Pieniądze ze sprzedaży mają zostać przeznaczone na zakup innych nieruchomości lub czynszów dla ubogich, objętych immunitetem kościelnym.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza i nadaje miastu Lwowowi jego dotychczasowy herb przedstawiający bramę o trzech wieżach ze stojącym lwem. Ponadto monarcha przyznaje władzom miejskim zaszczytny przywilej pieczętowania wszelkich dokumentów i pism czerwonym woskiem.

George Wastÿ dziękuje Arthurowi Forbesowi za pomoc w sprawach miasta Jarosławia i powierza mu misję odebrania we Lwowie pieniędzy z dwóch weksli od Aleksandra Bayly'ego. Informuje również o handlowym zastoju oraz o śmierci i pogrzebie Andrzeja Pettendricha.

George Wast potwierdza odebranie korespondencji i dziękuje Arthurowi Forbesowi za zaangażowanie w sprawy miejskie. Życzy mu powrotu do zdrowia dzięki zażywanym lekom i wyraża nadzieję na rychłe spotkanie.

Król Zygmunt I Stary nadaje dożywotnio rajcy lwowskiemu Michałowi oraz jego dzieciom, Michałowi i Annie, wszelkie dochody z pytla zainstalowanego w lwowskim młynie Piekarskim. Wcześniej monarcha zapewnił im dożywotnie czerpanie zysków z trzeciej miarki tegoż młyna.

Peter West informuje z Warszawy Arthura Forbesa o przebiegu spraw prawnych przed sądem marszałkowskim i grodzkim oraz o wyjeździe stron do Krakowa. Relacjonuje również kwestie podatkowe, sporne rozliczenia z Lądkiem oraz zabiegi o zawarcie ugody przed jarmarkiem.

Król Zygmunt I ustala zasady corocznego zdawania przez urzędujących rajców lwowskich rachunku z dochodów miejskich przed dawnymi rajcami, czterema ławnikami i sześcioma przedstawicielami pospólstwa. Nakazuje jednocześnie wszystkim uczestnikom rewizji zachowanie uzyskanych informacji w ścisłej tajemnicy pod przysięgą wierności królowi.

Wachlikowic dziękuje za działania syndyka: rzeczy po wielomiesięcznym oczekiwaniu przywieziono pokrzywdzonej. Przekazuje polemikę z usprawiedliwieniem Wilczka i zapowiada rozliczenie kosztów.

Wachlikowic prosi syndyka o zwrot rzeczy siostrzenicy, żony kowala Aleksandra Złotkiewicza. Zarzuca kucharce Jagniessce kradzież i opisuje jej uwięzienie u Wilczka; rzeczy miały pozostawać w depozycie urzędowym.

Król Zygmunt I Stary gwarantuje prełatom i kanonikom kapituły metropolitalnej we Lwowie nienaruszalne posiadanie trzeciej części młyna królewskiego na Przedmieściu Halickim przez okres 15 lat. Władca zobowiązuje się, że ani on, ani jego następcy, ani nikt inny nie dokona w tym czasie wykupu owego młyna.

Wacławowicz obiecuje zabiegać o mandat bez wzmianki o moratorium i odrzuca twierdzenie o niemożności wydania przeciwnego pisma z kancelarii. Opisuje zabiegi kanclerza i utrudniony dostęp do dostojnika.

Król Zygmunt I Stary rozstrzyga spór między mieszczanami lwowskimi a starostą lwowskim Stanisławem z Chodcza dotyczący poboru opłat celnych i targowych od ryb solonych. Ustanawia procedurę składania przysięgi przez kupców oraz potwierdza prawo mieszczan lwowskich do bezcłowego zakupu ryb w Busku.

Król Zygmunt I kasuje swój wcześniejszy przywilej handlowy wydany Żydom z przedmieść Lwowa i potwierdza wyłączne prawo mieszczan lwowskich do handlu w mieście, zabraniając go mieszkańcom przedmieść. Dla umożliwienia likwidacji towarów i spłaty długów monarcha wyznacza Żydom przedmiejskim dwuletni okres przejściowy z ograniczonym prawem handlu.

Autor poleca burmistrzowi sprawę Kazimierza Paprockiego, starszego cechu siodlarzy i rymarzy lubelskich, oskarżonego o zniewagę siodlarzy lwowskich. Prosi o sprawiedliwe rozpoznanie oraz naprawienie krzywdy.

Król Zygmunt I Stary zabrania kupcom podróżującym między Turcją i Wołoszczyzną a Litwą i Moskwą omijania lwowskiego prawa składu oraz ceł poprzez przejazd przez Kamieniec i drogi poboczne. Nakazuje starostom oraz władzom miejskim Rusi i Podola bezwzględne aresztowanie naruszających zakaz kupców i udzielanie pomocy wysłannikom miasta Lwowa.

Prymas obiecuje interwencję u jezuitów, nuncjusza i biskupów w sprawie uczniów zakłócających pokój. Wyjaśnia ograniczenia własnej jurysdykcji i prosi Lwów o wysłanie przedstawiciela na konwokację.

Burmistrz zaprasza rajców na drugą po południu do ratusza, aby zgodnie ze zwyczajem pojednać się przed spowiedzią wielkanocną. Przeprasza za ewentualne urazy i przekazuje list podczaszego koronnego.

Zaproszenie na naradę obejmuje Boże Ciało, komisję i sejm warszawski, miejskie finanse, kontrakt na Skniłówek, postrzelenie czeladzi przez podoficera, zalegające sądy oraz sprawy jezuitów i kamienicy.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza uchwałę władz miejskich Lwowa podjętą po niedawnym pożarze, zakazującą wznoszenia w mieście domów z podcieniami i nakazuje wszystkim właścicielom posesji stosowanie się do nowych zasad budowlanych.

Król Zygmunt I Stary ustanawia w odbudowującym się po pożarze Lwowie wolny sobotni targ mięsny, zwany sochaczkami, na okres dwudziestu lat. Na ten czas zezwala wszystkim mieszkańcom i przybyszom na swobodną sprzedaż i rozbiór mięsa, zawieszając monopol miejscowego cechu rzeźników, który również objęto zwolnieniem podatkowym.

Król Zygmunt I Stary zwalnia wszystkich chrześcijańskich mieszkańców Lwowa na dwadzieścia lat od czynszów, szosu i innych opłat z powodu zniszczeń wywołanych pożarem miasta. Ponadto zwalnia mieszczan z czopowego na okres siedmiu lat, nakazując przeznaczenie tych wpływów przez kolejne sześć lat na odbudowę miejskich murów i obwarowań.

B. Werner informuje Artura Forbesa o przybyciu wozów do Jarosławia po trudnej, zimowej drodze oraz o planach odesłania ich z towarem do Gdańska. Wyjaśnia ponadto powody niepowodzenia transportu sukna z Zamościa do Wrocławia i zapowiada zorganizowanie przewozu towarów wozami ze Lwowa.

Podskarbi wielki koronny Teodor Wessel dziękuje władzom miasta Lwowa za nadesłane powinszowania z okazji Nowego Roku. W odpowiedzi przesyła wzajemne życzenia pomyślności dla całego miasta oraz członków magistratu.

Podskarbi wielki koronny Teodor Wessel dziękuje władzom Lwowa za nadesłane powinszowania z okazji Nowego Roku. W odpowiedzi przekazuje życzenia pomyślności dla całego miasta oraz zapewnia o swojej niezmiennej życzliwości.

Podskarbi wielki koronny Teodor Wessel informuje magistrat lwowski o zasadach przyjmowania dobrych tymfów wrocławskich w wartości dwóch szóstaków. Wyjaśnia przy tym, że zakazał wydawania zbędnych tabliczek służących do ich odróżniania, polegając na roztropności i sumieniu handlujących.

Wessel chwali czujność Lwowa wobec złej monety, krytykuje starostów pogranicznych i nakazuje nadzór nad obiegiem. Znaleziony stempel do małych główek ma pomóc wykryć wytwórcę.

Podskarbi wielki koronny Teodor Wessel zezwala władzom Lwowa na publiczne ogłoszenie urzędowego wykazu dobrych szóstaków opatrzonych jego pieczęcią, pozostawiając tę decyzję ich roztropności. Zastrzega przy tym, aby wzorcowe monety przypieczętowane do kartek nie budziły żadnych wątpliwości co do swej autentyczności.

Podskarbi wielki koronny Teodor Wessel dziękuje władzom Lwowa za życzenia noworoczne i odwzajemnia pomyślności. W kwestii redukcji monetarnej odsyła do wcześniejszych uniwersałów oraz załącza dekret Trybunału Piotrkowskiego.