Katalog źródeł

Król Zygmunt I nadaje miastu Lwowowi prawo wieczyste i dziedziczne do trzeciej miarki z królewskiego młyna słodowego Zimna Woda za Bramą Krakowską, zachowując dwie miarki dla skarbu królewskiego. Dokument unieważnia wszelkie ewentualne przyszłe próby wykupu młyna przez monarchę lub osoby trzecie oraz zabezpiecza prawa mieszczan.

Arcybiskup lwowski Piotr Starzechowski dokonuje oblaty i transsumpcji dokumentu prymasa Jana Latalskiego z brewe papieża Pawła III z 1538 roku. Akt potwierdza wyjęcie braci zakonów żebraczych w Królestwie Polskim spod jurysdykcji biskupów diecezjalnych i zakazuje naruszania ich przywilejów.

Mikołaj Głogowski tłumaczy bratu, że z powodu ciężkiej gorączki nie mógł osobiście udać się do Lublina, lecz wysłał tam żonę, która uzyskała pomyślne wieści u deputatów. Informuje również o spodziewanym przyjeździe marszałka, ugodzie z młynarzami, problemach gospodarczych i przesyła pozdrowienia od rodziny.

Mikołaj Głogowski informuje brata Franciszka o przebiegu zjazdu w Lublinie w sprawie spłaty długu przez pana Łosia oraz o problemach prawnych i zaocznym wyroku uzyskanym przez zawistnych przeciwników. Prosi o dalsze wsparcie procesowe, przesyła kopie dokumentów i zwraca się o przysłanie potrzebnych rzeczy.

Mikołaj Głogowski informuje brata, że z powodu toczącej się sprawy musi jeszcze pozostać w Krasnymstawie, skąd zaraz po jej ukończeniu wyruszy na sądy do Lublina. Przekazuje również list od starosty krasnostawskiego oraz wieści o starciu z Tatarami pod Kamieńcem.

Krótki fragment listu zawierający tradycyjne, uniżone formuły pożegnania oraz zapewnienia o życzliwości autora wobec adresata. Na marginesie umieszczono także dopisek z ukłonem skierowanym do pana Jana.

Mikołaj Głogowski tłumaczy bratu niemożność przyjazdu do Lublina z powodu trawiącej go febry, deklarując jednocześnie interwencję u marszałka trybunalskiego w toczącej się sprawie dekretu. Informuje także o bezskutecznej misji żony u pana Kazimierza w Leśnikach, dopytuje o sprzedaż koni w Jarosławiu oraz pozostawia bratu decyzję w sprawie kolaski.

Autorka przesyła siostrze Klaryndzie sadzonki rozsady z obietnicą dosłania marchwi, gdy tylko będzie dostępna. Przekazuje również prośbę męża o wykonanie ram do obrazu oraz serdeczne pozdrowienia od całej rodziny.

Król Zygmunt I Stary na sejmie walnym w Krakowie zatwierdza i ponawia dla burmistrza, rajców i mieszczan Lwowa wszystkie dotychczasowe prawa, przywileje, wolności, immunitety oraz zwyczaje nadane miastu przez poprzednich monarchów oraz przez niego samego.

Jerzy Glasnapp deklaruje gotowość asystowania Janowi Jabłonowskiemu podczas wjazdu do Świecia z oddziałem zebranym w Radzyniu, prosząc o uściślenie terminu zjazdu. Informuje także o obecności generała Brandta oraz wojewody płockiego w Gdańsku.

Przed sądem ławniczym Lwowa ławnik Andrzej Jelonek, za zgodą władz miejskich, sprzedał kasztelanowi przemyskiemu Mikołajowi Herburtowi Odnowskiemu plac za jatkami rzeźniczymi pod budowę domu dla mansjonarzy katedry lwowskiej za kwotę 130 florenów. Dokument określa warunki immunitetu miejskiego dla nowo powstałego domu duchownego oraz zasady wzniesienia muru granicznego.

Sędzia ziemski chełmski Feliks Snopkowski i podsędek Jan Ożarowski poświadczają dokonanie zamiany dóbr między wojewodą ruskim i starostą chełmskim Janem z Tęczyna a biskupem chełmskim. Przedmiotem ugody była wymiana wsi Głowicze na wieś Przeworsk (Przewały).

Gniński rekomenduje syndyka Michała Grygrowicza na wakujące pisarstwo sądowe Lwowa. Powołuje się na jego wcześniejszą służbę i reprezentowanie miasta na sejmach i sejmikach.

Gniński przekazuje wolę króla po skardze mieszczan żółkiewskich na nowe opłaty lwowskie: 2 grosze od stu kwart i 5 groszy od słodów. Żąda zwolnienia z nowych obciążeń, jeśli ustanowiło je samo miasto.

Mikołaj Odnowski Herburt z Fulsztyna, kasztelan przemyski i starosta generalny ruski, funduje i uposaża kolegium pięciu mansjonarzy przy ołtarzu głównym katedry lwowskiej. Zabezpiecza ich utrzymanie na swoich dobrach Grzęda i Grzybowice oraz nakłada na nich obowiązki liturgiczne, w tym odprawianie oficjum i mszy o Najświętszej Maryi Pannie.

Gnoiński prosi namiestnika Wolskiego o pilną odpowiedź potrzebną do zdania relacji mocodawcy oraz wstawia się za uciskanymi poddanymi ze Stróży. Bierze w obronę wójtostwo i proponuje wspólny zjazd w folwarku w celu dokonania naocznej rewizji.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza rezygnację władz Lublina z procesu przeciwko Lwowowi w sprawie zatrzymywania kupców podążających na jarmarki lubelskie. Monarcha uwalnia mieszczan lwowskich od wszelkich roszczeń oraz potwierdza lwowskie prawo składu i inne przywileje handlowe.

Król Zygmunt I Stary nadaje miastu Lwowu Młyn Piekarski wraz z tzw. trzecią miarką i wszelkimi dochodami za Krakowską Bramą, zwalniając go z możliwości wykupu przez monarchę. Dokument wciela młyn pod wyłączną jurysdykcję miejską prawa magdeburskiego we Lwowie.

Król Zygmunt I Stary dokonuje pergaminowego poświadczenia aktu z 1533 roku, odraczającego rozstrzygnięcie sporu między Krakowem a Lwowem o prawo składu i wolność tranzytu do najbliższego sejmu walnego. Do czasu ostatecznego rozsądzenia sprawy monarcha nakazuje zachować dotychczasowy stan posiadania i moc prawną przywilejów obu miast.

Theodor Hodschon informuje Artura Forbesa o śmierci krawca Beckera i próbach przejęcia jego majątku przez wdowę po kasztelanie. Zwraca się z prośbą o zachowanie w tajemnicy zdeponowanych u Forbesa pieniędzy zmarłego oraz pomoc w zaspokojeniu własnych roszczeń.

Król Zygmunt I Stary potwierdza przywileje wyjmujące mieszczan i mieszkańców Lwowa spod jurysdykcji sądów szlacheckich, ziemskich oraz grodzkich. Wszelkie ich sprawy mają być rozpatrywane wyłącznie przed właściwym miejskim sądem prawa magdeburskiego pod rygorem nieważności innych wyroków.

Stanisław Gorzewski donosi Janowi Jabłonowskiemu o przesłaniu weksla oraz odpowiedzi od władz Gdańska, a także o popłochu wśród wojsk saskich gromadzących zapasy w Toruniu. Autor prosi o dalsze dyspozycje, nie widząc potrzeby dłuższego pozostawania w Świeciu.

Stanisław Gorzewski zapewnia wojewodę ruskiego Jana Jabłonowskiego o regularnym wysyłaniu listów z każdą pocztą. Oddaje się pod jego protekcję i prosi o przekazanie dalszych pańskich rozkazów.

Przeprawa przez Wisłę opóźnia pocztę. Autor proponuje sposób pożyczenia pieniędzy przez pośrednika z zabezpieczeniem podpisem Winiarskiego; wskazuje także drugi kontakt.

Arcybiskup lwowski Piotr Starzechowski zatwierdza dokument fundacyjny kasztelana przemyskiego i starosty generalnego ruskiego Mikołaja Herburta Odnowskiego, ustanawiający i uposażający kolegium pięciu mansjonarzy przy ołtarzu głównym katedry lwowskiej.

Autor prosi o przesłanie kwitów na 38 i 60 zł oraz świadectwa uczciwego pobytu we Lwowie. Potrzebuje dokumentów i wsparcia w sporze o 300 zł.

Dokument podkomorzego przemyskiego Stanisława Herburta z Fulsztyna oraz wojskiego przemyskiego Macieja Boguskiego potwierdzający przeprowadzenie wizji lokalnej, wyznaczenie granic oraz usypanie kopców granicznych między wsiami Bieńkowa Wisznia, Jatwięgi i Sychtarowice a wsią Milczyce. Spór graniczny został rozpatrzony na wniosek dziedziców wspomnianych dóbr.

Stanisław Golski poleca opiece władz Lwowa pana Łąckiego, który mimo zasług dla króla i Rzeczypospolitej na Wołoszczyźnie doznał tam ciężkich krzywd i dotąd nie uzyskał sprawiedliwości. Prosi burmistrza i rajców o przychylność dla poszkodowanego, który osobiście przedstawi im swoją sprawę i planowane działania.

Król Zygmunt I Stary nadaje miastu Lwowu przywilej stanowiący, że mieszczanie lwowscy nie mają obowiązku przedkładać i okazywać swoich praw oraz dokumentów przed żadnymi urzędnikami ani komisarzami, lecz wyłącznie osobiście przed obliczem króla i jego następców w granicach Królestwa Polskiego.

Król Zygmunt I Stary nadaje burmistrzowi i rajcom miasta Lwowa wieczyste prawo patronatu oraz prezenty na prepozyturę kościoła i szpitala Świętego Ducha we Lwowie. Dokument nakłada na arcybiskupa lwowskiego obowiązek inwestowania kandydatów wskazywanych przez władze miejskie i zastrzega nienaruszalność tego prawa przed ewentualnymi roszczeniami koronnymi.

Komisarze królewscy wyznaczeni przez króla Zygmunta I dokonali rozgraniczenia i usypania kopców granicznych między wsiami królewskimi w tenucie Mikołaja Dzieduszyckiego i Mikołaja Odnowskiego a posiadłościami kapituły metropolitalnej we Lwowie. Orzeczenie wydano w oparciu o okazany dokument rozgraniczenia z 1463 roku oraz zaprzysiężone zeznania najstarszych świadków.

Gordon przekazuje Telierowi wiadomość o bankructwie i przejęciu towarów oraz wyposażenia domu. Kwestionuje wysokość strat podawanych przez złotnika i radzi ugodowe porozumienie.

Arcybiskup lwowski Piotr Starzechowski potwierdza i zatwierdza powagą ordynariacką przywilej króla Zygmunta I, przekazujący rajcom miasta Lwowa wieczyste i nieodwołalne prawo patronatu oraz prezenty prepozytury szpitalnego kościoła Świętego Ducha we Lwowie. Akt wydano po uprzednim wezwaniu edyktalnym ewentualnych oponentów i stwierdzeniu ich nieusprawiedliwionego niestawiennictwa.

Król Zygmunt I Stary na prośbę władz miasta Lwowa potwierdza dawniejsze akty rozgraniczenia z lat 1462 i 1485 pomiędzy gruntami lwowskimi a dziedziczną wsią Zimna Woda. Dokument nadaje wieczystą moc prawną ustalonemu przebiegowi granic oraz nakazowi milczenia nałożonemu na dawnych pretendentów.

Doniesienia o zarazie wstrzymują podróż Gordona. Opisuje miejskie środki ostrożności, dalsze sprawy skarbowe Lwowa i konieczność pozyskania przychylności podskarbiego.

Król Zygmunt I Stary dokonuje wieczystej darowizny opustoszałej wsi Oleńczyce w ziemi lwowskiej na rzecz arcybiskupa lwowskiego Piotra Starzechowskiego i tamtejszego kościoła metropolitalnego celem powiększenia dochodów stołu arcybiskupiego. Dokument wyjmuje wieś spod jurysdykcji monarszej i włącza ją w obręb immunitetu kościelnego.

Thomas Gordon przesyła ze Lwowa do krakowskiego kupca Arthura Forbesa list przeznaczony dla oberlejtnanta Jana Vana z prośbą o dopilnowanie rozliczenia finansowego. W liście przesyła również serdeczne pozdrowienia dla adresata, jego żony oraz wspólnych znajomych.

Król Zygmunt I Stary nadaje burmistrzowi i rajcom Lwowa grunt nad Pełtwią przed Bramą Krakowską pod budowę młyna wodnego na ich prywatny użytek. Dokument przenosi na władze miejskie pełną własność, wszelkie dochody z młyna oraz całkowitą jurysdykcję miejską nad nim i młynarzem, wyłączając ich spod jurysdykcji starosty.

Król Zygmunt I Stary kasuje klauzule dawnych przywilejów obciążające łany miejskie czynszami oraz zezwalające różnym nacjom na odrębne sądownictwo, uwalniając mieszczan od opłat i nakazując sądzenie wszystkich mieszkańców wyłącznie prawem magdeburskim przed wójtem lwowskim.

Król Zygmunt I zatwierdza uchwałę rady miejskiej Lwowa nakładającą czynsz na miejscowych i przyjezdnych kupców oraz rzemieślników rozstawiających kramy i budy w rynku podczas jarmarków. Zgromadzone w ten sposób fundusze mają zasilać kasę miejską i służyć potrzebom miasta.

Aleksander Grodzicki dziękuje Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu za wyświadczone dobrodziejstwa i życzliwe wsparcie okazane jego rodzonemu bratu. Wyraża dozgonną wdzięczność całej rodziny oraz zapewnia o gotowości do dalszych wiernych usług.

Grodzicki dziękuje za życzliwe przyjęcie brata. Pisze o jego starości i własnych trudnościach w czasie bezkrólewia, po czym prosi o dalszą pomoc i protekcję.

Król Zygmunt I Stary odnawia utracone w pożarze przywileje sukienników lwowskich, potwierdzając ich wyłączne prawo do krajania i sprzedaży sukna na łokcie w mieście Lwowie oraz zakazując tego procederu innym kupcom pod karą konfiskaty towaru. Władca nakazuje staroście oraz władzom miejskim Lwowa udzielanie cechowi sukienników wszelkiej pomocy i ochrony w egzekwowaniu tych praw.

Król Zygmunt I Stary przekazuje burmistrzowi, rajcom i miastu Lwowu na własność wieczystą łaźnię miejską położoną naprzeciw klasztoru franciszkanów wraz z czynszem dotychczas płaconym na zamek królewski. Dochody z łaźni mają wspierać kasę miejską obciążoną wydatkami na naprawę i rozbudowę fortyfikacji.

Grochowski określa wystrój pałacu: marmurowe tablice, szkło, malowanie stropu i aksamitne krzesła. Żąda ukończenia prac przed św. Michałem. Komentuje też konflikt władyki z królem oraz sprawę ormiańską.

Arcybiskup Stanisław Grochowski informuje lwowskiego pisarza miejskiego Wojciecha Zimnickiego o nadaniu prebendy księdzu Stamirowskiemu oraz ponagla w sprawie prowadzonych prac budowlanych. Wyraża również oburzenie z powodu nieudolności podwładnych przy spławie szkuty i nakazuje zorganizowanie podwód do przetransportowania ładunku do Lwowa.

Król Zygmunt I Stary zezwala burmistrzowi i rajcom lwowskim na wykupienie królewskiej wsi Sknilów z rąk szlachetnego Jana Wiszniowskiego za prawnie zapisaną sumę. Władze Lwowa mają trzymać i użytkować tę wieś wraz ze wszystkimi przynależnościami do czasu całkowitej spłaty wyłożonej na wykup kwoty.

Król Zygmunt I Stary darowuje burmistrzowi i radzie miasta Lwowa dwadzieścia grzywien corocznego czynszu ze straży miejskiej, dotąd uiszczanego na zamek lwowski, przeznaczając te fundusze na potrzeby i naprawy miejskie.

Król Zygmunt I Stary inkorporuje dziekanat lwowski po zgonie dotychczasowego posiadacza Jana Krupskiego do wspólnego stołu kapituły katedralnej we Lwowie. Ustala ponadto, że przyszli dziekani mają być wybierani wyłącznie z grona miejscowych kanoników i pobierać rocznie 10 grzywien dodatku z dochodów dziekanatu.

Wysoka woda opóźnia podróż Huisona. Kupiec prosi o sprzedaż towarów nawet taniej, ściga należności od Wolffa Hirschela, Janaśa i Bera Smula oraz rozważa rozliczenia przez Wrocław i jarmark naumburski.