Katalog źródeł

Król Zygmunt I Stary na sejmie walnym w Piotrkowie rozstrzyga spór między mieszczanami lwowskimi a Żydami, wprowadzając ordynację ograniczającą działalność handlową Żydów lwowskich i przedmiejskich. Dokument zakazuje im m.in. handlu domowego i domokrążnego, zakazuje sprzedaży korzeni oraz jedwabiu, a także ściśle reguluje obrót suknem, woskiem, skórami i wołami.

Martin Burckhart dziękuje Arthurowi Forbeßowi za ojcowskie rady oraz udzieloną rekomendację. Informuje również o pomyślnym objęciu nowej posady w Krakowie na początku maja 1692 roku.

Król Zygmunt I Stary potwierdza ugodowe orzeczenie komisji królewskiej regulujące wysokość oraz zasady poboru ceł, mostowego, grobelnego i opłat targowych na szlaku ze Lwowa na Wołoszczyznę. Przywilej chroni mieszczan i kupców lwowskich przed samowolnymi i uciążliwymi opłatami, określając taryfy dla poszczególnych miejscowości Rusi i Podola.

Burnett prosi Forbesa o mediację między Johnem Lithgowem a Johnem i Godfriedem Bellami. Relacjonuje bójkę i groźbę dalszej zniewagi jako zasłyszane wiadomości; zaleca ugodę oraz poufność.

Burnett skarży się na brak zwrotu pożyczki 292 sztuk monety przez Williama Thomsona. Zapowiada zlecenie słudze Jamesowi zajęcia należności, jeśli dłużnik nie zapłaci w ciągu tygodnia lub dwóch; wspomina powszechny brak pieniędzy.

Król Zygmunt I Stary ogranicza Żydom lwowskim oraz obcym prawo handlu wyłącznie do dorocznych jarmarków oraz do transakcji wołami, woskiem i surowymi skórami za gotówkę lub sukno cięte na łokcie. Zabrania im prowadzenia handlu obnośnego po miasteczkach i wsiach pod rygorem konfiskaty towarów na rzecz zamku lwowskiego.

Georg Buchan omawia kwestie transportu i sprzedaży partii sukna na jarmarku oraz tłumaczy przyczyny wstrzymania zakupu drożejących tkanin karmazynowych. Usilnie prosi również o wyegzekwowanie zapłaty z weksla od Paula Galbreatha z powodu własnych kłopotów z płynnością finansową.

George Buchan informuje Artura Forbesa o trudnościach w handlu suknem i raszami wywołanych srogą zimą oraz wysokimi cenami, a także dzieli się wieściami o ruchach wojsk króla Wilhelma. Ponadto prosi adresata o nakłonienie Pawła Galbreatha do uregulowania zaległej płatności.

Georg Buchan informuje Arthura Forbesa o postępach w sprowadzaniu sukna, trudnościach cenowych oraz zmianie adresu korespondencji na Zamość. Donosi również o śmierci chrześniaka adresata oraz przekazuje wieści wojenne i polityczne z zachodniej Europy.

George Buchan informuje Artura Forbesa o trudnościach płatniczych, wstrzymaniu zamówień sukna z powodu wysokich cen wełny oraz przekazuje wieści rodzinne i towarzyskie z Gdańska.

George Buchan ponagla Artura Forbesa w sprawie wyegzekwowania długu od Carola Galbreatha we Lwowie z powodu własnych trudności finansowych w Gdańsku. Omawia także nieopłacalność sprzedaży skór zajęczych oraz gwałtowny wzrost cen wełny i sukna na rynku.

Georg Buchan omawia kwestię niepełnej wpłaty od Galbraitha oraz wyjaśnia sprawę niedoręczonej paczki tkanin dla Jamesa Buchana i zamówionego płótna pakowego. Zwraca także uwagę na zaniedbanie służącego Forbesa, który nie przekazał adresatowi listu z próbkami sukna wysłanymi do Rzeszowa.

Georg Buchan z Gdańska informuje lwowskiego kupca Arthura Forbesa o postępach w przygotowaniu partii sukna oraz wysyłce pończoch, tkanin i śledzi przez miejskiego furmana. Zwraca się z prośbą o instrukcje dotyczące dalszego transportu towarów, ich ewentualnej sprzedaży na poczet długu oraz przekazania części ładunku Jamesowi Buchanowi w Samborze.

George Buchan informuje Artura Forbesa o wysłaniu do Lwowa partii sukna i prosi o dyspozycje co do jej sprzedaży lub odesłania do Jarosławia, a także o decyzję w kwestii zakupu kolejnych partii towaru. Zawiadamia również o zaciągnięciu pożyczki u Patricka Forbesa i wystawieniu weksla, prosząc o dopilnowanie jego akceptacji i wypłaty.

Kupiec gdański Georg Buchan omawia z Arthurem Forbesem w Jarosławiu kwestie zakupu i cen sukna, rozliczenia finansowe oraz losy powierzonego towaru. Na zakończenie przekazuje bieżące wiadomości polityczno-wojskowe z Wielkiej Brytanii.

Władze miasta Rygi poświadczają ustanowienie przez ryskiego mieszczanina Tilemanna Herseforta pełnomocników do ściągnięcia długu od lwowianina Jana Brody. Jednocześnie proszą radę miasta Lwowa o pomoc prawną dla wierzyciela, aby uniknąć konieczności stosowania aresztu towarów kupieckich.

Christian Weiß prosi Arthura Forbesa o wydanie przechowywanej paczki Jacobowi Marlinowi dopiero po pobraniu od niego należności 43 talarów rzeskich. Autor instruuje adresata, aby odebrane pieniądze przekazał wskazanemu pośrednikowi.

Friedrich Weiß potwierdza uregulowanie rachunku przez pana Ebmüllera na kwotę 292 talarów oraz informuje o wysłaniu zamówionych towarów, w tym jedwabnych tkanin terzanella. Załącza stosowne rozliczenia, oferuje na sprzedaż szafran i deklaruje gotowość do dalszych transakcji przed jarmarkiem św. Michała.

Hospodar mołdawski Stefan V gwarantuje władzom oraz kupcom miasta Lwowa bezpieczny wjazd i swobodny handel na terenie Mołdawii pod warunkiem uiszczenia należnego cła. Potwierdza zarazem ważność wcześniejszych przywilejów handlowych i zobowiązuje się do nienaruszania złożonych obietnic.

Król Zygmunt I Stary ogranicza wykonywanie rzemiosła szewskiego na przedmieściach Lwowa wyłącznie do dwóch szewców zamkowych oraz zabrania kupcom skupowania skór od przybyszów poza obrębem miasta. Ponadto nakazuje staroście Stanisławowi z Chodcza i władzom miejskim bezwzględne przestrzeganie praw cechowych szewców.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza organizację i zwyczaje cechów lwowskich oraz wyjmuje lwowskich mistrzów, czeladników i uczniów spod zwierzchnictwa cechmistrzów krakowskich. Zezwala lwowskim rzemieślnikom na swobodne kształcenie uczniów i nadawanie godności mistrzowskich, gwarantując im pełnię praw w całym Królestwie, a jurysdykcję nad nimi powierza starszym cechowym z prawem apelacji do rady miejskiej Lwowa.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza i nadaje miastu Lwowowi jego dotychczasowy herb przedstawiający bramę o trzech wieżach ze stojącym lwem. Ponadto monarcha przyznaje władzom miejskim zaszczytny przywilej pieczętowania wszelkich dokumentów i pism czerwonym woskiem.

George Wastÿ dziękuje Arthurowi Forbesowi za pomoc w sprawach miasta Jarosławia i powierza mu misję odebrania we Lwowie pieniędzy z dwóch weksli od Aleksandra Bayly'ego. Informuje również o handlowym zastoju oraz o śmierci i pogrzebie Andrzeja Pettendricha.

George Wast potwierdza odebranie korespondencji i dziękuje Arthurowi Forbesowi za zaangażowanie w sprawy miejskie. Życzy mu powrotu do zdrowia dzięki zażywanym lekom i wyraża nadzieję na rychłe spotkanie.

George Wast informuje Arthura Forbesa o doręczeniu miastu Jarosław mandatu królewskiego w sprawie ich interesów oraz o zwłoce władz miejskich w udzieleniu odpowiedzi. Prosi o podjęcie kroków prawnych, wstawiennictwo u starosty wiskiego i działania na dworze królewskim.

George Wast zawiadamia lwowskiego kupca Arthura Forbesa o wysłaniu z Gdańska skrzyni białych czarek za pośrednictwem woźnicy Kazimierza na zlecenie pana Seylera. Prosi o odebranie przesyłki w należytym stanie oraz uregulowanie należności za jej transport.

Ferdinand Engelhardt informuje Roberta Forbesa o wysyłce sukna przez Wieruszów do Jarosławia oraz o bieżącej korespondencji kupieckiej. Omawia także kwestie odbioru gotówki, terminy płatności długów i trudności z pozyskaniem weksli przed jarmarkiem lipskim.

George Wast informuje z Jarosławia Arthura Forbesa we Lwowie o kwestiach finansowych, rozliczeniach z Bukiewiczem i Duinskesem oraz wynajmie izby. Donosi ponadto o przekazaniu cytryn, załatwieniu sprawy cukierniczki i przesyła pozdrowienia dla wspólnych znajomych.

George Wasto informuje Arthura Forbesa o negocjacjach handlowych w Jarosławiu, cenach lokalu oraz wysyłce sukna przez Szczebrzeszyn do Warszawy. Prosi także o pomoc, wystawienie plenipotencji i interwencję u komendanta w celu wyegzekwowania i aresztowania należnych mu pieniędzy.

Autor zaprasza na swój ślub z Dorotheą Braun, córką zmarłego gdańskiego rajcy Daniela Brauna, wyznaczony na 5 stycznia. Zaproszenie z 30 XII 1665 skierowano do Jacoba Barenhama [?] w Krakowie.

Peter West informuje z Warszawy Arthura Forbesa o przebiegu spraw prawnych przed sądem marszałkowskim i grodzkim oraz o wyjeździe stron do Krakowa. Relacjonuje również kwestie podatkowe, sporne rozliczenia z Lądkiem oraz zabiegi o zawarcie ugody przed jarmarkiem.

Peter West informuje Arthura Forbesa o bieżących rozliczeniach finansowych, planowanym przekazaniu funduszy przez Żydów panu Kuntzowi oraz wysyłce wina do Gdańska. Donosi również o toczących się sprawach prawnych, zatargach ze starostą rawskim, zabójstwie u podskarbiego oraz odroczeniu prac kancelarii.

Piotr Wast informuje wojewodę ruskiego Jana Stanisława Jabłonowskiego o odbiorze sukna od kupca de Albertiego na polecenie generała Brandta. Wyjaśnia różnicę w liczbie postawów sukna czerwonego i błękitnego oraz donosi o spakowaniu i opieczętowaniu towaru.

Król Zygmunt I Stary rozstrzyga spór między mieszczanami lwowskimi a starostą lwowskim Stanisławem z Chodcza dotyczący poboru opłat celnych i targowych od ryb solonych. Ustanawia procedurę składania przysięgi przez kupców oraz potwierdza prawo mieszczan lwowskich do bezcłowego zakupu ryb w Busku.

Król Zygmunt I kasuje swój wcześniejszy przywilej handlowy wydany Żydom z przedmieść Lwowa i potwierdza wyłączne prawo mieszczan lwowskich do handlu w mieście, zabraniając go mieszkańcom przedmieść. Dla umożliwienia likwidacji towarów i spłaty długów monarcha wyznacza Żydom przedmiejskim dwuletni okres przejściowy z ograniczonym prawem handlu.

Król Zygmunt I Stary zabrania kupcom podróżującym między Turcją i Wołoszczyzną a Litwą i Moskwą omijania lwowskiego prawa składu oraz ceł poprzez przejazd przez Kamieniec i drogi poboczne. Nakazuje starostom oraz władzom miejskim Rusi i Podola bezwzględne aresztowanie naruszających zakaz kupców i udzielanie pomocy wysłannikom miasta Lwowa.

John Wentoung zawiadamia kupca Artuarta Forbesa w Rzeszowie o przekazaniu należności od dłużnika Browninga za pośrednictwem pana R. Brüssa oraz o uregulowaniu pozostałej sumy. Korespondencję zamykają życzenia pomyślnych targów oraz polecenie opiece Bożej.

Król Zygmunt I Stary zwalnia wszystkich chrześcijańskich mieszkańców Lwowa na dwadzieścia lat od czynszów, szosu i innych opłat z powodu zniszczeń wywołanych pożarem miasta. Ponadto zwalnia mieszczan z czopowego na okres siedmiu lat, nakazując przeznaczenie tych wpływów przez kolejne sześć lat na odbudowę miejskich murów i obwarowań.

B. Werner dziękuje Arturowi Forbesowi za życzenia noworoczne i żałuje, że minęli się podczas jego przejazdu przez Jarosław. Informuje o oczekiwaniu na wozy taborowe, poszukiwaniach nowego ładunku oraz ewentualnym skierowaniu transportu do Zamościa w zależności od wieści ze Lwowa.

B. Werner informuje Artura Forbesa o przybyciu wozów do Jarosławia po trudnej, zimowej drodze oraz o planach odesłania ich z towarem do Gdańska. Wyjaśnia ponadto powody niepowodzenia transportu sukna z Zamościa do Wrocławia i zapowiada zorganizowanie przewozu towarów wozami ze Lwowa.

Wielopolski prosi burmistrza o pomoc urzędnikowi komory w odzyskaniu należności od lwowskich obywateli i kupców. Podkreśla interes skarbu i trudności wierzyciela z powodu zawiedzionych terminów zapłaty.

Wielopolski prosi władze Lwowa o pomoc w rozliczeniu należności Wacława Woyzika [?]. Zapłata ma nastąpić proporcjonalnie, pod warunkiem rzeczywistego podpisu i należytego rachunku, bez przewlekłej egzekucji.

Wielopolski nakazuje znieść wcześniejszy zakaz wydawania towarów kupców z Koszyc i Preszowa. Uzasadnia zmianę stratami skarbu koronnego i ograniczeniem handlu.

Sędzia i podsędek ziemi krakowskiej poświadczają dekret króla Zygmunta I rozstrzygający spór celników z kupcami o drogi pędzenia bydła i przewozu towarów z Rusi, Podola, Wołynia i Mołdawii. Zgodnie z wyrokiem woły i towary z Rusi, Podola i Mołdawii należy kierować przez Lwów, Gródek i Przemyśl do Sandomierza, natomiast z Wołynia przez Lublin i Radom, pod groźbą konfiskaty.

Król Zygmunt I Stary na prośbę władz miasta Lwowa przenosi doroczny jarmark ze święta Świętej Trójcy na święto św. Małgorzaty, zwalniając przybywających kupców od opłat celnych. Jednocześnie potwierdza odbywanie jarmarku na święto św. Agnieszki z zachowaniem dotychczasowego obowiązku uiszczania cła.

Gabriel Wyhowski informuje wojewodę ruskiego Jana Stanisława Jabłonowskiego o odnalezieniu i naprawieniu jego karetki, której odesłanie zablokował jednak pan de Béthune. Prosi również o wsparcie dla brata prowadzącego pertraktacje z chorążym koronnym.

Król Zygmunt I zezwala podsędkowi lwowskiemu Janowi Dzieduszyckiemu i jego sukcesorom na pobieranie określonych opłat mostowych na siedemnastu przeprawach w dobrach Dzieduszyce i Młynice. W zamian za przywilej poboru myta właściciele zostają zobowiązani do stałego utrzymywania i naprawy dróg oraz mostów.

Król Zygmunt I Stary nadaje władzom i mieszczanom Lwowa prawo pobierania nowego cła mostowego w wysokości dwóch denarów od każdego wołu pędzonego na sprzedaż, wyłączając z tej opłaty mieszczan lwowskich. Uzyskane dochody mają służyć stałemu utrzymaniu i naprawie mostów wokół miasta w celu zapewnienia bezpiecznego przejazdu kupców i podróżnych.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór pomiędzy dzierżawcą ceł Andrzejem z Tęczyna a mieszczanami lwowskimi, zezwalając kupcom lwowskim na podróże przez Kraków i Sandomierz do Lublina i dalej z pominięciem komór w Bełzie, Chełmie i Hrubieszowie, nakazując jednak powrót tą drogą przy rezygnacji z dalszej trasy. Jednocześnie zawiesza zwolnienie celne Lwowa w tych trzech komorach wyłącznie na czas trwania zastawu dóbr Tęczyńskim, zatwierdzając ogólny przywilej celny króla Aleksandra.

Winiarski nie znalazł weksla mimo podróży do Gdańska i Torunia. Pisze o odmowie zaprzysiężenia szkód wojskowych i radzi wysłać zboże Wisłą zaraz po ustąpieniu lodu.