Katalog źródeł

Hetman Stanisław Koniecpolski interweniuje u władz Lwowa w obronie swojego lekarza Jakuba, któremu przedwcześnie nakazano opuszczenie dzierżawionego folwarku zamarstynowskiego. Żąda pozostawienia doktora przy dzierżawie, argumentując to poniesionymi przez niego nakładami na gospodarstwo oraz gotowością wpłacenia do kasy miejskiej sumy równej ofercie konkurenta.

Hetman Stanisław Koniecpolski odpowiada magistratowi lwowskiemu na kwestie sporne i zapowiada stanowczą reakcję na bezprawne obciążanie ubogiej ludności kosztami kwaterunku przez regiment Denhoffa. Informuje o wydaniu rozkazów mających ukrócić nadużycia wojskowych i zapewnić sprawiedliwość poszkodowanym.

Hetman Stanisław Koniecpolski poleca władzom Lwowa Petera Role, poświadczając jego zalety i cnoty. Prosi rajców o chętne przyjęcie go do prawa miejskiego.

Hetman Stanisław Koniecpolski zwraca się do władz Lwowa z pilną prośbą o wypożyczenie amunicji w obliczu nadchodzącego najazdu tatarskiego. Zapewnia jednocześnie, że wszelkie przekazane zapasy zostaną zwrócone w tej samej ilości i wadze po nadejściu transportu z Gdańska.

Król Zygmunt III Waza przywraca i zatwierdza na prośbę Lwowa doroczny jarmark w dzień św. Małgorzaty, zachowując bez uszczerbku dotychczasowy jarmark na św. Agnieszkę. Przybywającym kupcom i handlarzom władca gwarantuje wolność handlu oraz królewską opiekę i bezpieczeństwo w podróży.

Stanisław Koniecpolski dziękuje podkomorzemu czernihowskiemu za sprawne przeprowadzenie zjazdu granicznego z Moskwą oraz wyraża nadzieję na rychłe uśmierzenie rozruchów kozackich. Hetman obiecuje również przypomnieć królowi o trudach i zasługach adresata dla dobra Rzeczypospolitej.

Hetman Stanisław Koniecpolski zleca podkomorzemu czernihowskiemu misję poselską do wojska zaporoskiego w celu utrzymania dyscypliny i zabezpieczenia pokoju ze sprzymierzonymi Tatarami. Nakazuje mu ścisłe współdziałanie ze starostą kaniowskim oraz dopilnowanie spalenia kozackich czółen.

Mocno uszkodzony list Stanisława Koniecpolskiego do podkomorzego czernihowskiego, w którym poruszone zostały kwestie obrony granic, spraw moskiewskich, Kozaków oraz nadchodzącej komisji.

Stanisław Koniecpolski informuje podkomorzego czernihowskiego o rychłym przybyciu pana kałuskiego i prosi o wstrzymanie się z wypisywaniem dokumentów do czasu jego przyjazdu. Hetman uznaje, że obecność zaufanego wysłannika ułatwi pomyślne załatwienie sprawy.

Hetman Stanisław Koniecpolski przesyła podkomorzemu czernihowskiemu dokumenty wyjaśniające wolę króla w kwestii delimitacji granicy z Państwem Moskiewskim. Życzy adresatowi boskiego błogosławieństwa i roztropności przy pomyślnym wypełnieniu powierzonej mu misji.

Stanisław Koniecpolski tłumaczy podkomorzemu czernihowskiemu, że z powodu powszechnego zagrożenia ze strony wojsk turecko-tatarskich nie może skierować na Zadnieprze znaczniejszych sił kwarcianych. Informuje zarazem o wysłaniu jednej kompanii podczaszego kijowskiego i nakazuje organizację lokalnej obrony we współdziałaniu z Kozakami.

Król Zygmunt III Waza potwierdza przywileje cechu krajaczy sukna we Lwowie, transumując dyplom Stefana Batorego z 1578 r. (zawierający przywilej Zygmunta I z 1541 r. o wyłączności na handel suknem na łokcie) oraz akt rady miejskiej Lwowa z 1594 r. powołujący bractwo sukienników.

Stanisław Koniecpolski informuje rajców lwowskich o ustanowieniu przez króla nowego jarmarku w Jazłowcu na święto św. Wasyla. Zwraca się z prośbą o ogłoszenie tego faktu kupcom lwowskim oraz zapewnia o zagwarantowaniu bezpieczeństwa na traktach handlowych przez hetmanów.

Arcybiskup lwowski Jan Dymitr Solikowski zatwierdza darowiznę prawa patronatu i posesji kaplicy Świętego Krzyża w katedrze lwowskiej uczynioną przez Stanisława Dirowica na rzecz rajcy Jana Scholca Wolfowicza, a także zatwierdza i włącza w immunitet kościelny nową fundację i uposażenie czynszowe ustanowione na tej kaplicy przez Scholca.

Demeter Kostantinowitz zapowiada swoje przybycie na jarmark do Lwowa i przesyła szczegółowe zamówienie na tkaniny oraz koronki. Zapewnia również o uregulowaniu pozostałej płatności po przyjeździe.

Król Zygmunt III Waza potwierdza przywilej Stefana Batorego z 1576 roku transumujący dokument Zygmunta I Starego z 1533 roku dla cechu krawców we Lwowie. Akt reguluje ustrój bractwa krawieckiego, kwestie opłat, egzaminów mistrzowskich oraz ochronę przed rzemieślnikami pozacechowymi.

Dokument króla Zygmunta III Wazy ustala i zatwierdza jednolite stawki opłat pobieranych przez magistrat lwowski od przywożonych win greckich, małmazyjskich, węgierskich, morawskich i dalmatyńskich. Wzorując się na przywilejach krakowskich, monarcha przeznacza te dochody na utrzymanie urzędu miejskiego oraz określa kary za nieprzestrzeganie przepisów.

Rajcy lwowscy ograniczają liczbę członków cechu sukienników do dwudziestu wyłącznie wyznania katolickiego, ustalając wymóg posiadania obywatelstwa miejskiego do przyjęcia nowego mistrza. Zobowiązują się ponadto zatwierdzać wewnętrzne wilkierze cechowe oraz rozstrzygać nierozstrzygnięte spory braci cechowych.

Król Zygmunt III Waza zezwala nawróconemu na katolicyzm Stanisławowi Tatarzynowi na odstąpienie posiadanego dożywotnio gruntu pod Górą Lwa na rzecz konwentu benedyktynek we Lwowie. Monarcha zatwierdza tę cesję i uwalnia nadaną klasztorowi ziemię od rocznego czynszu na rzecz zamku lwowskiego.

Król Zygmunt III Waza potwierdza dawny przywilej króla Kazimierza Jagiellończyka gwarantujący Lwowu coroczny jarmark na dzień św. Agnieszki wraz ze swobodą handlu dla przybywających kupców. Jednocześnie władca kasuje i znosi jarmark na dzień św. Małgorzaty jako uciążliwy i bezużyteczny dla mieszczan.

Król Zygmunt III Waza potwierdza dawniejsze przywileje nadane strzelcom miasta Lwowa przez swoich poprzedników, królów Zygmunta Augusta i Henryka Walezego.

Król Zygmunt III Waza objaśnia przywilej Stefana Batorego, precyzując zasady handlu suknem, szynkowania trunków oraz limit dopuszczonych ormiańskich rzemieślników we Lwowie. Dokument potwierdza prawa obu nacji do handlu, wyznaczając Ormianom ramy działalności krawieckiej, szynkarskiej i rzemieślniczej pod groźbą kary finansowej.

Król Zygmunt III Waza rozstrzyga spór między władzami miejskimi a gminą ormiańską we Lwowie, ustalając limit dziedzicznych domów ormiańskich na siedemdziesiąt trzy i wyłączając z tego rachunku budynki kościelne oraz szpital. Nakazuje ponadto Ormianom odsprzedanie w ciągu roku domów przy Rynku oraz kramu na rzecz katolików za zwrotem wyłożonych sum, zakazując im dalszych transakcji w obrębie Rynku.

Jerzy z Goraja Czuryło wraz z małżonką Zofią cedują młyn we wsi Hodwisznia wraz z ziemią i dochodami Nastce, wdowie po młynarzu Iwaszku Burym, za sumę 400 złotych polskich. Zastrzegają sobie prawo do wykupu i odebrania młyna w razie potrzeby za zwrotem powyższej kwoty, zwalniając jednocześnie młynarkę z większości obciążeń.

Arcybiskup lwowski Jan Dymitr Solikowski zatwierdza statut i porządek chrześcijańskich pogrzebów oraz nabożeństw za ubogich zmarłych w szpitalu św. Ducha we Lwowie. Dokument reguluje kwestie modlitw, składek na jałmużnę, przechowywania sprzętów liturgicznych, wynagrodzenia kapłana oraz nadaje członkom bractwa czterdzieści dni odpustu rocznie.

Tadeusz Kościuszko apeluje do duchowieństwa unickiego o zachęcanie prostego ludu do poparcia insurekcji i walki z moskiewską tyranią. W zamian za zjednoczenie w walce o wolność Ojczyzny deklaruje w imieniu narodu zrównanie praw i poprawę losu kapłanów obrządku greckiego.

Król Zygmunt III Waza potwierdza statut i artykuły cechu kuśnierzy w mieście Stary Sambor.

Król Zygmunt III Waza potwierdza ugodę zawartą między radą miejską a gminą Lwowa w sprawach zarządu finansami, dochodów miejskich, trybu wyboru i wakatów rajców oraz praw handlowych. Monarcha wprowadza przy tym zastrzeżenia dotyczące częstotliwości zebrań pospólstwa, kontroli wwożonych towarów oraz praw ustępujących rajców.

Król Zygmunt III Waza potwierdza ugodę kończącą spór między radzieckim magistratem a pospólstwem Lwowa. Dokument normuje m.in. kwestie rozliczania dochodów miejskich, elekcji rajców oraz poboru opłat.

Arcybiskup lwowski Jan Zamoyski zatwierdza nową fundację prebendy szóstego mansjonarza przy katedrze lwowskiej, ustanowioną przez aptekarza Macieja Jaslikowskiego i jego żonę Martę z Pajączków. Uposażenie mansjonarza zabezpieczono na połowie kamienicy Pajączkowskiej we Lwowie kwotą 400 złotych polskich z rocznym czynszem wyderkafowym w wysokości 24 złotych.

Król Zygmunt III Waza wciela prepozyturę w Busku do odnowionego przy katedrze lwowskiej urzędu archidiakona w celu zapewnienia mu należytego uposażenia. Jednocześnie monarcha zrzeka się królewskiego prawa patronatu nad tą prepozyturą na rzecz arcybiskupa i kapituły lwowskiej.

Jan Krasiński tłumaczy przerwę w korespondencji ciężką chorobą oraz komentuje agresywne działania wojsk szwedzkich i zniszczenia czynione przez wojska saskie. Donosi również o chorobie podskarbiego wielkiego koronnego, ruchach wojsk i prosi Jabłonowskiego o protekcję nad swoimi zrujnowanymi dobrami na komisji tarnopolskiej.

Jan Krasiński dziękuje za powierzenie legacji i apeluje do Jana Jabłonowskiego o umiarkowane postępowanie na sejmikach. Zaleca dążenie do pokoju i poszanowanie praw bez zaogniania relacji z królem.

Jan Krasiński zdaje relację z zakończonego sejmiku relacyjnego, uchwalenia podatków oraz apelu do kardynała w obronie wolności i o nakłonienie króla do szybkiego powrotu. Informuje także o swoich przygotowaniach do podróży do Rzymu, prosząc wojewodę ruskiego o pamięć i opiekę pod swoją nieobecność.

Jan Krasiński informuje Jana Jabłonowskiego o niepewnych losach królewskiej mediacji w sprawie pacyfikacji litewskiej oraz o chorobie Michała Kociełła. Donosi również o przejeździe nowego króla pruskiego do Berlina oraz o przewidywanym starciu Francji z cesarzem.

Wojewoda płocki Jan Krasiński ubolewa nad uciskiem Szwedów i Kozaków na ziemiach ruskich oraz informuje o udostępnieniu warszawskiego pałacu posłowi cesarskiemu Zinzendorfowi i swoim wyjeździe na Podlasie. Przesyła również adresatowi najświeższe doniesienia z poczty toruńskiej.

Jan Krasiński prosi Jana Jabłonowskiego o poparcie przed komisją lwowską w obronie swoich dóbr przed powtórnym wybieraniem hiberny, zrujnowanych przez wojska saskie. Do listu dołącza dokumenty obronne oraz załączniki z najnowszymi wiadomościami z Warszawy.

Nuncjusz apostolski Claudio Rangoni zatwierdza powagą papieską akt arcybiskupa Jana Zamoyskiego powołujący godność archidiakona przy katedrze lwowskiej i inkorporujący do niej prepozyturę w Busku. Potwierdza również powołanie na ten urząd pierwszego archidiakona, doktora teologii Tomasza Pirawskiego.

Adam Hieronim Sieniawski, podczaszy koronny i starosta jaworowski, wystawia przywilej dla mieszkańców przedmieścia Adamówka w Brzeżanach. Ze względu na znaczne zniszczenie i sczernienie pergaminu szczegółowa treść nadań pozostaje nieczytelna.

Jan Krasiński przeprasza wojewodę ruskiego Jana Stanisława Jabłonowskiego za brak osobistego pożegnania spowodowany chorobą oraz składa podziękowania za doznaną w Rzymie opiekę. Prosi także o dalszą przychylność i polecenie go ojcu po powrocie wojewody do Rzeczypospolitej.

Dokument potwierdza zreformowaną oraz uzupełnioną w 1611 roku przez władze miejskie ordynację cechu chirurgów we Lwowie. Król Zygmunt III Waza aprobuje przedłożone artykuły cechowe regulujące m.in. zasady wykonywania zawodu, egzaminy mistrzowskie oraz funkcjonowanie bractwa.

Król Zygmunt III Waza zatwierdza braciom Mikuliczom, mieszczanom halickim, prawa do części młyna na rzece Lipie należącego do starostwa halickiego, otrzymanej na mocy wcześniejszego nadania zmarłego wojewody Stanisława Włodka.

Król Zygmunt III Waza zatwierdza przedłożone mu artykuły cechowe bractwa kotlarzy z Przedmieścia Halickiego we Lwowie, regulujące zasady organizacji cechu, powinności religijne, przyjmowanie uczniów i towarzyszy, prawa wdów, standardy rzemieślnicze oraz kary porządkowe. Zapiski na odwrocie wskazują na oblatę dokumentu w aktach grodzkich lwowskich, a następnie na jego unieważnienie z powodu uzyskania go bez wiedzy magistratu wbrew dekretowi królewskiemu.

Dokument ustanawia fundację stypendialną kanonika lwowskiego Adama Wawrzyńca Łoieckiego, ufundowaną na rocznym czynszu wyderkafowym 119 florenów zabezpieczonym na dochodach miasta Lwowa, z przeznaczeniem na kształcenie w Akademii Krakowskiej dwóch ubogich młodzieńców pochodzących ze Lwowa. Określa ona wysokość wypłat dla studentów i ich uniwersyteckiego preceptora, nakłada na stypendystów obowiązki modlitewne oraz wyznacza prowizorów czuwających nad wieczystym funkcjonowaniem zapisu.

Rada miasta Lwowa zatwierdza statut cechu kotlarzy, ustalający obowiązki religijne i organizacyjne braci cechowych, zasady nauki uczniów i przyjmowania czeladników na mistrzów oraz reguły handlu i obróbki miedzi.

Król Zygmunt III Waza zatwierdza ordynację i artykuły cechu kotlarzy Przedmieścia Halickiego we Lwowie. Dokument normuje m.in. kwestie mszy cechowych, relacji mistrzów z czeladnikami oraz kar za niestawiennictwo na zebraniach rzemieślników.

Rajca lwowski Jerzy Boim wraz z żoną Jadwigą i rodziną przeznacza sumę 2100 florenów ulokowaną na kamienicach lwowskich na uposażenie ufundowanej przez siebie kaplicy Trójcy Świętej i Męki Pańskiej przy cmentarzu katedralnym we Lwowie. Dokument określa prawo patronatu, zasady zarządzania funduszem, obowiązki czterech kapłanów z seniorem na czele, porządek nabożeństw oraz prawo pochówku.

Król Zygmunt III Waza ustanawia dla miasta Lwowa nowy doroczny jarmark przypadający na święto św. Małgorzaty, trwający przez trzy tygodnie, niezależnie od dawnego jarmarku na św. Agnieszkę. Dokument gwarantuje przybywającym kupcom wolność handlu oraz bezpieczeństwo pod osłoną królewskiego listu żelaznego.

Kajetan Cristallini proponuje władzom Lwowa przesłanie do Rzymu 100 dukatów w celu wypłacenia ich wdowie po zmarłym Franciszku Stefanonim w zamian za zwrot miejskich dokumentów. Oferuje również swoje usługi prawne przed Kurią Rzymską.

Król Zygmunt III Waza nadaje miastu Lwowowi całe wójtostwo wraz z przynależnościami oraz dwie trzecie części dochodów z kar sądowych z wielkich spraw, dotąd zastrzeżonych dla monarchy. Przywilej ten zapewnia miastu i jego mieszkańcom wieczyste, niezakłócone posiadanie tych praw.