Katalog źródeł

Andrzej Chryzostom Załuski donosi wojewodzie wołyńskiemu o obradach senatorów i podejmowanych środkach zaradczych przeciwko poczynaniom wojskowych związkowych. Wyraża także ubolewanie nad losem ubogiej ludności swojej diecezji, pustoszonej przez konfederatów.

Biskup płocki Andrzej Chryzostom Załuski informuje wojewodę wołyńskiego o swoim wyjeździe z Warszawy na ustronie przed zbliżającą się elekcją oraz o odprawieniu delegacji wojska skonfederowanego ze stosowną odpowiedzią. Zapewnia także adresata o swej stałej pamięci i życzliwości pomimo utrudnień w prowadzeniu korespondencji.

Sufragan płocki Marcin Załuski zapewnia wojewodę wołyńskiego o swojej nieustannej wierności i zabieganiu o jego łaskę. Tłumaczy się z trudności związanych z przemieszczeniem stad koni na Żółkiewszczyznę oraz wyjaśnia starania o kontrakt od królowej.

Sufragan płocki Marcin Załuski deklaruje wojewodzie wołyńskiemu gotowość wyświadczenia przysługi w sprawie omówionej przez pana Halickiego. Zastrzega przy tym, że warunkiem koniecznym jest wcześniejsze podpisanie kontraktu przez królową.

Jan Janusz Jabłonowski wyrzuca Marcinowi Załuskiemu przewlekanie sprawy dzierżawy i niestosowne spory o warunki umowy wbrew woli królowej. Domaga się niezwłocznego spisania oraz odesłania kontraktu według inwentarza, aby mógł przekazać go monarchini do podpisu.

Marcin Zamoyski ostro sprzeciwia się represjom władz Lwowa wobec kupców zamojskich, w tym bezprawnemu uwięzieniu ich faktorów oraz nakładaniu nielegalnych opłat. Apeluje o poszanowanie dekretu królewskiego i zapowiada obronę swoich poddanych przed sądami monarszymi.

Korespondent zdaje sprawę z pozycji wojsk koronnych pod Kamieńcem Podolskim, braku aktywności nieprzyjaciela oraz doniesień o sukcesach wojsk moskiewskich w walkach z Tatarami. Informuje także o przemieszczeniu się pary królewskiej w kierunku Buczacza na planowaną naradę wojenną z hetmanami.

Fabian Zywert informuje rezydenta o wyruszeniu króla z wojskami na wyprawę ku Kryłowowi oraz o organizacji podjazdów wojskowych w rejonie Lwowa. Przekazuje optymistyczne wieści o stanie spraw wojskowych, zbliżaniu się Kozaków hetmana Mazepy oraz dementuje krążące fałszywe plotki.

Fabian Zywert relacjonuje Franciszkowi Głogowskiemu tajne obrady sejmowe nad sprawą berlińską oraz zarzuty zdrady stawiane marszałkowi wielkiemu koronnemu i Sapiehom. Informuje także o aresztowaniu włoskiego sekretarza marszałka i braku decyzji w sprawach publicznych oraz wojskowych.

Arcybiskup lwowski Jan Sienieński zatwierdza transumowane przywileje biskupa chełmskiego Wojciecha Sobiejowskiego oraz króla Stefana Batorego dotyczące przyłączenia kościoła parafialnego w Łopatynie do parafii w Busku. Akt sankcjonuje nową fundację kolegium pięciu mansjonarzy wraz z prepozytem przy kościele buskim oraz określa ich obowiązki duszpasterskie i uposażenie.

Eleonora Kazanowska przesyła wojewodzie wołyńskiemu Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu przywileje z prośbą o przedstawienie ich do podpisu królowi. Nalega na pośpiech, tłumacząc go trudnościami czynionymi klasztorowi przez ludzi przekonanych o rzekomym bogactwie lwowskich benedyktynek.

Jean Kamocki informuje Jana Jabłonowskiego o bieżącej sytuacji wojennej w Europie, w tym o spodziewanej kapitulacji Sabaudii, działaniach we Flandrii i manewrach morskich. W dopisku prosi o pomoc w uregulowaniu długu zaciągniętego w Paryżu przez hrabiego Leszczyńskiego, za którego poręczył.

Wojewoda płocki Jan Krasiński odpowiada na gorzkie zarzuty adresata, odpierając oskarżenia o brak kontroli nad mazowiecką szlachtą po zerwaniu sejmu konwokacyjnego. Deklaruje wierność dobru wspólnemu oraz wolności szlacheckiej, dystansując się od konfliktów rywalizujących rodów magnackich.

Salomon Lewkowicz zwraca się do kupca Artura Forbesa z prośbą o pilne przekazanie przez posłańca funta złota na potrzeby dworu królewskiego. Autor listu gwarantuje terminową zapłatę należności.

Salomon Lewkowicz zwraca się do Artura Forbesa z pilną prośbą o wydanie posłańcowi funta złota na potrzeby dworu królewskiego. Jednocześnie autor gwarantuje adresatowi pewną i rychłą zapłatę za powierzony kruszec.

Autorka żali się bratu na rozłąkę przed zbliżającą się elekcją oraz nalega na odesłanie przysłanego mu zaufanego przyjaciela, który jest jej pilnie potrzebny. Zapewnia przy tym o swojej cierpliwości i niezmiennym siostrzanym przywiązaniu.

Anna Katarzyna Leszczyńska niepokoi się brakiem wieści od ojca i brata w obliczu zbliżającej się konwokacji oraz krążących plotek politycznych. Wspomina również o pretensjach ciotki w sprawie dłużnej i deklaruje chęć rychłego przyjazdu do Lwowa.

Jan Lamprecht potwierdza Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu przekazanie korespondencji królewicza Jakuba Sobieskiego oraz wysłanie listów kasztelana krakowskiego do Rzymu. Wyjaśnia także powody wcześniejszego opóźnienia w korespondencji, spowodowane odejściem poczty lwowskiej.

Jan Lamprecht powiadamia wojewodę Jana Stanisława Jabłonowskiego o wysłaniu jego listu do Oławy i obiecuje rychłe przekazanie odpowiedzi. Informuje również o odłożeniu narady u kardynała Michała Radziejowskiego oraz odesłaniu po szczegółowe nowiny do starosty czerkaskiego.

Stanisław Małachowski informuje Jana Stanisława Jabłonowskiego o przechowaniu listów u dzierżawcy oraz radzi omówić tę sprawę podczas wizyty u królowej. Wspomina także o zrelacjonowaniu monarchini stanowiska wojewody w kwestii powierzenia bramy zamku żółkiewskiego.

Stanisław Małachowski ubolewa nad rozłąką z adresatem oraz wspomina o skąpych wieściach z sejmiku halickiego, licząc na jego diariusz. Informuje także o oczekiwaniu na dokument ewikcji wieziony przez wojewodę bracławskiego.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski zatwierdza fundację sędziego ziemskiego halickiego Stanisława z Głowna Głowińskiego, erygując prałaturę kantora oraz kanonikat Głowińskiego przy katedrze metropolitalnej we Lwowie. Nowe beneficja zostają uposażone dobrami wsi Młyniszcze i Zabłotowce w ziemi żydaczowskiej wraz z określeniem obowiązków liturgicznych i prawa patronatu.

Marek Matczyński informuje władze Lwowa o rychłym przyjeździe Jana III Sobieskiego i planowanym pobycie monarchy w miejskim pałacu. Zaleca pilne uprzątnięcie nieczystości z Rynku, ulic i traktu od Żółkwi, aby brud nie wzbudził wstrętu u monarchy.

Marek Matczyński informuje magistrat lwowski o wniesieniu do króla sprawy majątku po zmarłym beztestamentowo Teodorze Bryszyanicu z powołaniem się na miejskie przywileje dotyczące funduszy na fortyfikacje. Zapewnia jednocześnie o przychylności monarchy i jego woli poszanowania obowiązującego prawa.

Wojewoda bełski Marek Matczyński wstawia się u władz Lwowa za sługą królewskim Tomaszem Gordonem, prosząc o mianowanie go na urząd ławnika. Zwraca się o uczynienie jednorazowego wyjątku i przyjęcie kandydata z pominięciem wymaganego zasiadania w kolegium czterdziestu mężów.

Arcybiskup lwowski Jan Tarnowski potwierdza i aprobuje fundację Jana Sobieskiego zabezpieczoną na dobrach Błudów, erygując konwent oraz szpital bonifratrów przy kościele św. Wawrzyńca we Lwowie. Dokument inkorporuje kościół do uposażenia zakonników oraz reguluje kwestie immunitetu kościelnego i nienaruszalności praw miejscowej parafii.

Atanazy Miączyński wstawia się u prokonsula i konsulów Lwowa za panem Ławryszowiczem, powołując się na jego zasługi oraz królewskie reskrypty. Prosi o nienaruszanie jego praw do mieszkania przynajmniej do czasu najbliższego sejmu.

Starosta łucki Atanazy Miączyński interweniuje u burmistrza i rajców lwowskich w sprawie przewlekłego procesu wdowy po Złotorowiczu, na co skarżył się królowi jej brat. Domaga się wyjaśnienia przyczyn zwłoki oraz rychłego i sprawiedliwego zakończenia sprawy bez konieczności angażowania monarchy.

Pułkownik Andrzej Modrzewski zapewnia władze Lwowa, że wojewoda krakowski nakazał swojej chorągwi wołoskiej opuścić przedmieścia, gdyż nie zamierza dochodzić sprawiedliwości kosztem ubogich mieszkańców. Wyjaśnia zarazem, że sprawa zatargu i zniewag ze strony starosty lwowskiego oraz pana Samockiego została skierowana do rozstrzygnięcia przed komisją królewską.

François Mollo przesyła królewiczowi Konstantemu Sobieskiemu wyrazy głębokiego żalu i współczucia z powodu śmierci króla Jana III. Zapewnia o swej niezmiennej wierności wobec rodu Sobieskich, przesyła relację opublikowaną w załączonej gazecie i prosi o dalszą protekcję.

Dokument upamiętnia przywrócenie na wieżę lwowskiego ratusza blaszanego wiatrowskazu w postaci lwa, herbu miasta, zrzuconego podczas burzy w okresie wojennych zawieruch. Przedstawia zarys dramatycznych oblężeń i klęsk Lwowa, dziękczynienie za ocalenie oraz szczegółowy spis ówczesnych władz miejskich, cechów i duchowieństwa.

Król Jan III Sobieski zatwierdza przywilej Zygmunta Augusta z 1572 roku (transumowany przez królów Jana Kazimierza i Michała Korybuta Wiśniowieckiego), który zrównał mieszczan i przedmieszczan lwowskich obrządku greckiego w prawach miejskich, cechowych oraz handlowych z mieszczanami wyznania rzymskokatolickiego. W dokumencie zagwarantowano im m.in. dostęp do urzędów miejskich, swobodę rzemiosła, handlu i nabywania nieruchomości we Lwowie.

Podczas sejmu koronacyjnego w Krakowie król Jan III Sobieski uroczyście potwierdza i odnawia wszelkie dawne oraz nowe prawa, przywileje, immunitety i swobody miasta Lwowa, jego magistratu i mieszkańców wszystkich obrządków. Dokument w szczególności potwierdza m.in. zrównanie Lwowa z Krakowem i Wilnem, prawo składu, prawo kaduka, jurysdykcję nad kościołami i szpitalami oraz wyjęcie mieszczan spod sądów komisarskich i zamkowych.

Król Jan III Sobieski potwierdza konsens starosty lwowskiego Jana Mniszka z 1668 roku, przyznający Bazylemu i Helenie Ferensowiczom prawo do gruntu Sopronczowskiego na Przedmieściu Krakowskim we Lwowie. Dokument zezwala małżonkom na wzniesienie budynku i browaru w zamian za uiszczanie corocznego czynszu do skarbu zamkowego.

Król Jan III Sobieski transumuje i zatwierdza wcześniejsze przywileje królów Jana Kazimierza i Władysława IV oraz wilkierz Rady Miasta Lwowa z 1621 roku regulujący ustrój wspólnego cechu piwowarów, słodowników i miodowarów lwowskich. Dokument wprowadza zarazem surowy zakaz niecechowego wyrobu piwa, słodu i miodu na przedmieściach oraz w jurysdykach otaczających Lwów pod rygorem konfiskaty i aresztu.

Król Jan III Sobieski zatwierdza i transumuje wcześniejsze przywileje królów polskich oraz właścicieli Jaworowa, braci Górków, regulujące ustrój, artykuły rzemieślnicze oraz organizację cechu kuśnierzy jaworowskich.

Król Jan III Sobieski zachowuje i umacnia prawa Iwana i Maksyma Szurminów, Iwana Paszenicowego oraz Iwana Borkowego do łanu wybranieckiego we wsi Hubicze w starostwie drohobyckim. Dokument zwalnia ich z uciążliwych powinności, nakładając zarazem obowiązek wystawiania i ekwipowania jednego żołnierza piechoty wybranieckiej.

Arcybiskup lwowski Konstanty Lipski potwierdza i ponawia erekcję Bractwa Najświętszego Sakramentu przy katedrze lwowskiej, transumując aprobacyjny dokument nuncjusza apostolskiego Opicjusza Pallaviciniego z 1681 roku. Nadaje bractwu statuty, uprawnienia jurysdykcyjne dla jego spowiedników oraz czterdziestodniowy odpust za wypełnianie określonych praktyk pobożnych.

Król Jan III Sobieski mianuje lwowskiego mieszczanina Alberta Mielczewskiego typografem królewskim, przyznając mu prawo do prowadzenia drukarni oraz swobodnej sprzedaży książek łacińskich i ruskich w całej Rzeczypospolitej. Dokument nadaje mu przywileje równe drukarzom krakowskim, wileńskim i gdańskim, zwalniając ponadto jego drukarnię z miejskich podatków, a dom z kwaterunku wojskowego.

Narajowski zapewnia wojewodę ruskiego o natychmiastowym wykonaniu jego poleceń oraz donosi o wyjeździe dworu do Radzynia i pana Pietrusza do Krakowa. Wspomina także o nastrojach sprzyjających ugodzie i deklaruje swą gotowość do dalszych usług.

Król Jan III Sobieski obejmuje kupców greckich protekcją królewską, chroniąc ich przed uciskiem i bezprawnymi roszczeniami tłumacza lwowskiego Wartana Szymonowicza, który posługiwał się podstępnie uzyskanym przywilejem. Monarcha nakazuje wstrzymanie wszelkich uciążliwości wobec kupców na jarmarkach do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy przed sądem królewskim.

Król Jan III Sobieski potwierdza przywilej Władysława IV z 1638 roku, zabezpieczający uposażenie, granice posiadłości i wolności monasteru św. Mikołaja w Borze Domaszowskim. Dodatkowo monarcha przyznaje bazylianom prawo do corocznego, swobodnego wyboru ihumena na ruski Nowy Rok.

Król Jan III Sobieski zatwierdza przywilej Zygmunta III Wazy z 1612 roku, zawierający potwierdzenie statutu cechu chirurgów lwowskich z 1611 roku. Dokument reguluje kwestie przyjmowania i egzaminowania nowych mistrzów, praw wdów, obowiązków czeladników i uczniów oraz zakazu nieuprawnionej konkurencji ze strony partaczy.

Król Jan III Sobieski zatwierdza ordynację magistratu lwowskiego z 1687 roku dla miejscowego cechu chirurgów. Dokument określa zasady przyjmowania mistrzów, ustala ich stałą liczbę na szesnastu oraz zakazuje żydowskim chirurgom leczenia chrześcijan.

Król August II podczas sejmu koronacyjnego potwierdza i uroczyście odnawia wszelkie dawne oraz nowe prawa, przywileje, immunitety i posiadłości miasta Lwowa, nadane przez jego poprzedników. Zobowiązuje się również do obrony mieszczan i dóbr miejskich przed uciskiem urzędników oraz do nienaruszalności jurysdykcji miejskiej.

Król August II potwierdza statut lwowskiej konfraterni piwowarów i szynkarzy, określający zasady produkcji, kontroli i sprzedaży piwa oraz gorzałki. Dokument zakazuje ponadto rzemieślnikom innych cechów oraz mieszkańcom przedmieść nieuprawnionego wyrobu trunków i prowadzenia browarów.

Król August II Mocny zatwierdza statuty, prawa i dawne przywileje nadane cechowi krawców lwowskich przez magistrat Lwowa oraz kolejnych monarchów polskich od Zygmunta I po Jana III Sobieskiego. Zobowiązuje ponadto władze grodzkie i miejskie Lwowa do ich ścisłego przestrzegania i ochrony.

Król August II potwierdza i ratyfikuje na prośbę starszyzny i cechu piekarzy miasta Lwowa przywileje oraz artykuły cechowe nadane przez poprzednich królów polskich (m.in. Michała Korybuta Wiśniowieckiego, Jana III Sobieskiego, Jana Kazimierza, Władysława IV, Zygmunta III, Stefana Batorego, Zygmunta Augusta, Zygmunta I i Kazimierza Jagiellończyka) wraz z uchwałami rady miejskiej Lwowa, regulującymi m.in. zasady wypieku, skupu zboża i wyłączności sprzedaży chleba.

Rajcy miasta Lwowa zatwierdzają i wpisują do ksiąg miejskich dziesięć artykułów porządkowych cechu rzeźnickiego, regulujących m.in. zwoływanie sesji suchedniowych, wyzwalanie uczniów, dyscyplinę i zwyczaje czeladzi oraz fundacje mszalne. Dokument rezerwuje dla władz miejskich jurysdykcję apelacyjną oraz wyłączne prawo do dokonywania przyszłych zmian w ustawie cechowej.

Król August II potwierdza przywilej króla Jana III Sobieskiego z 1690 roku, transumujący dyplom Władysława IV z nadaniem gruntów, wolności i praw dla monasteru bazyliańskiego w Borze Domaszewskim. Zapewnia zakonnikom posiadanie majątku oraz prawo corocznego wyboru ihumena i wolnego handlu podczas świąt.