Katalog źródeł

Huison potwierdza spłatę Seidella, wypłatę Knabowi oraz należność od starszego Saskiewicza. Młodszy dłużnik odracza płatność do końca sejmu. Autor opisuje ceny pasów i trudności ze sprzedażą jedwabiu.

Arcybiskup lwowski Piotr Starzechowski potwierdza prałatom i kanonikom kapituły metropolitalnej we Lwowie darowiznę dziesięcin pieniężnych z łanów podmiejskich Lwowa, transumując przywilej arcybiskupa Grzegorza z 1471 roku. W zamian kapituła wraz z wikariuszami zostaje zobowiązana do corocznego odprawiania nabożeństwa rocznicowego w święto św. Marcina z określonym podziałem funduszy dla sług kościelnych.

Król Zygmunt II August zatwierdza i odnawia wszelkie dotychczasowe prawa, przywileje, immunitety i posiadłości nadane miastu Lwowu przez jego poprzedników oraz przez niego samego. Jednocześnie bierze mieszczan i ich dobra pod królewską opiekę, zakazując nakładania nowych ciężarów oraz naruszania granic jurysdykcji miejskiej.

Król Zygmunt II August zatwierdza arcybiskupowi lwowskiemu Piotrowi Starzechowskiemu, kapitule oraz duchowieństwu kościoła metropolitalnego we Lwowie wszelkie prawa, przywileje, wolności i immunitety nadane przez swoich poprzedników. Potwierdzenie to nastąpiło na sejmie walnym w Piotrkowie w wykonaniu monarszej przysięgi koronacyjnej.

Kasztelan poznański Melchior Gurowski prosi wojewodę ruskiego o opiekę nad swoimi dobrami i wyłączenie ich z leż zimowych wojska. Donosi również o zabiegach stronników księcia Contiego w Wielkopolsce w oczekiwaniu na zbliżający się sejmik.

Melchior Gurowski dziękuje Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu za wstawiennictwo i uwolnienie swoich dzierżaw od ciężaru wojskowych konsystencji, obiecując wzajemną pomoc przy realizacji asygnat. Jednocześnie poleca opiece wojewody ruskiego sprawę klienta domagającego się sprawiedliwości.

Król Zygmunt II August potwierdza przywilej swojego ojca Zygmunta I Starego z 1547 roku, wcielający dekanat katedralny do wspólnego stołu kapituły metropolitalnej we Lwowie. Dokument reguluje zasady obsady urzędu dziekana po śmierci Jana Krupskiego oraz kwestie podziału dochodów i wypełniania powinności.

Aleksander Gurowski zapewnia wojewodę Jana Jabłonowskiego o staraniach zmierzających do jak najszybszego wyegzekwowania należnych sum po nadchodzącym sejmiku. Zapowiada także swoje wystąpienie przed komisją wojskową w celu oczyszczenia się z fałszywych zarzutów i prosi o dalszą protekcję.

Aleksander Gurowski informuje Jana Jabłonowskiego o swoich pracach gospodarczych w Olkuszu oraz planowanym ożenku za radą wojewody poznańskiego. Prosi adresata o listy polecające i protekcję w sprawach konfederackich, deklarując pełną gotowość do usług na nadchodzących sejmikach.

Król Zygmunt II August zatwierdza przywilej swego ojca Zygmunta I Starego z 1546 roku, nadający burmistrzowi i rajcom miasta Lwowa wieczyste prawo patronatu oraz prezentacji prepozyta kościoła i szpitala Świętego Ducha we Lwowie. Dokument unieważnia wszelkie sprzeczne z tym nadania i nakazuje arcybiskupowi lwowskiemu instytucję kandydata przedstawionego przez władze miejskie.

Guttinius dziękuje rajcom za gratulacje związane z urzędem sekretarza i obiecuje pomoc miastu. Dopisek zawiera podziękowanie za dar piętnastu talarów.

Król Zygmunt II August zatwierdza starszym oraz wspólnocie Ormian lwowskich wszelkie prawa, przywileje, wolności, immunitety i dawne zwyczaje nadane przez jego poprzedników, w tym przez króla Zygmunta I Starego.

Arcybiskup Rimini Jan Davia dziękuje hetmanowi i wojewodzie ruskiemu Stanisławowi Janowi Jabłonowskiemu za pamięć oraz dzieli się pesymistycznymi refleksjami nad sprawami Rzeczypospolitej i skutkami pokoju z Turcją. Zauważa również, że w obecnej sytuacji jedyne obawy mogą płynąć ze strony Prus.

Davia nie jest pewien wyjazdu na Ruś wobec wątpliwości co do podróży króla. Wzywa do przebudzenia dawnej waleczności, relacjonuje zgodę stron i potrzebę pieniędzy na wymarsz ponad 30 tysięcy żołnierzy.

Dalton donosi o zawieszeniu procesu starosty krasnostawskiego oraz o wojskowych staraniach u Jego Mości o komput i regimentarstwo. Przekazuje również wieści o przechwyceniu instrukcji królewskiej przez Sapiehów, bezwzględnym stanowisku króla wobec starosty oraz pogłoskach o buncie w Moskwie i śmierci cara.

Król Zygmunt II August zwalnia Ormian lwowskich spod jurysdykcji wszelkich sądów urzędników ziemskich i grodzkich, poddając ich wyłącznie pod jurysdykcję wójta oraz seniorów ormiańskich sądzących według prawa ormiańskiego. Wszelkie odwołania od tego sądu zastrzeżono do wyłącznego rozpoznania przed sądem królewskim.

Podskarbi koronny Jan Mikołaj Daniłowicz wzywa burmistrza i rajców lwowskich do natychmiastowego zwolnienia z aresztu kupców cudzoziemskich wraz z ich towarami, by mogli udać się na jarmark do Lublina. Podkreśla, że bezprawne zatrzymanie kupców przynosi straty skarbowi państwa i narusza wyłączne kompetencje podskarbiego w sprawach celno-skarbowych.

Podskarbi koronny Jan Mikołaj Daniłowicz upomina rajców lwowskich za bezprawne pozywanie przed Trybunał dozorców komory celnej w Sandomierzu z pominięciem jego jurysdykcji. Nakazuje zaprzestanie procesów i poleca, by wszelkie roszczenia oraz przywileje dotyczące opłat celnych kierowano bezpośrednio do niego.

Daniłowicz domaga się wydania rzeczy po zmarłym Greku z depozytu miejskiego. Powołuje się na prawo kaduka i wolę króla; obiecuje zachować majątek do rozpatrzenia praw stron.

Podskarbi koronny Jan Mikołaj Daniłowicz deklaruje władzom Lwowa swoją życzliwość oraz gotowość pierwszeństwa w wydzierżawieniu miastu podatku czopowego. Zastrzega jednak, że warunkiem zawarcia kontraktu jest uprzednie uchwalenie tego poboru przez sejm.

Kardynał Henri Albert de La Grange d'Arquien prosi wojewodę ruskiego o przysłanie ze Lwowa dokumentów procesowych niezbędnych do uzyskania zadośćuczynienia za zniewagę, jakiej doznał w Magierowie. Przesyła także pozdrowienia dla hetmana wielkiego i rodziny adresata.

Kardynał d’Arquian dziękuje za przyjaźń i zainteresowanie jego sprawami, obiecuje dowieść wdzięczności oraz prosi o przekazanie zapewnień o służbie wielkiemu hetmanowi.

Markiz d’Arquien wyraża głęboki niepokój z powodu niepomyślnych wiadomości o stanie zdrowia siostrzenicy, przekazanych mu przez kasztelana krakowskiego. Zwraca się z gorącą prośbą do wojewody wołyńskiego Jana Stanisława Jabłonowskiego o przysłanie aktualnych wieści na jej temat.

Nadawca informuje Joannę Domicelę Jabłonowską o podróży pani marszałkowej i swojej siostry do Kocka na kilkutygodniowy pobyt. Zachęca adresatkę do zrobienia im niespodzianki i przyjazdu na wspólne spotkanie w połowie drogi.

Markiz d'Arquien informuje hetmana Stanisława Jana Jabłonowskiego, że z powodu braku wyznaczonej zapłaty ze skarbu pruskiego oraz od wojewody poznańskiego zawarta wcześniej ugoda stała się nieważna. W związku z niedotrzymaniem warunków porozumienia autor listu zapowiada powrót do swoich pierwotnych roszczeń finansowych i prosi hetmana o dyspozycje.

Markiz d'Arquien wyraża żal z powodu braku wsparcia ze strony hetmana Stanisława Jana Jabłonowskiego w sporze dotyczącym starostwa, na które liczył z racji koligacji rodzinnych. Zapewnia jednak adresata, że sam poradzi sobie z pretensjami uzurpatorów, zauważając, iż ewentualne ustępstwa uderzą przede wszystkim w przyszłych posesorów tych dóbr.

Arcybiskup lwowski Piotr Starzechowski przekazuje na potrzeby fabryki katedry lwowskiej sumę z rocznym czynszem zabezpieczoną na dobrach Stołpin, nakazuje zarządcom dóbr arcybiskupich składanie przysięgi na zabezpieczenie majątku sede vacante oraz przyznaje kanonikom i wikariuszom prawo wyrębu lasu w Obroszynie.

Król Zygmunt II August potwierdza dawny zwyczaj pobierania przez wrotnych miejskich we Lwowie opłaty w postaci jednego polana drewna oraz wiązki siana lub słomy od każdego wozu i sań wjeżdżających do miasta. W zamian strażnicy bram zobowiązani są do utrzymywania czystości przejazdów i zapewniania dogodnego wjazdu do Lwowa.

Jakub Dementer usprawiedliwia się z opóźnień w korespondencji, tłumacząc je trudnym położeniem w Husiatynie oraz samowolą i intrygami ze strony wojewody i Barneta. Zapewnia o chęci zaspokojenia wierzycieli i prosi o przysłanie przedstawiciela, który na miejscu zapoznałby się z sytuacją, a także o cierpliwość do czasu osobistego rozliczenia.

Król Zygmunt II August dokonuje transumptu i potwierdzenia czterech dawnych przywilejów królewskich dla miasta Lwowa, dotyczących m.in. prawa składu wszelkich towarów, zakazu omijania lwowskiego składu przez kupców podolskich i ruskich, poddania kupców obcych sądownictwu miejskiemu oraz zasad sporządzania testamentów i obrotu nieruchomościami. Dokument nadaje odpisom tych przywilejów pełną moc prawną równą oryginałom.

Bogusław Ernest Denhoff donosi wojewodzie wołyńskiemu o przeszkodach w przedłożeniu jego listu zajętej królowej oraz o rozmowie wojewody kaliskiego z monarchinią. Deklaruje pełną gotowość do dalszych posług i przesyła wyrazy szacunku dla wojewody, kasztelana oraz wojewodziny wołyńskiej.

Król Zygmunt II August zatwierdza zwyczaj prawny Lwowa, postanawiając na wzór Krakowa, że wszelkie czynności, zapisy i darowizny dokonywane przed lwowskim urzędem radzieckim mają wieczystą moc równą aktom sądu gajnego. Monarcha potwierdza również ważność wszystkich dotychczas sporządzonych w ten sposób wpisów.

Nadawca opisuje ciężkie położenie i spory dotyczące dóbr, powinności oraz chorągwi związanej z dobrodziejem, prosi adresata o wstawiennictwo i pomoc w uzyskaniu sprawiedliwego rozstrzygnięcia. Wspomina o dokumentach, wcześniejszych rozkazach, żołnierzach i krzywdach, a także o próbach naprawy sytuacji. List zaczyna się 8 grudnia 1698 r.; zakończenie nosi datę 19 stycznia 1699 r. Adresat jest tytułowany jako palatyn ruski, lecz jego nazwiska nie udało się pewnie odczytać.

Król Zygmunt II August uwalnia mieszczan i przedmieszczan lwowskich w ich sprawach prywatnych od jurysdykcji sądów komisarzy królewskich oraz zakazuje wydawania przeciw nim takich komisji. Postanawia zarazem, że apelacje od wyroków miejskich mają trafiać bezpośrednio do sądu królewskiego drogą urzędowego przesyłania rot spraw bez konieczności osobistego stawiennictwa stron przed komisarzami.

Król Zygmunt II August znosi dawny lwowski zwyczaj wykluczający wnuki z dziedziczenia po dziadkach i ustanawia prawo reprezentacji, zrównujące ich w dziale spadku ze stryjami i ciotkami. Ponadto powierza burmistrzowi i rajcom lwowskim pełną władzę rozstrzygania wszelkich dotychczasowych sporów spadkowych tego rodzaju bez możliwości apelacji do króla.

Denhoff przedstawia skargi lwowskiej gminy żydowskiej na krzywdy i ucisk ze strony mieszczan oraz prosi o wsparcie i sprawiedliwe rozpatrzenie sprawy. Wspomina także o ograniczaniu handlu i utrudnieniach w mieście. Datę listu zapisano jako 19 grudnia 1691 r.; miejscowość odczytana jako Janów.

Nadawca pisze o Tomaszu Gordonie, obywatelu lwowskim, jego pochodzeniu i staraniach o urząd ławnika. Wspomina o przywilejach oraz o wyborze i prawach szlachty. List kończy się w Warszawie 6 lutego 1689 roku.

Kanclerz wielki koronny Jerzy Albracht Denhoff napomina władze Lwowa, by zaprzestały ucisku miejscowej gminy żydowskiej, przejawiającego się zakazami handlowymi i dyskryminacyjnymi opłatami. Nakazuje wstrzymanie wszelkich obciążeń i zachowanie spokoju aż do rozstrzygnięcia sporu przez wyznaczoną komisję królewską.

Kanclerz Jerzy Albrecht Denhoff nakazuje władzom Lwowa niezwłoczne wyegzekwowanie prawomocnego wyroku sądu polubownego od mieszczanina Laskowskiego na rzecz wojewody bracławskiego. Wzywa radnych miejskich do zignorowania wszelkich protekcji dłużnika i zadośćuczynienia roszczeniom pełnomocnika wierzyciela.

Biskup przemyski i kanclerz wielki koronny Jerzy Albrecht Denhoff wzywa magistrat lwowski, powołując się na wolę królewską, do zaprzestania pieczętowania sklepów pani Afendykowej i ograniczenia jej swobody handlu. Ostrzega władze miejskie, że brak reakcji na ponowne upomnienie spowoduje skierowanie sprawy na drogę sądową.

Nadawca zwraca się do lwowskich władz miejskich i pisze o łasce króla, wakansie oraz własnym całorocznym staraniu. Dalsze szczegóły są częściowo nieczytelne. Datę 24 stycznia 1689 roku odczytano z karty listu.

Dokument oblatuje wyrok królewski wydany na sejmie walnym w Krakowie, który kasuje postępowanie sądu grodzkiego lwowskiego przeciwko władzom miasta Lwowa z pozwu Waśka Łahodowskiego. Potwierdza przywileje zwalniające lwowskich mieszczan od jurysdykcji obcych sądów i nakazuje pozywanie ich wyłącznie przed właściwy sąd miejski.

Biskup przemyski i kanclerz Jerzy Albrecht Denhoff prosi wojewodę ruskiego Jana Stanisława Jabłonowskiego o wstawiennictwo u kasztelana krakowskiego w sprawie zwolnienia Radymna i dóbr probostwa iłockiego z leż zimowych. Powołując się na koligacje rodzinne i własną przychylność dla wojska, zapewnia o terminowym uregulowaniu należności.

Król Zygmunt II August zatwierdza wyrok sejmu walnego krakowskiego, który skasował pozew szlachcica Waśka Łahodowskiego wytoczony przeciw władzom Lwowa przed sądem grodzkim. Dokument potwierdza przywilej wyłączający mieszczan lwowskich spod obcej jurysdykcji i nakazuje pozywanie ich wyłącznie przed sąd miejski.

Król Zygmunt II August unieważnia darowiznę placu pod Zamkiem Niskim we Lwowie poczynioną na rzecz Mikołaja Leśniowskiego z Zimnej Wody, wskazując na zagrożenie dla obronności miasta i zamku. Nakazuje staroście lwowskiemu rozbiórkę wzniesionych tam budynków oraz zabrania władzom miejskim dopuszczania do dalszej zabudowy tego terenu.

Paweł Drzewiecki dziękuje wojewodzie Janowi Jabłonowskiemu za wyznaczenie komisji i prosi o dalszą protekcję w sporze ze świeckimi mieszczanami. Skarży się na bezprawne pozbawienie go urzędu pisarza miejskiego oraz lekceważenie przez adwersarzy autorytetu starosty i interweniujących urzędników.

Papież Juliusz III powiadamia sufraganów archidiecezji lwowskiej o mianowaniu Feliksa Ligęzy arcybiskupem lwowskim po śmierci arcybiskupa Piotra Starzechowskiego i nakazuje im okazywanie nowemu metropolicie należytego posłuszeństwa. Dokument zawiera późniejsze wpisy oblaty przed biskupami przemyskim i chełmskim z 1555 roku.

Paweł Brzowski relacjonuje burmistrzowi Lwowa starania na dworze królewskim o sublewację w sprawach trybunalskich i radzi wysłać gotowy projekt pisma do podpisu króla. Przedstawia także kwestię egzekucji banicji na Kiemieńczaninie, sprawę kupców i interesów Manlego, nakazując zachowanie listu w ścisłej tajemnicy.

Paweł Brzowski donosi władzom Lwowa o trudnym przebiegu spraw miejskich w Warszawie, zabiegach u króla oraz sporze ze starostą. Skarży się na wyczerpanie środków i długi zaciągnięte na opłacenie spraw, pilnie prosząc miasto o przysłanie pieniędzy.

Kasztelan kijowski Jan Dzieduszycki deklaruje rajcom lwowskim chęć dalszego wynajmowania kamienicy po zmarłym panu Józefowiczu i opłacania dotychczasowego czynszu. Zwraca jednak uwagę na fatalny stan techniczny budynku i postuluje pilne przeprowadzenie niezbędnych napraw, aby nie dopuścić do jego ruiny.